Chênh lệch lãi suất VND và USD tạo bộ đệm cho tỷ giá

Ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối Kinh doanh tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam cho rằng, một yếu tố có vai trò đáng chú ý đối với diễn biến tỷ giá hiện nay là chênh lệch lãi suất giữa VND và USD.

Mặc dù lãi suất điều hành không thay đổi trong những năm gần đây, từ quý IV/2025, lãi suất tiền gửi VND trên thị trường đã tăng so với đầu năm. Theo ông Quang, chênh lệch lãi suất giữa VND và USD hiện ở mức đủ hấp dẫn để giảm kỳ vọng nắm giữ hoặc đầu cơ USD của nhà đầu tư, cá nhân và doanh nghiệp có nguồn thu ngoại tệ.

Ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối Kinh doanh tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam

Theo thông tin UOB nắm được, từ đầu năm 2026 đến nay đã có một lượng ngoại tệ trị giá “khoảng vài tỷ USD” do doanh nghiệp và cá nhân nắm giữ được chuyển đổi sang tiền gửi tiết kiệm bằng VND.

“Tôi tiếp tục khẳng định chênh lệch giữa lãi suất VND và USD hiện nay vẫn khuyến khích cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp chuyển đổi USD sang VND nắm giữ hơn là nắm giữ USD”, ông Quang nói.

Theo ông Quang, điều này góp phần tạo thêm nguồn cung ngoại tệ cho hệ thống và cũng phần nào lý giải vì sao tỷ giá USD/VND không tăng tương ứng với quy mô nhập siêu.

Một điểm đáng chú ý là lãi suất cho vay vốn ngắn hạn phục vụ sản xuất kinh doanh đối với những phương án tốt hiện nay dưới 10%/năm, trong đó lãi suất các khoản tài trợ thương mại của UOB hiện nay khoảng 7,5-8%/năm, lãi suất cho vay ngoại tệ ở ngân hàng thương mại nhà nước hiện vào khoảng 4-5%/năm.

Diễn biến thực tế của VND từ đầu năm đến nay cũng cho thấy tác động từ bên ngoài không truyền dẫn một chiều vào tỷ giá. Theo ông Quang, từ đầu năm đến nay VND đã tăng giá khoảng 1% so với USD.

Một diễn biến đáng chú ý khác là tỷ giá trên thị trường ngoại tệ không chính thức hiện thấp hơn mức giao dịch trong hệ thống ngân hàng. Theo ông Quang, thị trường không chính thức chủ yếu phục vụ các giao dịch cá nhân nên không phản ánh toàn bộ cung - cầu ngoại tệ, nhưng vẫn có thể được xem là một thông tin tham khảo.

Chênh lệch giá đang tạo ra tình trạng người có ngoại tệ không muốn bán trên thị trường không chính thức mà quay trở lại hệ thống ngân hàng, nơi có mức giá cao hơn.

Giá cả của VND càng đáng chú ý trong bối cảnh 8 tháng đầu năm 2026 Việt Nam nhập siêu 20,46 tỷ USD. Tuy nhiên, theo ông Quang, nếu chỉ dựa vào con số nhập siêu để lý giải tỷ giá sẽ không phản ánh đầy đủ diễn biến của thị trường ngoại hối.

“Tỷ giá không chỉ lệ thuộc vào xuất nhập khẩu, mà là rất nhiều các luồng ngoại tệ đi vào. Khi đó phải phản ánh qua cán cân thanh toán, cán cân vốn quốc gia chứ không phải chỉ đơn thuần một hai con số của nhập siêu”, ông Quang phân tích.

Một nguồn cung ngoại tệ quan trọng được ông Quang đề cập là vốn FDI giải ngân, đạt 17,25 tỷ USD trong tám tháng đầu năm. Bên cạnh đó còn có các nguồn ngoại tệ và tài sản bằng ngoại tệ được chuyển đổi sang VND của các cá nhân và tổ chức thời gian qua, góp phần bù đắp nhu cầu ngoại tệ phát sinh từ nhập siêu.

Ở góc độ điều hành, ông Quang cho rằng nhu cầu ngoại tệ gia tăng trong năm 2026 không phải diễn biến bất ngờ. Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao thông qua đầu tư công, đặc biệt là đầu tư cơ sở hạ tầng, kéo theo nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị và nhu cầu ngoại tệ lớn hơn. Vì vậy, theo ông, áp lực đối với tỷ giá đã được cơ quan quản lý tính toán và chuẩn bị từ trước.