Doanh nghiệp công nghệ thúc đẩy nông nghiệp thông minh

Để mở đường cho nền kinh tế nông nghiệp đô thị trị giá hàng tỷ USD trong tương lai gần, TP.Hồ Chí Minh đang định hướng doanh nghiệp công nghệ giữ vai trò trung tâm trong phát triển nông nghiệp thông minh và nông nghiệp công nghệ cao.

Nông nghiệp thông minh được xác định là hướng đi tất yếu, trong đó thành phố tập trung phát triển thành trung tâm nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, còn doanh nghiệp công nghệ là lực lượng trực tiếp triển khai các giải pháp đổi mới sáng tạo.

Thời gian qua, thành phố đã khẳng định vai trò đầu tàu trong nghiên cứu và chuyển giao công nghệ nông nghiệp.

Ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND thành phố cho biết, bên cạnh vai trò trung tâm kinh tế lớn, nơi đây còn hội tụ nguồn lực mạnh về khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp công nghệ cao.

Hiện TP.Hồ Chí Minh đang yêu cầu ngành nông nghiệp áp dụng đổi mới sáng tạo và công nghệ hiện đại vào toàn bộ quy trình sản xuất. Từ định hướng đó, thành phố xác định nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tới là phát triển nền nông nghiệp công nghệ cao.

Việc chuyển đổi số trong nông nghiệp được kỳ vọng giúp nâng cao năng suất, gia tăng giá trị sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu, đồng thời cải thiện thu nhập cho nông dân và hình thành hệ sinh thái nông nghiệp bền vững.

Tuy nhiên, chuyên gia kinh tế Nguyễn Hoàng Dũng, nguyên Giám đốc R&D Viện Kinh tế và Quản lý TP.Hồ Chí Minh cho rằng, rào cản lớn nhất hiện nay là công nghệ và phần mềm phục vụ chuyển đổi số. Theo ông, phần lớn các nền tảng hiện do doanh nghiệp tư nhân phát triển, thiếu tính đồng bộ và khả năng dùng chung.

Ông đề xuất, cần phát triển các phần mềm, ứng dụng dùng chung cho từng ngành hàng, từng loại sản phẩm, thậm chí từng vùng miền; đồng thời công bố công khai như một “thương hiệu quốc gia”, thể hiện cam kết và bảo đảm của Chính phủ đối với chuyển đổi số nông nghiệp.

Công nghệ sẽ là trung tâm thúc đẩy nông nghiệp thông minh phát triển

Ông Trần Xuân Đích, Phó Cục trưởng Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) nhận định, nông nghiệp thông minh là giải pháp căn cơ để nâng cao năng suất và phát triển bền vững. Vì vậy, hệ thống thể chế đang được hoàn thiện theo hướng chuyển từ “quản lý” sang “kiến tạo phát triển”, ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp sở hữu công nghệ cốt lõi.

“Doanh nghiệp công nghệ là lực lượng trung tâm trực tiếp triển khai các giải pháp số hóa, tự động hóa, ứng dụng AI, IoT và công nghệ sinh học để thúc đẩy nông nghiệp thông minh”, ông Đích nhấn mạnh.

Theo định hướng phát triển năm 2026, ngành nông nghiệp TP.Hồ Chí Minh sẽ tập trung xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại theo hướng công nghệ cao, nông nghiệp xanh, tuần hoàn và sinh thái; kết hợp với du lịch học tập, giáo dục trải nghiệm và bảo vệ môi trường. Thành phố cũng định hướng chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp, hướng tới đa chức năng, đa giá trị và nâng cao chất lượng nông sản.

Ông Lâm Nguyễn Hải Long, Chủ tịch Hội Tin học thành phố cũng nhấn mạnh, doanh nghiệp công nghệ giữ vai trò then chốt trong việc kết nối các dự án nông nghiệp thông minh với người dân và doanh nghiệp.

Theo ông Long, nhiều nền tảng công nghệ hoàn toàn có thể dùng chung để tối ưu chi phí, chuẩn hóa dữ liệu và kết nối chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ. Trong đó có các phần mềm truy xuất nguồn gốc và quản lý chuỗi cung ứng thông qua mã QR, nhật ký sản xuất điện tử; hệ thống quản lý trang trại tích hợp dữ liệu IoT về đất, nước và thời tiết; sàn thương mại điện tử kết nối cung cầu; cũng như các nền tảng phân tích dữ liệu lớn (Big Data) nhằm dự báo thời tiết, dịch bệnh và nhu cầu thị trường.

Để thúc đẩy nông nghiệp công nghệ cao, ông Bùi Minh Thạnh cho biết, TP.Hồ Chí Minh đang xây dựng bộ chính sách hỗ trợ toàn diện cho doanh nghiệp, hoạt động nghiên cứu khoa học và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.

Theo ông, quan điểm xuyên suốt của thành phố là chính sách phải đi thẳng vào thực tiễn, bảo đảm các cơ chế hỗ trợ mang lại hiệu quả trực tiếp cho nông dân và doanh nghiệp đang tham gia sản xuất.

“TP.Hồ Chí Minh sẵn sàng xây dựng hành lang cơ chế, chính sách thông thoáng và linh hoạt để thu hút, đồng thời bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao”, ông Thạnh khẳng định.