Doanh nghiệp đã chủ động xanh hóa để tăng trưởng bền vững

Thời gian qua, chiến lược xanh đã giúp cho hàng loạt doanh nghiệp mở rộng thị trường, đặc biệt tại Mỹ và châu Âu, nơi áp dụng các tiêu chuẩn môi trường khắt khe. Điều này đồng thời nâng uy tín thương hiệu, thu hút đối tác cùng giá trị, qua đó nhiều doanh nghiệp đã biến "bền vững" trở thành một phần trong chiến lược kinh doanh. Và chuyển đổi xanh không chỉ để nhằm đối phó với quy định khó khăn của thị trường nhập khẩu mà là cơ hội mới cho tăng trưởng.

Doanh nghiệp AK Food đã đầu tư công nghệ tiệt trùng của Pháp để chuẩn hóa quy trình sản xuất xanh trong tiến trình phát triển bền vững

Để xanh hóa đầu tiên nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa đã hướng tới danh hiệu doanh nghiệp xanh của TP. Hồ Chí Minh, đây không chỉ là doanh hiệu mà còn cho thấy các doanh nghiệp tuân thủ các quy định về xử lý chất thải, nghiên cứu đầu tư công nghệ, cải thiện quy trình sản xuất và tăng cường trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc bảo vệ môi trường, hướng đến mục tiêu tăng trưởng bền vững…

Bà Nguyễn Thị Thu, Tổng Giám đốc AK Food, doanh nghiệp đầu tư nghiêm túc vào chiều sâu, chuyển đổi từ sản xuất thủ công sang tự động hóa, trang bị hệ thống máy móc nhằm giảm tối đa sự tiếp xúc trực tiếp của công nhân với thực phẩm.

"Chúng tôi chú trọng ngay từ khâu nguyên liệu đầu vào với những quy trình kiểm tra nghiêm ngặt trong từng chi tiết. Nhờ đó, công ty nhận được nhiều đơn hàng mới, giúp duy trì tăng trưởng ổn định cả ở trong và ngoài nước - bao gồm các thị trường khó tính với đòi hỏi cao về chất lượng, an toàn thực phẩm và tiêu chí xanh”, bà Thu nói.

Là một trong những doanh nghiệp đạt danh hiệu xanh, bà Lâm Thúy Ái, Tổng Giám đốc Công ty CP Mebi Farm cho rằng cốt lõi của việc chuyển đổi xanh không nằm ở máy móc hay công nghệ mà trong nhận thức của con người, đầu tiên là người lãnh đạo. Công ty CP Mebi Farm nắm rõ giá hộp giấy cao hơn hộp nhựa nhưng vẫn chọn hộp giấy và yêu cầu nhà cung cấp không cán màng nhựa lên bề mặt, tức là phải thay đổi kỹ thuật để đáp ứng yêu cầu. Thậm chí trong vận chuyển, doanh nghiệp này cũng chọn đối tác dùng xe điện thay vì xe xăng. Với những mảng đầu tư lớn hơn như thay thế máy móc cũ hay lắp điện mặt trời để tiết kiệm nhiên liệu, doanh nghiệp đang tính toán, tìm kiếm nguồn vốn lớn để chuyển đổi.

“Nguồn vốn đầu tư sẽ rất lớn nhưng sẽ nhận về hiệu quả lâu dài. Đây là tấm vé để bước ra thị trường nước ngoài vì các đối tác luôn ưu tiên tiêu chí xanh hàng đầu", bà Ái khẳng định.

Để tích hợp được yếu tố bền vững vào mô hình kinh doanh, doanh nghiệp không chỉ cần đầu tư kỹ thuật, ngân sách mà quan trọng hơn là phải thay đổi tư duy phát triển, xem “bền vững” như một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển.

Doanh nghiệp đã chủ động đầu tư vào công nghệ, quy trình sản xuất… đáp ứng chuẩn xanh bền vững

Góp ý thêm cho các doanh nghiệp, bà Lâm Ngọc Thảo, nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Impact Link Asia nhận định doanh nghiệp Việt Nam đang đứng trước lựa chọn không phải là chuyển dịch hay không mà là chuyển như thế nào để phù hợp và với chi phí hợp lý. Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu quy định Cơ chế điều chỉnh biên giới Carbon (CBAM) của Liên minh châu Âu (EU) áp dụng đầy đủ từ 2026 có thể là một rào cản lớn khi hàng hóa không "xanh", phát thải nhiều sẽ bị đánh thuế rất cao, thậm chí là mất thị trường. Để vượt qua rào cản này, doanh nghiệp Việt, trước mắt, cần thay đổi dây chuyền công nghệ giảm phát thải.

Trong báo cáo chi phí phải đưa vào dự toán chi phí chuyển đổi để cân đối dòng tiền. Các doanh nghiệp đã lỡ đầu tư vào dây chuyền sản xuất cũ, phát thải cao phải tìm cách thay đổi thiết bị phù hợp theo lộ trình dài hạn.

Ông Nguyễn Đình Tùng - Chủ tịch HĐQT Vina T&T Group, Chủ tịch Hội Sản phẩm Nông nghiệp sạch TP. Hồ Chí Minh cho rằng xanh hóa phải được thực hiện xuyên suốt trong chuỗi, không phải làm theo phong trào.

“Chi phí ban đầu có cao hơn nhưng về lâu dài giúp giảm rủi ro, hạn chế bị trả hàng và vận hành ổn định hơn so với cách làm ngắn hạn. Doanh nghiệp cũng được hưởng nhiều lợi ích như dễ tiếp cận các thị trường khó tính như Mỹ, châu Âu; bán được giá tốt hơn; xây dựng thương hiệu bền vững và tạo liên kết lâu dài với nông dân”, ông Tùng phân tích.

Theo Hiệp hội doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh, hành trình xanh hóa của cộng đồng doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh đã đi vào chiều sâu, đánh dấu sự chuyển biến mạnh mẽ từ "tư duy tuân thủ" sang "tư duy tạo lập giá trị mới". Ở lĩnh vực sản xuất, các doanh nghiệp đã thực hiện chuyển đổi thực chất sang nền tảng sản xuất sạch và tuần hoàn, thay vì chỉ xử lý môi trường ở công đoạn cuối. Từ việc sử dụng năng lượng tái tạo đến nghiên cứu vật liệu phân hủy sinh học, các doanh nghiệp đang nâng cao năng lực cạnh tranh bằng những sản phẩm có hàm lượng xanh cao.

Trong khi đó, các lĩnh vực dịch vụ, thương mại và bất động sản cũng đang lan tỏa lối sống bền vững thông qua những mô hình vận hành thông minh và quản lý chuỗi cung ứng giảm phát thải.

Ông Nguyễn Ngọc Hòa, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh khẳng định hiện tại đã hình thành một lớp thương hiệu doanh nghiệp mới gắn liền với trách nhiệm xã hội và đổi mới sáng tạo. TP. Hồ Chí Minh đã có những chính sách cụ thể hỗ trợ doanh nghiệp xanh hóa. Doanh nghiệp được vay ưu đãi tối đa 200 tỉ đồng với thời hạn hỗ trợ lãi suất 7 năm để đầu tư đổi mới công nghệ, mở rộng nhà xưởng và nâng cao năng suất. Đây là cơ hội lớn để doanh nghiệp chuyển đổi sang sản xuất sạch, sản xuất xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh.

“Dù có những thách thức về chi phí và công nghệ nhưng tôi tin rằng đầu tư bền vững không còn là sự lựa chọn mà là nhu cầu tất yếu trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu”, ông Hòa nói.