GDP quý I/2020 dự báo chỉ đạt quanh mức 6,5% do ảnh hưởng từ Corona

Theo cập nhật đến chiều ngày 4/2, dù là nước có chung đường biên giới với Trung Quốc nhưng Việt Nam mới ghi nhận 10 ca nhiễm virus Corona, trong đó có ca đã được xuất viện.

Mặc dù số ca nhiễm chưa cao cũng như chưa có trường hợp nào tử vong nhưng Chính phủ đã có những biện pháp tương đối mạnh nhằm ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm bệnh, điển hình như tạm dừng cấp visa cho khách du lịch từ Trung Quốc, tạm dừng các lễ hội, cho phép sinh viên, học sinh nghỉ học 1 tuần...

Đánh giá cao những quyết định trên của Chính phủ đối với việc kiểm soát sự lây lan của dịch bệnh, tuy nhiên, BVSC cho rằng các quyết sách này sẽ có ảnh hưởng tiêu cực nhất định tới tăng trưởng, với GDP quý I/2020 của Việt Nam có thể chỉ tăng quanh mức 6,5%, thấp hơn từ 0,2-0,4 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2019, sau đó sẽ dần hồi phục trở lại bắt đầu từ quý II.

Sự sụt giảm tăng trưởng GDP của Việt Nam trong quý I/2020 thể hiện rõ ràng nhất trên 3 lĩnh vực: dịch vụ, nông - lâm - thủy sản và công nghiệp - xây dựng, theo BVSC.

Thứ nhất, khu vực dịch vụ của Việt Nam hiện được đánh giá sẽ bị tác động nhiều nhất bởi dịch bệnh Corona. Điển hình là các ngành vận tải, lưu trú, du lịch, bán lẻ, nhà hàng, hoạt động giải trí sẽ bị ảnh hưởng trước mắt trong ngắn hạn.

Số liệu cho thấy, trong năm 2019, khách Trung Quốc chiếm khoảng 30% tổng lượng khách nước ngoài đến Việt Nam nên việc dừng cấp visa cho khách Trung Quốc chắc chắn sẽ khiến ngành du lịch chịu thiệt hại.

Ngoài ra, đây là giai đoạn cao điểm về hoạt động du xuân, lễ hội của khách du lịch trong nước nên dịch bệnh cũng sẽ khiến hoạt động này suy giảm đáng kể.

“Đáng chú ý đây là những hoạt động du lịch mang tính thời điểm, mùa vụ nên rất khó bù đắp trở lại trong các tháng tới, kể cả khi đã hết dịch bệnh”, BVSC nhận định.

Trong cơ cấu GDP năm 2019 của Việt Nam, khu vực dịch vụ chiếm tỷ trọng 41,6%. Mặc dù tỷ trọng này chưa cao như Trung Quốc nhưng khu vực dịch vụ đóng góp tới 45% trong tổng mức tăng GDP của Việt Nam. Trong đó, những ngành có mức tăng trưởng cao hơn hẳn bao gồm: Bán buôn và bán lẻ (tăng 8,82%); Vận tải, kho bãi (tăng 9,12%)...

“Đây đều là những ngành sẽ chịu ảnh hưởng lớn từ dịch bệnh”, BVSC lưu ý.

Cơ cấu GDP Việt Nam qua các năm

Tính tổng các nhóm dịch vụ chịu ảnh hưởng trực tiếp từ tình hình suy giảm do dịch bệnh như: Bán buôn và bán lẻ; Sửa chữa ô tô, mô tô, xe máy và xe có động cơ; Vận tải, kho bãi; Dịch vụ lưu trú và ăn uống; Nghệ thuật, vui chơi và giải trí hiện chiếm khoảng 17,3% trong GDP năm 2019.

Thứ hai, đối với khu vực nông - lâm - thuỷ sản cũng sẽ chịu tác động tiêu cực từ dịch bệnh khi hoạt động xuất khẩu nông lâm thuỷ sản sang thị trường Trung Quốc có thể sẽ sụt giảm.

Trung Quốc hiện là thị trường tiêu thụ chính các mặt hàng nông sản của Việt Nam khi năm 2019, xuất khẩu nông sản sang thị trường này đạt 5,92 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 35%. Do đó, nếu hoạt động giao thương với Trung Quốc bị ảnh hưởng do dịch bệnh, tăng trưởng của khu vực nông - lâm - thuỷ sản (vốn đã ở mức thấp) sẽ có nguy cơ suy giảm thêm, từ đó kéo theo cầu tiêu dùng của người lao động thuộc khu vực này cũng giảm theo.

Tuy nhiên, BVSC cũng nhấn mạnh việc xuất khẩu nông sản sang Trung Quốc qua đường biên mậu phần nào bị ảnh hưởng chủ yếu do sự chủ động từ phía Việt Nam. Do đó, khi tình hình dịch bệnh được kiểm soát, hoặc các cơ quan quản lý đưa được ra cách thức quản lý hợp lý để duy trì việc xuất, nhập khẩu hàng hóa trong khi vẫn kiểm soát con người vận hành thì các hoạt động này cũng sẽ nhanh chóng được nối lại, qua đó giảm thiểu thiệt hại đến xuất khẩu nông sản của Việt Nam.

Thứ ba, đối với khu vực công nghiệp - xây dựng, sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng toàn cầu xuất phát từ dịch bệnh ở Trung Quốc có thể sẽ ảnh hưởng đến việc nhập khẩu một số mặt hàng làm nguyên vật liệu đầu vào cho sản xuất tại Việt Nam.

Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc qua các năm

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam với Trung Quốc năm 2019 chiếm khoảng 30% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam, trong đó xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc chiếm tỷ trọng 24% còn nhập khẩu từ Trung Quốc chiếm tỷ trọng cao hơn, tới 38,7%.

Trên cơ sở đó, dịch bệnh tại Trung Quốc có thế gây ảnh hưởng đến sản xuất một số mặt hàng xuất khẩu chủ lực phụ thuộc nhiều vào nguyên vật liệu nhập khẩu của Việt Nam như: Điện thoại và linh kiện điện tử; Máy vi tính, sản phẩm điện tử; Dệt may; Da giày…

Như đã nêu trên. BVSC dự báo GDP sẽ dần hồi phục trở lại bắt đầu từ quý II/2020, nhưng cũng lưu ý trong trường hợp dịch bệnh diễn biến phức tạp hơn dự kiến thì không loại trừ khả năng kinh tế Việt Nam sẽ tiếp tục chịu ảnh hưởng tiêu cực đến hết quý II/2020.