Thị trường thẻ ngân hàng bước vào giai đoạn phát triển mới

Thanh toán số chuyển mình mạnh mẽ

Phát biểu khai mạc hội thảo, TS. Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký VNBA nhấn mạnh, năm 2026 đánh dấu bước tiến quan trọng của ngành Ngân hàng trong hành trình hiện thực hóa Chiến lược chuyển đổi số quốc gia và Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt. Việt Nam đang trở thành một trong những thị trường tài chính, thanh toán số năng động và giàu tiềm năng của khu vực.

Thành quả đáng ghi nhận không chỉ nằm ở tốc độ tăng trưởng giao dịch hay sự phát triển của hạ tầng thanh toán, mà còn thể hiện qua những thay đổi căn bản trong thói quen tiêu dùng và trải nghiệm của người dân. Từ các đô thị lớn đến khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa, thanh toán số ngày càng hiện diện phổ biến trong đời sống. Những giao dịch mua sắm, thanh toán dịch vụ hay chuyển tiền đang dần được thực hiện nhanh chóng, thuận tiện thông qua các nền tảng công nghệ.

Đáng chú ý, thanh toán số tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong hệ sinh thái công nghệ tài chính, chiếm hơn 60% thị phần theo thông tin được nêu tại hội thảo. Phương thức thanh toán bằng mã QR phát triển mạnh, trong khi thị trường thẻ ngân hàng đã vượt mốc 164 triệu thẻ đang lưu hành, cùng mạng lưới ATM và thiết bị POS/EDC được mở rộng trên toàn quốc.

TS. Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phát biểu tại hội thảo.

Bên cạnh sự gia tăng về quy mô, việc thúc đẩy kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với các thị trường trong khu vực cũng mở ra triển vọng mới, góp phần nâng cao tính thuận tiện cho người dân, doanh nghiệp và khách quốc tế…

Theo TS. Đào Minh Tú, những kết quả này phản ánh sự chuyển dịch từ mô hình ngân hàng truyền thống sang ngân hàng mở, nơi các dịch vụ tài chính, thanh toán được kết nối trên nhiều nền tảng, hướng đến phục vụ khách hàng thuận tiện và hiệu quả hơn. Để có được những thành tựu đó, bên cạnh sự chỉ đạo của Chính phủ và NHNN là sự đóng góp tích cực của các ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán và các thành viên Chi hội Thẻ.

Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và các mô hình tài chính số đang đặt ngành Ngân hàng trước những yêu cầu mới. Khi các dịch vụ ngày càng mở rộng, liên thông và phụ thuộc nhiều hơn vào công nghệ, bài toán phát triển không còn đơn thuần là gia tăng số lượng giao dịch mà phải nâng cao chất lượng, hiệu quả và mức độ an toàn.

Hội thảo chuyên đề “Open - Smart - Secure” (Mở - Thông minh - An toàn).

Mở rộng kết nối phải đi đôi với bảo đảm an toàn

Làm rõ hơn định hướng này, bà Nguyễn Thị Quỳnh Giao, Chủ tịch Chi hội Thẻ cho rằng “Open - Smart - Secure” không đơn thuần là ba từ khóa công nghệ, mà là ba vấn đề lớn thị trường thanh toán Việt Nam cần cùng tìm lời giải.

Trước hết, với yếu tố “Open” (Mở), yêu cầu đặt ra là mở rộng kết nối như thế nào để tạo ra giá trị thực chất cho khách hàng. Trong môi trường số, người sử dụng ngày càng mong muốn các dịch vụ tài chính hiện diện tự nhiên trong mọi hoạt động, từ mua sắm, đi lại, học tập, khám chữa bệnh đến giao dịch quốc tế.

Một hệ sinh thái thanh toán mở sẽ tạo thêm không gian cho đổi mới sáng tạo, thúc đẩy hợp tác giữa ngân hàng với các doanh nghiệp công nghệ và đơn vị cung ứng dịch vụ. Tuy nhiên, quá trình này cũng đòi hỏi những chuẩn mực chung về kết nối, cơ chế phối hợp minh bạch, trách nhiệm rõ ràng và nền tảng quản trị dữ liệu vững chắc.

Với yếu tố “Smart” (Thông minh), trọng tâm là khả năng chuyển hóa công nghệ và dữ liệu thành những giá trị cụ thể. AI và dữ liệu lớn có thể giúp ngân hàng hiểu rõ nhu cầu khách hàng, cá nhân hóa sản phẩm, tối ưu hoạt động vận hành và nhận diện sớm những rủi ro phát sinh.

Đặc biệt, yếu tố “Secure” (An toàn) được xác định là điều kiện sống còn đối với thị trường thanh toán. Khi hệ sinh thái ngày càng mở rộng, số lượng chủ thể tham gia và mức độ kết nối dữ liệu gia tăng, những nguy cơ về gian lận, lộ lọt thông tin hay tấn công công nghệ cũng đặt ra thách thức lớn hơn.

Thị trường thẻ ngân hàng Việt Nam đang đứng trước cơ hội chuyển mình sâu rộng hơn.

Bởi vậy, các ngân hàng và tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán cần tiếp tục nâng cao năng lực phòng, chống gian lận, bảo vệ dữ liệu và chủ động ứng phó với những rủi ro mới. Đồng thời, phải tìm được điểm cân bằng hợp lý giữa tính thuận tiện và yêu cầu an toàn trong từng giao dịch.

Theo bà Nguyễn Thị Quỳnh Giao, niềm tin của khách hàng là tài sản có giá trị đặc biệt, cần nhiều thời gian để xây dựng nhưng có thể bị đánh mất rất nhanh nếu những yêu cầu về an toàn không được bảo đảm. “Open để kết nối, Smart để tạo ra giá trị, Secure để giữ niềm tin”.

Thông điệp này cũng cho thấy hướng phát triển của thị trường thẻ và thanh toán số Việt Nam trong thời gian tới. Khi quy mô thị trường đã đạt những bước tiến đáng kể, năng lực cạnh tranh sẽ ngày càng phụ thuộc vào chất lượng kết nối, khả năng ứng dụng công nghệ và mức độ bảo vệ khách hàng.

Sau 30 năm phát triển, thị trường thẻ ngân hàng Việt Nam đang đứng trước cơ hội chuyển mình sâu rộng hơn. Trong hành trình đó, mở rộng hệ sinh thái, phát triển các dịch vụ thông minh và giữ vững niềm tin của người sử dụng sẽ là những yếu tố quan trọng để thanh toán số tiếp tục phát triển an toàn, hiệu quả và bền vững.