Chỉ số kinh tế:
Ngày 18/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.656 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.888 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Tiền lương khu vực công chưa đủ để "giữ chân" nhân tài?

Trần Hương
Trần Hương  - 
Để hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng 2 con số trong kỷ nguyên mới, nền kinh tế không chỉ cần khơi thông dòng vốn tài chính mà còn phải giải quyết triệt để những điểm nghẽn về nguồn nhân lực và hiệu năng quản trị công. Tại nghị trường Quốc hội, bài toán về sinh kế của cán bộ công chức, bất cập trong tổ chức bộ máy cơ sở và căn bệnh "thành tích" trong giáo dục tiếp tục được các đại biểu mổ xẻ nhằm tìm ra động lực phát triển thực chất.
aa

Người lao động khu vực công khó sống độc lập bằng lương

Cải cách tiền lương không chỉ là vấn đề kỹ thuật phân bổ ngân sách mà còn là yếu tố quyết định trực tiếp đến động lực làm việc và chất lượng quản trị nhà nước. Đánh giá về lộ trình tăng lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng/tháng dự kiến từ ngày 01/07/2026, đại biểu Thạch Phước Bình (Vĩnh Long) nhận định đây là bước tăng hợp lý về kỹ thuật khi mức tăng 8,12% này cao hơn mức lạm phát bình quân 3,63% của năm 2025.

Tuy nhiên, nếu xét trên lăng kính chi phí sinh hoạt thực tế, mức tăng này chưa đủ để bảo đảm cuộc sống. Đại biểu Thạch Phước Bình đưa ra một bài toán chi tiêu cụ thể: Một công chức mới vào nghề với hệ số 1,86 chỉ nhận được khoảng 4,7 triệu đồng/tháng (trước khi trừ bảo hiểm), trong khi chi phí sinh hoạt tối thiểu tại các đô thị phổ biến đang ở mức 6 đến 7 triệu đồng/tháng. Thu nhập này cũng chỉ vừa nhỉnh hơn mức bình quân lương tối thiểu vùng của khu vực doanh nghiệp (khoảng 4,47 triệu đồng/tháng). Áp lực càng đè nặng khi các nhóm chi phí thiết yếu khó cắt giảm như nhà ở, điện, nước tăng 8,3%, và dịch vụ y tế tăng tới 12,92%. Hệ quả là người lao động khu vực công khó sống độc lập bằng lương, suy giảm động lực cống hiến.

Để giải quyết căn bản bài toán này, đại biểu đề xuất một phương án tối ưu hơn: Nâng mức lương cơ sở lên khoảng 2,65 đến 2,7 triệu đồng/tháng, tương đương mức tăng 13-15%. Với mức này, thu nhập tăng thêm khoảng 200.000 đến 400.000 đồng/tháng, tạo cảm nhận cải thiện rõ rệt cho nhóm thu nhập thấp, giúp họ giảm phụ thuộc vào nguồn thu ngoài lương. Về mặt cân đối ngân sách, việc tăng lương này hoàn toàn khả thi nếu được đi kèm với các biện pháp mạnh tay về tinh giản biên chế và cơ cấu lại chi tiêu công, cắt giảm các khoản chi kém hiệu quả.

Cải cách giáo dục, cắt bỏ "số ảo" để xây dựng nền kinh tế tri thức

Một nền kinh tế muốn tăng trưởng bứt phá không thể dựa vào một nguồn nhân lực được định giá qua những "con số ảo". Đại biểu Đặng Ngọc Huy (Quảng Ngãi) đã có bài phát biểu trực diện về căn bệnh trầm kha mang tên "chạy theo thành tích" trong hệ thống giáo dục.

Dù tỷ lệ tốt nghiệp trung học phổ thông nhiều năm đạt trên 98%, kết quả khảo sát năng lực độc lập lại phơi bày một thực tế khác: Không ít học sinh ra trường thiếu vắng nền tảng tư duy phản biện, khả năng làm việc nhóm và năng lực thích ứng với môi trường thực tế. Căn bệnh này bắt nguồn từ một hệ thống thi đua sai lệch, nơi chỉ tiêu bị trói buộc với tỷ lệ đỗ đạt, biến những con số báo cáo vô hồn thành áp lực đè nặng lên vai giáo viên và cán bộ quản lý. Hậu quả của vòng xoáy này vô cùng tai hại: Học sinh đánh mất động lực khám phá thực sự, giáo viên kiệt sức vì báo cáo hình thức, còn xã hội dần xói mòn niềm tin vào chất lượng nhân lực.

"Chúng ta không thể xây dựng một nền kinh tế tri thức, không thể cạnh tranh trong thế kỷ 21 nếu cứ tiếp tục dựa trên những con số ảo", đại biểu Đặng Ngọc Huy cảnh báo. Để tái thiết nền giáo dục, đại biểu đề nghị loại bỏ hoàn toàn các tiêu chí hình thức như "tỷ lệ đỗ", "tỷ lệ học sinh giỏi" làm thước đo chủ đạo. Thay vào đó, cần xây dựng cơ chế kiểm tra chéo, đánh giá nhà trường và giáo viên dựa trên sự tiến bộ thực chất của học sinh, đổi mới phương pháp đánh giá tập trung vào năng lực tư duy, và giảm triệt để áp lực hành chính cho nhà giáo.

Các đại biểu cho rằng, việc đảm bảo sinh kế cho cán bộ khu vực công, gỡ rối bộ máy hành chính cơ sở và chuẩn hóa lại thước đo của nền giáo dục chính là việc kiến tạo cơ sở hạ tầng mềm cho nền kinh tế. Chỉ khi những nút thắt này được tháo gỡ, động lực nội sinh của quốc gia mới đủ mạnh để cõng trên vai mục tiêu tăng trưởng hai con số bền vững.

Trần Hương

Tin liên quan

Tin khác

Công bố Tuần lễ y tế toàn cầu Việt Nam 2027 kiến tạo tương lai y tế

Công bố Tuần lễ y tế toàn cầu Việt Nam 2027 kiến tạo tương lai y tế

Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC) và đối tác dmg events công bố tổ chức Tuần lễ Y tế Toàn cầu Việt Nam 2027 (Global Health Week Vietnam 2027), dự kiến diễn ra từ ngày 15 đến 17/9/2027 tại VEC, Hà Nội. Với thông điệp “Hội tụ tinh hoa y tế toàn cầu - Dẫn lối đổi mới sáng tạo - Kiến tạo tương lai y tế”, chương trình dự kiến quy tụ hơn 500 gian hàng, 30.000 chuyên gia từ hơn 120 quốc gia, 300 diễn giả quốc tế, tạo không gian kết nối chính sách, công nghệ và đầu tư trên chuỗi giá trị y tế toàn cầu.
HDBank gửi yêu thương theo những vòng xe đến lớp

HDBank gửi yêu thương theo những vòng xe đến lớp

Ngày 17/11/2026, tại xã Nghĩa Trung, tỉnh Đồng Nai, HDBank phối hợp cùng Quỹ Bảo trợ trẻ em Việt Nam trao tặng xe đạp và học bổng cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Hoạt động nằm trong chương trình dành tặng 515 chiếc xe đạp cho trẻ em tại nhiều địa phương trên cả nước trong năm 2026.
Vụ hoa Tết 2027: Nhà vườn lo thời tiết, tính đường tiêu thụ

Vụ hoa Tết 2027: Nhà vườn lo thời tiết, tính đường tiêu thụ

Gần ba tháng trước Tết Đinh Mùi 2027, các vùng trồng hoa, cây cảnh đã tất bật chăm sóc, chuẩn bị hàng phục vụ thị trường. Thời tiết thất thường khiến nhiều nhà vườn lo hoa nở sớm, trong khi chi phí sản xuất và sức mua vẫn khó đoán. Sau nhiều tháng bỏ vốn, công chăm sóc, điều người trồng hoa mong đợi không chỉ là sản phẩm đẹp, nở đúng Tết mà còn bán được hàng, có khoản lãi để tiếp tục vụ sau.
Tích hợp nguồn lực, đổi mới tư duy giảm nghèo bao trùm

Tích hợp nguồn lực, đổi mới tư duy giảm nghèo bao trùm

Chuyển dịch mạnh mẽ từ hỗ trợ thụ động sang trao sinh kế và khơi dậy nội lực người dân đã giúp công tác giảm nghèo tại Việt Nam đạt những bước tiến mang tính bước ngoặt. Đứng trước giai đoạn phát triển mới 2026–2030 với mục tiêu giảm nghèo đa chiều thực chất và phòng ngừa tái nghèo, đòi hỏi hệ thống chính sách phải tiếp tục được tích hợp đồng bộ, hiện đại, lấy con người làm trung tâm.
Thuốc lá dịch chuyển lên môi trường số, đặt ra thách thức quản lý mới

Thuốc lá dịch chuyển lên môi trường số, đặt ra thách thức quản lý mới

Thuốc lá điện tử chuyển sang kinh doanh trực tuyến, trong khi trưng bày sản phẩm vẫn tiềm ẩn nguy cơ quảng bá trá hình, đặt ra yêu cầu sửa luật.
Cuộc thi “Tìm hiểu về Bảo hiểm tiền gửi năm 2026” với tổng giá trị giải thưởng lên tới 130 triệu đồng

Cuộc thi “Tìm hiểu về Bảo hiểm tiền gửi năm 2026” với tổng giá trị giải thưởng lên tới 130 triệu đồng

Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (BHTGVN) tổ chức cuộc thi trực tuyến “Tìm hiểu về Bảo hiểm tiền gửi năm 2026” từ 12h00 ngày 23/11 đến 23h59 ngày 13/12/2026. Người dự thi trả lời câu hỏi trắc nghiệm trên điện thoại hoặc máy tính tại địa chỉ httpscuocthi.div.gov.vn.
Đoàn Thanh niên CIC tổ chức chương trình "Hành trình tri ân - Hành trình tình nguyện năm 2026"

Đoàn Thanh niên CIC tổ chức chương trình "Hành trình tri ân - Hành trình tình nguyện năm 2026"

Từ ngày 14-15/11/2026, Đoàn Thanh niên Trung tâm Thông tin tín dụng Quốc gia Việt Nam (CIC) phối hợp cùng Đoàn Thanh niên Ngân hàng Nhà nước Khu vực 7 tổ chức chương trình "Hành trình tri ân - Hành trình tình nguyện năm 2026" tại Tỉnh Thanh Hóa.
LG hỗ trợ sửa chữa thiết bị, giảm gánh nặng cho đồng bào vùng lũ

LG hỗ trợ sửa chữa thiết bị, giảm gánh nặng cho đồng bào vùng lũ

Nhằm chung tay hỗ trợ đồng bào vượt qua khó khăn sau các đợt thiên tai, LG Electronics Việt Nam chính thức khởi động chương trình “LG chung tay sẻ chia, hỗ trợ đồng bào tại vùng lũ”.
Gần 500 vận động viên tham gia Hội khỏe Hội Nhà báo Hà Nội lần thứ 31

Gần 500 vận động viên tham gia Hội khỏe Hội Nhà báo Hà Nội lần thứ 31

Sáng 16/11, tại Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao phường Xuân Đỉnh (Hà Nội), Hội khỏe Hội Nhà báo thành phố Hà Nội mở rộng lần thứ 31 năm 2026 chính thức khai mạc. Hội thi thu hút gần 500 lượt vận động viên đến từ 23 đoàn thuộc các cơ quan báo chí Trung ương, Hà Nội và một số tỉnh, thành phố.
Cuộc thi Robotics Quốc tế AIROC 2026: Tìm lời giải cho thành phố thông minh

Cuộc thi Robotics Quốc tế AIROC 2026: Tìm lời giải cho thành phố thông minh

Từ nhiệm vụ khoanh vùng ô nhiễm đến tìm đường vận chuyển vật thể trong thành phố giả lập, 700 học sinh tham dự Vòng Chung kết khu vực phía Bắc Cuộc thi Robotics Quốc tế AIROC 2026 vận dụng kiến thức lập trình để giải những bài toán cụ thể. Mỗi lượt vận hành là dịp các em thử phương án và rèn tư duy công nghệ.