Từ Mobile Banking đến AI Banking: Chủ động đón đầu cuộc đua tài chính mới

Đón nhịp thị trường, kiến thiết sự nghiệp

Khối lượng giao dịch stablecoin toàn cầu đã tăng gần 10.000 lần chỉ trong vòng 7 năm, phản ánh tốc độ tái cấu trúc chưa từng có của ngành tài chính dưới tác động của AI, blockchain và fintech. Nhu cầu nhân lực liên ngành tài chính, dữ liệu và công nghệ cũng đang trở thành một trong những thách thức lớn nhất của thị trường.

Theo ông Trần Việt Hùng - nguyên Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng, Cố vấn Cấp cao Hiệp hội Blockchain và Tài sản số, Việt Nam đang bước vào giai đoạn thúc đẩy mạnh các công nghệ chiến lược

Theo TS. Tô Bá Lâm, Hiệu trưởng Trường Đại học Quang Trung: Fintech, AI và blockchain đang từng bước tái định nghĩa cách vận hành của ngân hàng, doanh nghiệp và thị trường lao động. Trong bối cảnh đó, giáo dục không thể đi sau chuyển đổi công nghệ mà cần đồng hành, thậm chí đi trước trong một số lĩnh vực mới. Định hướng của Trường Đại học Quang Trung là tăng cường kết nối với doanh nghiệp và hệ sinh thái công nghệ, đồng thời nghiên cứu phát triển các chương trình đào tạo liên quan fintech và công nghệ tài chính nhằm trang bị năng lực số, tư duy thích nghi và định hướng nghề nghiệp gắn với nhu cầu thực tiễn của thị trường.

Ở góc độ chính sách, ông Trần Việt Hùng - nguyên Phó Chánh Văn phòng Trung ương Đảng, Cố vấn Cấp cao Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam đánh giá : Việt Nam đang bước vào giai đoạn thúc đẩy mạnh các công nghệ chiến lược nhằm phục vụ phát triển kinh tế số và hạ tầng số quốc gia. Theo ông, định hướng phát triển blockchain đã được đặt ra trong Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; đồng thời tiếp tục được cụ thể hóa thông qua Quyết định 1131/QĐ-TTg, Quyết định 2815/QĐ-TTg và gần đây nhất là Quyết định 21/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Những định hướng này cho thấy fintech, AI, blockchain và dữ liệu số sẽ giữ vai trò quan trọng trong giai đoạn phát triển tiếp theo của thị trường tài chính Việt Nam.

Ông Trần Huyền Dinh chia sẻ về xu hướng AI Banking, stablecoin và sự chuyển dịch của hạ tầng tài chính toàn cầu.

Ông Trần Huyền Dinh, Chủ nhiệm Uỷ ban Ứng dụng Fintech, Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam chia sẻ: Ngành tài chính đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc hạ tầng thanh toán dưới tác động của AI, blockchain và stablecoin. Xu hướng này phản ánh quá trình chuyển dịch từ Mobile Banking sang AI Banking, nơi AI Agent có thể thay người dùng thực hiện giao dịch trên các hạ tầng tài chính được lập trình tự động.

Số liệu từ Artemis, Visa Onchain Analytics, CEX.IO và Chainalysis cho thấy khối lượng giao dịch stablecoin on-chain toàn cầu năm 2025 đạt khoảng 33.000 tỷ USD, tăng từ mức 27.600 tỷ USD năm 2024 và lần đầu vượt tổng khối lượng thanh toán của Visa và Mastercard cộng lại. Stablecoin cũng ghi nhận mức tăng trưởng khoảng 10.000 lần chỉ trong 7 năm, từ 3,3 tỷ USD năm 2018 lên 33.000 tỷ USD năm 2025. Sự phát triển này cho thấy stablecoin đang dần trở thành một lớp hạ tầng thanh toán toàn cầu mới.

Nâng cao năng lực nhân sự

Bloomberg Intelligence dự báo đến năm 2030, stablecoin có thể xử lý khoảng 25% dòng tiền xuyên biên giới toàn cầu, tương đương khoảng 55.000 tỷ USD mỗi năm. Những thay đổi này sẽ kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nhân lực có khả năng kết hợp giữa tài chính, dữ liệu, AI và công nghệ blockchain.

Theo ông Nguyễn Vĩnh Tuyên, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Nam Á, các công nghệ như Mobile Banking, Open API, eKYC, ví điện tử và BNPL (Buy Now, Pay Later) buộc ngân hàng phải chuyển từ tư duy số hoá dịch vụ sang tái cấu trúc mô hình vận hành và kiến trúc công nghệ.

Là định chế tài chính đang đẩy mạnh ứng dụng fintech, ông Nguyễn Vĩnh Tuyên, Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng TMCP Nam Á, đánh giá các công nghệ như Mobile Banking, Open API, eKYC, ví điện tử và BNPL (Buy Now, Pay Later) đã làm thay đổi kỳ vọng của khách hàng, buộc ngân hàng phải chuyển từ tư duy số hoá dịch vụ sang tái cấu trúc mô hình vận hành và kiến trúc công nghệ.

“Chúng ta đang chuyển dịch từ mô hình Mobile Banking của 10 năm trước sang AI Banking cùng với thực tế là AI đang dần trở thành bộ não của ngân hàng số, giúp tổ chức tài chính nâng cao năng lực phân tích dữ liệu, hiểu khách hàng sâu hơn và đưa ra quyết định thông minh hơn. Tuy nhiên, con người vẫn giữ vai trò tiên quyết trong việc vận hành và chịu trách nhiệm cho toàn bộ quy trình. Vì vậy, việc nâng cao năng lực nhân sự, chủ động đón đầu cuộc đua tài chính mới là yếu tố tiên quyết, sống còn”, ông Tuyên nhấn mạnh.

Đại diện Nam A Bank cũng nhận định, làn sóng fintech hiện nay đang vượt ra ngoài phạm vi chuyển đổi số truyền thống. Thay vì chỉ đưa dịch vụ lên môi trường số, nhiều ngân hàng đang chuyển sang mô hình vận hành mở, trong đó Open Banking và Open API cho phép ngân hàng trở thành “service layer” trong hệ sinh thái tài chính số.

Phiên thảo luận “Fintech, AI và bản đồ sự nghiệp trong kỷ nguyên tài chính số”.

Từ những thay đổi của thị trường, vấn đề nhân lực trở thành một nội dung trọng tâm tại phiên thảo luận “Fintech, AI và bản đồ sự nghiệp trong kỷ nguyên tài chính số”. Ông Võ Thanh Thiên Toán, Giám đốc Công nghệ CTCP DecomStars cho rằng khác biệt giữa một người “biết công nghệ” và một người có thể tạo ra sản phẩm thực tế nằm ở khả năng hiểu bài toán vận hành, dữ liệu và nhu cầu doanh nghiệp. Theo ông, sinh viên cần sớm rèn luyện tư duy hệ thống, kỹ năng xử lý dữ liệu và khả năng triển khai sản phẩm trong môi trường thực tiễn.

VBA và Trường Đại học Quang Trung đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) nhằm thúc đẩy nghiên cứu học thuật về blockchain, tài sản số và công nghệ tài chính

Trong khuôn khổ chương trình, VBA và Trường Đại học Quang Trung đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) nhằm thúc đẩy nghiên cứu học thuật về blockchain, tài sản số và công nghệ tài chính; triển khai các khóa học chuyên đề; tăng cường kết nối giữa nhà trường và hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ số. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp AXYS Technology, VIDACO và S3WORK cũng ký kết hợp tác với nhà trường nhằm mở rộng hoạt động thực tập, định hướng nghề nghiệp và kết nối đào tạo với nhu cầu thực tiễn của thị trường.