DN bán lẻ tiên phong mở rộng thị trường

	Thị trường bán lẻ: Phải có chiến lược để cạnh tranh
	Bán lẻ: Chọn sân để chơi
	Khi sân nhà không còn là ưu thế

Chia sẻ tại hội nghị “Kết nối cung cầu hàng hoá sản xuất trong nước giữa các DN sản xuất và DN phân phối”, do Bộ Công Thương và Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam (AVR) tổ chức ngày 24/10, bà Đinh Thị Mỹ Loan, Chủ tịch AVR cho biết, sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt đang buộc các DN trong ngành sản xuất và phân phối bán lẻ phát huy tính năng động và sáng tạo không ngừng. Và đáng mừng là thực tế cho thấy DN đang thực hiện khá tốt các chiến lược này để tăng cường kênh phân phối cho hàng Việt.

Cạnh tranh tìm chỗ đứng trong kênh bán lẻ hiện đại đang ngày càng gay gắt

DN đã chủ động hơn

Thành lập từ năm 2000, nhưng phải tới vài năm trở lại đây, mặt hàng trứng gia cầm của Công ty cổ phần DTK mới thực sự “chắc chân” tại các kênh phân phối hiện đại như Vinmart, Aeon Mall, cũng như hợp tác chiến lược với một số nhà cung cấp sản phẩm, dịch vụ có tên tuổi như Orion, Kinh Đô…

Ông Vũ Hải Châu, Trưởng phòng Marketing của Công ty DTK cho biết, DN này có nhà máy sản xuất tại tỉnh Phú Thọ, được đầu tư một dây chuyền rửa trứng, soi trứng hiện đại, đảm bảo quả trứng đáp ứng được các tiêu chuẩn chất lượng khi đến tay người tiêu dùng. Tuy nhiên để thuyết phục là sản phẩm có tính ưu việt, không phải hàng trôi nổi ngoài thị trường thì không hề đơn giản.

“Khi thâm nhập vào các kênh bán lẻ hiện đại, việc khó khăn nhất đối với chúng tôi là làm sao thuyết phục được nhà phân phối sản phẩm rằng đó là sản phẩm sạch, đáp ứng các chỉ số tiêu chuẩn về dinh dưỡng. Vì hiện nay chúng ta rất khó truy xuất nguồn gốc”, ông Châu cho hay.

Để giải quyết vấn đề này, ông Vũ Hải Châu kiến nghị các cơ quan quản lý Nhà nước ở từng địa phương cần có hệ thống dữ liệu, kết nối giữa các nhà cung ứng để sẵn sàng cung cấp thông tin cho người tiêu dùng. Theo ông Châu, hiện nay khách hàng rất cần thông tin minh bạch từ quy trình sản xuất, nguyên liệu đầu vào… càng chính xác, cụ thể thì sản phẩm càng dễ chứng minh nguồn gốc và chất lượng.

Từ phía DN, tính chủ động trong việc mở rộng thị trường trong bối cảnh hiện nay đã có nhiều thay đổi. Theo đó, DN không thể chỉ “chạy đôn chạy đáo” để tìm cách đưa hàng vào các kênh phân phối, mà thay vào đó là chủ động định hướng thị hiếu tiêu dùng cho phù hợp với hướng phát triển của mình. Ông Vũ Hải Châu chia sẻ, DN này có bộ phận thăm dò thị hiếu tiêu dùng, nghiên cứu và tìm kiếm xu hướng ẩm thực mới, cách chế biến sản phẩm mới. Từ đó DN tìm cách chế biến để quả trứng có nhiều giá trị gia tăng hơn nữa.

“Chẳng hạn ở thị trường Hàn Quốc, Nhật Bản… rất ưa chuộng các món như trứng hấp thuốc bắc, trứng hun khói… và xu hướng này có thể sẽ lan tới Việt Nam. Chúng tôi xác định phải tìm giá trị gia tăng, cách ăn khác lạ, vẫn giữ được chất lượng quả trứng nhưng tạo vị giác lạ hơn… như vậy sẽ định hướng tiêu dùng và tiêu thụ được sản phẩm tốt hơn”, vị này cho biết thêm.

Nhiều mô hình mới xuất hiện

Theo AVR, các số liệu tăng trưởng doanh thu hàng hoá và dịch vụ tiêu dùng cho thấy thị trường bán lẻ đang khởi sắc trở lại. Cùng với đó là sự tham gia ngày càng mạnh của các DN khởi nghiệp ngành hàng tiêu dùng và thực phẩm. Tuy nhiên để tìm một chỗ đứng trong kênh bán lẻ hiện đại vẫn là việc không hề dễ dàng.

Bà Đinh Thị Mỹ Loan nhận định, phần lớn các DN khởi nghiệp hiện nay vẫn dựa chủ yếu vào kênh internet như Facebook hay các website để tiếp cận người tiêu dùng.Về lâu dài, họ mong muốn có một chính sách hỗ trợ cụ thể nhằm tạo điều kiện tốt nhất cho hàng hóa vào hệ thống siêu thị. Bởi những sản phẩm của startup luôn có sự sáng tạo, đầu tư về chất xám lớn.

Bộ Công Thương cũng lưu ý, quy hoạch mạng lưới siêu thị cả nước đến năm 2020, Việt Nam sẽ có khoảng 1.500 siêu thị, cho thấy dư địa phát triển của kênh phân phối hiện đại này còn rất lớn. Tuy nhiên ngay cả những DN ở quy mô lớn, đường đưa hàng đến siêu thị cũng không hề dễ. Đó là do các yêu cầu đầu vào cao, phải có chứng nhận chất lượng, y tế hay nhãn dán hàng hóa… là những thử thách mà các DN đang vấp phải. Vì vậy, TS. Đinh Thị Mỹ Loan khuyến nghị, DN không thể đi theo lối mòn, chỉ trông chờ vào một kênh phân phối đơn lẻ, mà phải chủ động phát triển phân phối đa kênh.

Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Huy Minh, Tổng giám đốc Sunshine Holding cho biết, hiện nay DN này đang đẩy mạnh phát triển mô hình fairtrade. Theo đó, chuỗi cửa hàng fairtrade sẽ được phát triển theo 3 mô hình nhỏ gồm: flagship là cửa hàng giới thiệu và bán sản phẩm, có diện tích khoảng 30 m2, vừa là nơi chế biến vừa là nơi bán và giới thiệu sản phẩm; shop in shop (S-I-S) kết hợp với các quán cà phê, diện tích khoảng 8m2 nhằm tận dụng không gian phục vụ của quán; xe bán hàng di động, chủ yếu để vận chuyển đồ và nâng cao nhận diện thương hiệu. Theo đó, 1 cụm sẽ có 6 S-I-S, 1 flagship, 1 xe bán hàng di động. Các fairtrade sẽ tập trung vào 7 nhóm sản phẩm chiến lược gồm rau, quả, hoa và cây, đồ đóng gói, đồ ăn, đồ uống, bữa ăn tiện lợi.

Mô hình mới này cùng với các mô hình cửa hàng tiện lợi, siêu thị mini… cho thấy thời hoàng kim của thị trường bán lẻ tại Việt Nam đang thực sự trở lại, và cuộc cạnh tranh mở rộng kênh phân phối bán lẻ sẽ ngày càng gay gắt.