Cộng đồng ngân hàng đồng hành cùng NHNN nâng cao hiệu quả phòng, chống rửa tiền

Hội nghị có sự tham dự của Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh, lãnh đạo các Vụ, Cục thuộc NHNN và các thành viên Ban Quản trị BWG. Phát biểu thay mặt BWG, ông Eiji Katayama, Tổng Giám đốc Ngân hàng Mizuho, nhấn mạnh rằng một hệ thống PCRT hiệu quả không chỉ là yêu cầu tuân thủ, mà còn là nền tảng bảo vệ sự ổn định của hệ thống ngân hàng và củng cố niềm tin thị trường.

Ghi nhận quyết tâm của Việt Nam trong thực hiện cam kết quốc tế

BWG đánh giá cao việc Chính phủ và NHNN triển khai Kế hoạch hành động quốc gia thực hiện cam kết với Lực lượng đặc nhiệm tài chính (FATF) về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Mục tiêu là đưa Việt Nam ra khỏi Danh sách các quốc gia, vùng lãnh thổ chịu giám sát tăng cường của FATF.

Toàn cảnh Hội nghị

Theo đại diện BWG, thời gian qua Việt Nam đã có nhiều nỗ lực trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, tăng cường phối hợp liên ngành và triển khai các cam kết quốc tế. Đặc biệt, việc ban hành Nghị quyết số 66.23/2026/NQ-CP của Chính phủ và Luật số 23/2026/QH16 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng đã thể hiện rõ quyết tâm nâng cao tính minh bạch thông tin, trong đó có thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi. Đây là yêu cầu chung của cả chuẩn mực FATF và chuẩn mực Trao đổi thông tin theo yêu cầu của Diễn đàn toàn cầu về minh bạch và trao đổi thông tin thuế (Global Forum, OECD).

Những kết quả này, theo BWG, góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư và nâng cao uy tín của Việt Nam trong hợp tác kinh tế, tài chính quốc tế.

Ba định hướng ưu tiên từ góc nhìn của các ngân hàng

Từ thực tiễn hoạt động của các ngân hàng thành viên, BWG cho rằng có ba định hướng cần được chú trọng trong thời gian tới.

Định hướng đầu tiên là tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về PCRT. Trọng tâm là sớm hoàn thiện các nghị định, thôn tư hướng dẫn Luật Phòng, chống rửa tiền sửa đổi, để hoàn thiện khung pháp lý về PCRT đối với tài sản mã hóa và tổ chức cung ứng dịch vụ tài sản mã hóa, phù hợp với Khuyến nghị 15 của FATF. Đây cũng là nhiệm vụ NHNN đang khẩn trương triển khai, thông qua việc chủ trì xây dựng Nghị định sửa đổi Nghị định số 19/2023/NĐ-CP và Thông tư sửa đổi Thông tư số 27/2025/TT-NHNN.

Định hướng thứ hai là tăng cường tiếp cận, hướng dẫn đối với khu vực tư nhân về kết quả đánh giá rủi ro quốc gia, đánh giá rủi ro ngành và các nghĩa vụ PCRT. Khi hiểu rõ rủi ro, các đối tượng báo cáo mới có thể áp dụng phương pháp tiếp cận dựa trên rủi ro một cách thực chất, phân bổ nguồn lực đúng trọng tâm.

Định hướng thứ ba là nâng cao chất lượng báo cáo giao dịch đáng ngờ. Báo cáo có chất lượng là nguồn đầu vào quan trọng để Cục Phòng, chống rửa tiền phân tích, chuyển giao thông tin cho cơ quan có thẩm quyền, qua đó góp phần phát hiện, ngăn chặn hành vi rửa tiền và tội phạm nguồn.

BWG mong muốn tăng cường hợp tác chính sách với NHNN

Phát huy kinh nghiệm hoạt động tại nhiều thị trường và thực tiễn áp dụng các chuẩn mực quốc tế, BWG bày tỏ mong muốn tiếp tục đồng hành cùng NHNN trong nâng cao hiệu quả công tác PCRT, tập trung vào ba phương diện hợp tác.

Thứ nhất, chia sẻ kinh nghiệm và thông lệ quốc tế trong thực tiễn triển khai PCRT. BWG sẵn sàng tổng hợp và chia sẻ kinh nghiệm quốc tế cùng thực tiễn triển khai tại các ngân hàng thành viên, gồm ứng dụng công nghệ, phân tích dữ liệu và giám sát giao dịch; phương pháp xác định, xác minh chủ sở hữu hưởng lợi; nhận diện các giao dịch có yếu tố xuyên biên giới; phát hiện sự không phù hợp giữa hồ sơ khách hàng và hoạt động giao dịch.

Thứ hai, tăng cường tham vấn trong quá trình hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về PCRT. BWG mong muốn tiếp tục phối hợp với Cục Phòng, chống rửa tiền và các đơn vị liên quan của NHNN trong xây dựng, sửa đổi các quy định về PCRT. BWG cam kết cung cấp ý kiến tập trung, có căn cứ và phản ánh quan điểm chung của các ngân hàng thành viên.

Cuối cùng, BWG đề xuất duy trì cơ chế đối thoại chuyên môn định kỳ giữa NHNN và các ngân hàng thành viên. Theo đại diện BWG, việc tăng cường phối hợp trên các phương diện này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực thi các quy định về PCRT, đồng thời củng cố quan hệ hợp tác giữa cơ quan quản lý và cộng đồng ngân hàng.

Chung tay vì một hệ thống tài chính minh bạch, an toàn

Những ý kiến của BWG cho thấy sự đồng thuận và tinh thần chủ động của cộng đồng ngân hàng trong việc nâng cao hiệu quả công tác PCRT. Với vai trò là tuyến phòng vệ đầu tiên trong hệ thống tài chính, các tổ chức tín dụng trực tiếp thực hiện các biện pháp nhận biết khách hàng, giám sát giao dịch và báo cáo giao dịch đáng ngờ. Do đó, sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý và các tổ chức tín dụng có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm các quy định pháp luật được triển khai hiệu quả trên thực tế.

Trong bối cảnh Việt Nam đang tích cực triển khai Kế hoạch hành động với FATF và hướng tới vòng Đánh giá đa phương lần thứ ba của Nhóm Châu Á – Thái Bình Dương về chống rửa tiền (APG), việc tăng cường hợp tác giữa NHNN và cộng đồng ngân hàng càng có ý nghĩa thiết thực. Bởi việc đánh giá hệ thống PCRT không chỉ xem xét mức độ tuân thủ các chuẩn mực quốc tế trong khuôn khổ pháp lý mà còn chú trọng hiệu quả thực thi của các cơ quan có thẩm quyền và các đối tượng báo cáo.