Đà Nẵng gỡ điểm nghẽn đất đai, mở đường cho nguồn lực phát triển

Gỡ “nút thắt”, khơi thông dòng vốn

Đất đai là nguồn lực quan trọng của nền kinh tế, nhưng khi vướng mắc về thủ tục, hồ sơ, giá đất hay quy hoạch kéo dài, nguồn lực này có thể bị “đóng băng”, trong khi người dân, doanh nghiệp phải chờ đợi và nhiều dự án không thể triển khai theo kế hoạch.

Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Lê Ngọc Quang yêu cầu, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, tài nguyên, khoáng sản; đẩy nhanh tiến độ các dự án (Ảnh: Cổng TTĐT Đà Nẵng)

Tại Đà Nẵng, việc tháo gỡ điểm nghẽn này đang được đặt ở vị trí trọng tâm nhằm đưa đất đai trở lại đúng vai trò là nguồn lực phục vụ phát triển.

Kết luận buổi làm việc với Sở Nông nghiệp và Môi trường ngày 28/8/2026, Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Lê Ngọc Quang yêu cầu, tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, tài nguyên, khoáng sản; đẩy nhanh tiến độ các dự án; cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí và thời gian cho người dân, doanh nghiệp.

Điểm đáng chú ý, ông Quang yêu cầu, tháo gỡ phải đi cùng với nguyên tắc rõ ràng: tháo gỡ để phát triển nhưng không hợp thức hóa sai phạm, không làm thất thoát tài sản Nhà nước.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Đà Nẵng, toàn thành phố đã kiểm tra 660/669 dự án, khu đất chậm đưa vào sử dụng, đạt 98,7%; hoàn thành xử lý 206 dự án tồn đọng, kéo dài theo các cơ chế đặc thù.

Khi các thủ tục pháp lý được hoàn thiện, giá đất được xác định và nghĩa vụ tài chính được xử lý, dòng vốn của doanh nghiệp có thêm điều kiện để được khơi thông (Ảnh: C. Thái)

Đây không chỉ là câu chuyện xử lý hồ sơ hành chính. Phía sau mỗi dự án chậm triển khai là đất đai chưa được khai thác hiệu quả, nguồn lực xã hội chưa được đưa vào sản xuất, kinh doanh và cơ hội đầu tư bị kéo dài.

Bởi vậy, yêu cầu rà soát từng dự án, từng hồ sơ, xác định cụ thể vướng mắc, trách nhiệm của cơ quan, cá nhân và thời hạn hoàn thành được xem là cách tiếp cận nhằm chuyển từ xử lý chung chung sang giải quyết từng điểm nghẽn cụ thể.

Cùng đó, công tác xác định giá đất đang được đẩy nhanh. Trong 7 tháng đầu năm 2026, Đà Nẵng đã phê duyệt giá đất cho 45 dự án và 8 giá đất tái định cư, ước thu nộp ngân sách hơn 26.000 tỷ đồng.

Đà Nẵng đã kiểm tra 660/669 dự án, khu đất chậm đưa vào sử dụng, đạt 98,7%; hoàn thành xử lý 206 dự án tồn đọng, kéo dài theo các cơ chế đặc thù (Ảnh: C.Thái)

Khi các thủ tục pháp lý được hoàn thiện, giá đất được xác định và nghĩa vụ tài chính được xử lý, dòng vốn của doanh nghiệp có thêm điều kiện để được khơi thông, dự án có cơ hội trở lại đúng tiến độ, còn nguồn thu từ đất được đưa vào phục vụ phát triển thành phố.

Một điểm nghẽn khác đang được Đà Nẵng tập trung xử lý là thủ tục đất đai. Thành phố đã làm sạch 74,7% trong tổng số 1.144.900 thửa đất và đồng bộ 1.011.727 thửa đất lên hệ thống của Bộ, đạt 88,02%. Đáng chú ý, tỷ lệ hồ sơ đăng ký đất đai được giải quyết đúng và trước hạn trong tháng 8 đạt 99,67%.

Việc số hóa dữ liệu đất đai, nếu được thực hiện đồng bộ, không chỉ giúp cơ quan quản lý có cơ sở dữ liệu chính xác hơn mà còn góp phần giảm thời gian, chi phí và những lần đi lại không cần thiết của người dân, doanh nghiệp.

Đây cũng là yêu cầu được Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang nhấn mạnh: không để người dân, doanh nghiệp phải đi lại nhiều lần; sự phối hợp giữa các cơ quan không được trở thành nguyên nhân gây chậm trễ.

Không để việc thiếu vật liệu thành điểm nghẽn mới

Cùng với đất đai, nguồn cung khoáng sản và vật liệu xây dựng được xác định là mắt xích quan trọng trong tiến độ các công trình, dự án.

Đà Nẵng hiện có 94 giấy phép khai thác, thu hồi khoáng sản còn hiệu lực, trong đó có 42 mỏ vật liệu xây dựng thông thường. Từ đầu năm đến cuối tháng 8/2026, Đà Nẵng đã cấp 4 giấy phép khai thác và 26 giấy xác nhận thu hồi khoáng sản, bổ sung khoảng 3,37 triệu m³ vật liệu.

Lãnh đạo TP. Đà Nẵng cũng chỉ đạo không để thiếu nguồn cung vật liệu xây dựng (Ảnh: C.Thái)

Việc tăng nguồn cung được đặt song song với yêu cầu quản lý chặt hoạt động khai thác, ngăn ngừa đầu cơ, găm hàng và khai thác không đúng quy định.

Đây là vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với tiến độ đầu tư xây dựng. Khi nguồn vật liệu được bảo đảm, các dự án hạ tầng có thêm điều kiện triển khai; ngược lại, thiếu vật liệu hoặc giá vật liệu biến động bất thường có thể làm tăng chi phí, kéo dài tiến độ và ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư.

Từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”

Khơi thông nguồn lực không chỉ nằm ở đất đai đô thị hay các dự án xây dựng. Với khu vực nông thôn, yêu cầu đặt ra là làm sao để diện tích đất sản xuất tạo ra giá trị cao hơn và người dân có thể hưởng lợi bền vững từ chính nguồn lực này.

Đà Nẵng hiện có khoảng 203.421ha đất sản xuất nông nghiệp, 442 trang trại và 477 sản phẩm OCOP còn thời hạn công nhận. Trong đó, 19 sản phẩm đã xuất khẩu, với doanh thu xuất khẩu 6 tháng đầu năm 2026 ước hơn 50 tỷ đồng. Những con số này cho thấy dư địa phát triển vẫn còn lớn, nhưng hướng đi không thể chỉ dừng ở việc tăng sản lượng.

Bí thư Thành ủy Đà Nẵng yêu cầu chuyển mạnh tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp, chú trọng nâng cao giá trị, chất lượng (Ảnh C. Thái)

Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Quang yêu cầu chuyển mạnh tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp, chú trọng nâng cao giá trị, chất lượng, ứng dụng khoa học - công nghệ, chế biến và mở rộng thị trường.

Theo hướng này, đất nông nghiệp không chỉ tạo ra sản phẩm thô mà cần được kết nối với doanh nghiệp, công nghệ chế biến và thị trường tiêu thụ. Các giá trị kinh tế từ rừng, dược liệu, sâm Ngọc Linh cũng được định hướng gắn với chế biến và xây dựng chuỗi giá trị, qua đó tạo thêm sinh kế cho người dân khu vực nông thôn, miền núi.

Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Mạnh Hùng yêu cầu, đẩy nhanh đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp, xác định rõ vùng đất, cây trồng phù hợp và tăng cường thu hút doanh nghiệp có năng lực tham gia hỗ trợ kỹ thuật, công nghệ, phát triển vùng sản xuất.

Một nguồn lực được giải phóng chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được sử dụng đúng mục đích, hiệu quả và bền vững. Vì vậy, cùng với tháo gỡ các dự án tồn đọng, Đà Nẵng đặt yêu cầu tăng cường quản lý môi trường, tài nguyên nước, chất thải, rừng và khoáng sản.

Một nguồn lực được giải phóng chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được sử dụng đúng mục đích, hiệu quả và bền vững (Ảnh: C. Thái)

Từ đất đai, khoáng sản đến nông nghiệp, môi trường, yêu cầu xuyên suốt là chuyển từ tư duy quản lý đơn thuần sang quản trị hiệu quả nguồn lực. Trong đó, dữ liệu và công nghệ được xem là công cụ quan trọng để nâng cao chất lượng quản lý, giảm thủ tục trung gian và tăng tính minh bạch.

Đà Nẵng đang đứng trước yêu cầu tạo thêm dư địa tăng trưởng trong một không gian phát triển mới. Trong bối cảnh đó, việc tháo gỡ những điểm nghẽn về đất đai không chỉ nhằm giải quyết các hồ sơ tồn đọng mà quan trọng hơn là đưa những nguồn lực đang bị ách tắc trở lại nền kinh tế.

Khi một khu đất được giải quyết đúng quy định, một dự án được tháo gỡ thủ tục, một mỏ vật liệu được đưa vào khai thác hợp pháp hay một vùng sản xuất được kết nối với doanh nghiệp và thị trường, nguồn lực ấy mới thực sự chuyển hóa thành giá trị.

Vì vậy, quyết liệt tháo gỡ nhưng không hợp thức hóa sai phạm; cải cách thủ tục nhưng không buông lỏng quản lý; khuyến khích cán bộ dám làm nhưng phải đúng pháp luật. Đó là những yêu cầu cần được thực hiện đồng thời để Đà Nẵng khơi thông nguồn lực, tạo thêm không gian cho người dân và doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh.