Chỉ số kinh tế:
Ngày 20/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.659 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.891 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Lợi suất trái phiếu Nhật lập kỷ lục, dư địa của BoJ và chính phủ hẹp lại

LĐ
LĐ  - 
Thủ tướng Sanae Takaichi ngày 5/10 cam kết sẽ kiểm soát quy mô phát hành trái phiếu và hành động nhanh chóng trước những biến động trên thị trường, động thái nhằm trấn an các nhà đầu tư đang lo ngại về tình hình tài chính công của Nhật Bản - một trong những yếu tố đã đẩy lợi suất trái phiếu tăng cao.
aa
Lợi suất trái phiếu Nhật lập kỷ lục, dư địa của BoJ và chính phủ hẹp lại
Trụ sở BoJ. Ảnh: Syced/Wikimedia Commons, CC0

Từ bài toán lãi suất sang “hóa đơn” nợ

Bà Takaichi cho biết chính phủ sẽ theo đuổi tính bền vững tài khóa, ngay cả khi tăng chi tiêu để nâng cao tiềm năng tăng trưởng, trong đó có việc rà soát các ưu đãi thuế và khoản trợ cấp hiện hành. “Tính bền vững tài khóa rõ ràng là điều kiện tiên quyết để chúng tôi theo đuổi chính sách tài khóa ‘có trách nhiệm và chủ động’,” bà Takaichi phát biểu trong bài diễn văn chính sách trước Quốc hội.

Những phát biểu này phản ánh mối lo ngại ngày càng gia tăng tại Tokyo về đà tăng của lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản (JGB), bởi điều này sẽ làm tăng chi phí huy động vốn cho các kế hoạch chi tiêu đầy tham vọng của Chính phủ. JGB kỳ hạn 30 năm đã tăng lên mức kỷ lục 4,235%, giữa lo ngại nguồn cung nợ và áp lực lạm phát.

Nợ công của Nhật Bản hiện tương đương khoảng gấp đôi quy mô nền kinh tế, mức cao nhất trong số các nền kinh tế phát triển. Chi phí huy động vốn đang gia tăng khi BoJ nâng lãi suất và thu hẹp dần quy mô mua trái phiếu, trong nỗ lực đưa nền kinh tế thoát khỏi sự phụ thuộc vào các biện pháp kích thích quy mô lớn đã kéo dài suốt nhiều thập kỷ. Chi phí vay mới tăng kéo dài sẽ làm “hóa đơn” lãi vay lớn dần.

Áp lực xuất hiện đúng lúc BoJ tăng tốc rời chính sách tiền tệ siêu nới lỏng. Ngân hàng trung ương Nhật đã nâng lãi suất chính sách lên 1,25% tại cuộc họp tháng 9, mức cao nhất trong 31 năm, sau một lần tăng vào tháng 6. Một số thành viên BoJ còn cho rằng lãi suất cần sớm tiến gần hơn tới mức “mục tiêu” để ngăn áp lực giá vượt kiểm soát.

Bài toán vì thế khó hơn. Lạm phát cơ bản hiện đã ở gần mục tiêu 2% của BoJ, trong khi mức tăng tiền lương đang dần ổn định ở ngưỡng phù hợp với lạm phát 2%. Trong bối cảnh đó, cựu thành viên hội đồng BoJ, ông Asahi Noguchi cho rằng, Nhật Bản không còn cần đến các chính sách tài khóa và tiền tệ mang tính nới lỏng nhằm kích thích tổng cầu và việc triển khai các chính sách nhằm kích thích thêm tổng cầu sẽ là “quá rủi ro”.

“Trong bối cảnh vẫn còn rất nhiều bất định về mức độ các đợt tăng lãi suất tác động đến nền kinh tế, BoJ có lẽ muốn tiến hành hết sức thận trọng và từng bước,” ông Noguchi nói. “Nhưng các lực lượng thị trường sẽ không cho phép BoJ chậm rãi như vậy.”

Ông Noguchi nhận định lãi suất có thể lên 1,5% vào tháng 12 và sau đó tới 1,75%, thậm chí 2% tùy diễn biến tình hình. Nhưng ông cũng cảnh báo mức 2% có thể gây cú sốc cho các hộ gia đình và doanh nghiệp vốn quen với lãi suất rất thấp trong một thời gian dài.

Bài toán kép của Tokyo

Bà Takaichi cho biết chính phủ sẽ tìm cách thu hút đầu tư tư nhân vào các lĩnh vực tăng trưởng thông qua “các khoản chi tài khóa quy mô lớn, dài hạn, được triển khai một cách có kế hoạch và có thể dự báo”. Đồng thời, chính phủ sẽ kiểm soát quy mô phát hành trái phiếu hằng năm, điều chỉnh mức vay nợ dựa trên nguồn thu thuế, mặt bằng lãi suất, chi phí trả nợ cũng như diễn biến của nền kinh tế và thị trường.

“Nếu nền kinh tế và thị trường có những biến động ngoài dự kiến, chúng tôi sẽ xem xét kỹ tác động và phản ứng linh hoạt khi cần thiết”, bà Takaichi nói thêm.

Một trong những ưu tiên trước mắt là thông qua luật để triển khai kế hoạch giảm thuế trong hai năm đối với các mặt hàng thực phẩm, bắt đầu từ tháng 4 năm sau. Kế hoạch này từng khiến thị trường trái phiếu bị bán tháo do chính phủ chưa đưa ra đủ chi tiết về cách bù đắp phần hụt thu ngân sách phát sinh từ việc giảm thuế.

Nếu lợi suất dài hạn tiếp tục tăng, Tokyo sẽ phải cân nhắc giữa thu hẹp tham vọng kích thích, tìm nguồn thu mới để giảm nhu cầu vay, hoặc điều chỉnh cơ cấu phát hành để hạn chế áp lực ở kỳ hạn dài. Chính tuyên bố sẽ cân nhắc lợi suất và chi phí trả nợ khi phát hành trái phiếu cho thấy chính phủ đã bắt đầu tính đến “trần chịu đựng” của thị trường. Trong khi với BoJ, câu hỏi là Nhật Bản có thể chịu được mặt bằng lãi suất cao đến mức nào trước khi chi phí vốn dài hạn có thể gây ra các tác động như làm suy yếu đầu tư, tăng áp lực ngân sách trả nợ.

Đó có thể là ranh giới mới của quá trình bình thường hóa tiền tệ tại Nhật Bản: BoJ vẫn cần chống lạm phát, nhưng thị trường trái phiếu đang buộc cả ngân hàng trung ương và chính phủ phải cùng tính đến “hóa đơn” của lãi suất cao.

LĐ

Tin liên quan

Tin khác

USD đứt chuỗi 8 phiên tăng, xu hướng tuần tới sẽ ra sao?

USD đứt chuỗi 8 phiên tăng, xu hướng tuần tới sẽ ra sao?

USD giảm trong phiên cuối tuần, đứt chuỗi tám phiên tăng dù vẫn gần đỉnh 19 tháng. Lợi suất trái phiếu Mỹ giảm, yen và franc Thụy Sĩ mạnh lên đang thử thách đồng bạc xanh. Tuy nhiên, kỳ vọng Fed tiếp tục tăng lãi suất có thể hạn chế đà giảm của USD trước phép thử lạm phát Mỹ tuần tới.
Lạm phát đã vượt mục tiêu 67 tháng, Fed được cảnh báo về cái giá của việc chậm tăng lãi suất

Lạm phát đã vượt mục tiêu 67 tháng, Fed được cảnh báo về cái giá của việc chậm tăng lãi suất

Thống đốc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Lisa Cook cảnh báo việc chậm tăng lãi suất để kiểm soát lạm phát có thể buộc Fed phải thắt chặt mạnh hơn sau này, gây tổn hại cho các hộ gia đình và hệ thống tài chính.
Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 20/11

Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 20/11

USD duy trì ở mức cao nhất trong gần 19 tháng, giá vàng giảm nhẹ xuống 3.607,47 USD/oz hay chỉ số chứng khoán Nikkei của Nhật Bản đã giảm hơn 4%... là một số diễn biến tài chính tiền tệ quốc tế đáng chú ý trong sáng 20/11.
Điều gì đang nâng đỡ USD ngoài kỳ vọng Fed tăng lãi suất?

Điều gì đang nâng đỡ USD ngoài kỳ vọng Fed tăng lãi suất?

Bên cạnh kỳ vọng Fed tăng lãi suất, dòng vốn đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đang nổi lên như một yếu tố tác động đến USD. Tuy nhiên, sức mạnh này có thể đi kèm rủi ro đảo chiều.
Ủy ban Basel lưu ý một số rủi ro đối với hệ thống ngân hàng

Ủy ban Basel lưu ý một số rủi ro đối với hệ thống ngân hàng

Tại cuộc họp ngày 18/11/2026 tại Basel (Thụy Sĩ), Ủy ban Basel về Giám sát ngân hàng (BCBS) đã trao đổi về những rủi ro và điểm dễ tổn thương của hệ thống ngân hàng toàn cầu trong bối cảnh bất ổn kinh tế và địa chính trị còn nhiều bất định.
Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 19/11

Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 19/11

USD dao động gần mức cao nhất trong 19 tháng, vàng phục hồi nhẹ lên 3.745,66 USD/oz hay thị trường chứng khoán Nhật Bản giảm điểm... là một số diễn biến tài chính tiền tệ quốc tế đáng chú ý trong sáng 19/11.
Hầu hết quan chức Fed ủng hộ tăng tiếp lãi suất

Hầu hết quan chức Fed ủng hộ tăng tiếp lãi suất

Mặc dù giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp chính sách tháng 10, song Biên bản cuộc họp vừa được công bố hôm thứ Tư (18/11) cho thấy, "hầu hết" các nhà hoạch định chính sách của Fed đều đồng ý rằng sẽ cần tiếp tục tăng lãi suất nếu nền kinh tế Mỹ diễn biến đúng như dự kiến.
Thống đốc NHTW Nhật nói gì về việc tăng lãi suất?

Thống đốc NHTW Nhật nói gì về việc tăng lãi suất?

Trong các phát biểu mới đây, Thống đốc NHTW Nhật (BOJ) Kazuo Ueda đã phát đi tín hiệu mạnh mẽ hơn về việc tăng lãi suất, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giữ lạm phát cơ bản ổn định quanh mục tiêu 2%. Tuy nhiên ông vẫn không đưa ra thông tin gì về thời điểm và mức độ thắt chặt chính sách.
Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 18/11

Diễn biến thị trường tài chính - tiền tệ quốc tế sáng 18/11

USD giao dịch ở mức cao nhất trong gần 19 tháng, giá vàng tiếp tục giảm nhẹ xuống 3.820,65 USD/oz hay chỉ số Nikkei của Nhật Bản đã đảo chiều đà tăng ban đầu... là một số diễn biến tài chính tiền tệ quốc tế đáng chú ý trong sáng 18/11.
Tăng lãi suất - Bài toán khó của Chủ tịch Fed Kevin Warsh?

Tăng lãi suất - Bài toán khó của Chủ tịch Fed Kevin Warsh?

Kevin Warsh đang đối mặt với một bài toán khó, đó là có tăng lãi suất trong tháng 12 hay tiếp tục trì hoãn. Bởi trong khi các dữ liệu kinh tế đang hối thúc Fed phải tăng lãi suất, một số quan chức Fed còn muốn tăng tới 50 điểm, thì áp lực chính trị đòi nới lỏng chính sách lại trỗi dậy.