Ngân hàng tiếp tục đồng hành với xuất khẩu nông, lâm, thủy sản

Chiều 30/7, tại Hội nghị với các hiệp hội ngành hàng nhằm thúc đẩy xuất khẩu nông, lâm, thủy sản 6 tháng cuối năm 2026 do Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh, các hiệp hội ngành hàng đã kiến nghị nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong bối cảnh hoạt động xuất khẩu tiếp tục chịu tác động từ biến động thị trường và chi phí sản xuất.

Xuất khẩu nông lâm thủy sản ước đạt 42,6 tỷ USD trong 7 tháng đầu năm - Ảnh: UOB/HY

Bên cạnh những đề xuất mở rộng thị trường, tăng cường xúc tiến thương mại, đẩy nhanh đàm phán mở cửa đối với một số mặt hàng, các hiệp hội cũng kiến nghị hoàn thiện chính sách thuế, tài chính, phát triển hệ thống logistics, kho lạnh, trung tâm kiểm định, hạ tầng kết nối vùng nguyên liệu với cảng biển và nâng cao năng lực bảo quản sau thu hoạch. Mục tiêu là giảm chi phí logistics, rút ngắn thời gian lưu thông hàng hóa và tăng sức cạnh tranh cho nông, lâm, thủy sản Việt Nam.

Riêng đối với lĩnh vực tín dụng, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA), Hiệp hội Dừa Việt Nam và Hiệp hội Sắn Việt Nam tiếp tục nhắc lại một số kiến nghị đã được gửi tới các cơ quan quản lý từ Hội nghị thúc đẩy xuất khẩu nông, lâm, thủy sản hồi tháng 5/2026.

Các kiến nghị tập trung vào việc duy trì nguồn vốn phục vụ thu mua nguyên liệu, chế biến và xuất khẩu; mở rộng tín dụng ưu đãi; hỗ trợ lãi suất; nâng khả năng tiếp cận vốn và đẩy nhanh triển khai các chương trình tín dụng đối với một số ngành hàng trọng điểm.

Theo hồ sơ tổng hợp của Bộ NN&MT, các kiến nghị này đã được chuyển đến các bộ, ngành ngay sau hội nghị tháng 5 để xử lý theo thẩm quyền. Đối với lĩnh vực ngân hàng, nhiều nội dung đã được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) phản hồi và triển khai trong thực tế từ quý II/2026.

Theo đó, NHNN thông tin đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng tiếp tục ưu tiên vốn cho lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn và các ngành hàng xuất khẩu. Đồng thời điều hành tín dụng linh hoạt để các tổ chức tín dụng chủ động phát triển sản phẩm theo chuỗi sản xuất, chế biến và tiêu thụ nhằm bảo đảm dòng vốn xuyên suốt từ vùng nguyên liệu đến doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu.

Đối với lĩnh vực lúa gạo, NHNN đã ban hành Văn bản số 2349/NHNN-TD yêu cầu các tổ chức tín dụng chủ động cân đối nguồn vốn phục vụ sản xuất, thu mua, chế biến, tạm trữ và xuất khẩu lúa gạo. Đồng thời, tiếp tục triển khai chương trình tín dụng phục vụ Đề án phát triển 1 triệu héc ta lúa chất lượng cao, phát thải thấp vùng Đồng bằng sông Cửu Long với mức lãi suất thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với thông thường. Theo NHNN, doanh số giải ngân của chương trình đến nay đạt khoảng 4.000 tỷ đồng, tính đến tháng 5/2026.

Đối với lĩnh vực thủy sản, NHNN cho biết chương trình tín dụng dành cho lĩnh vực nông, lâm, thủy sản hiện được gần 20 ngân hàng thương mại triển khai theo nhiều văn bản chỉ đạo ban hành từ năm 2023 đến nay. Lũy kế doanh số giải ngân đạt trên 200.000 tỷ đồng, hỗ trợ hơn 75.000 lượt khách hàng là doanh nghiệp và hộ sản xuất. Bên cạnh việc giảm chi phí vốn, chương trình còn góp phần duy trì hoạt động thu mua nguyên liệu, chế biến và xuất khẩu trong bối cảnh thị trường quốc tế còn nhiều biến động.

Đồ họa AI

Đối với các kiến nghị của Hiệp hội Dừa Việt Nam và Hiệp hội Sắn Việt Nam, NHNN cho biết, nhiều nội dung đã được cụ thể hóa trong chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn.

Theo đó, hạn mức cho vay không có tài sản bảo đảm được nâng lên 300 triệu đồng đối với cá nhân, hộ gia đình; 500 triệu đồng đối với hộ kinh doanh; 3 tỷ đồng đối với hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã và 5 tỷ đồng đối với chủ trang trại. Bên cạnh đó, các dự án liên kết sản xuất, ứng dụng công nghệ cao được vay tối đa 70-80% giá trị dự án; tài sản hình thành từ vốn vay được chấp nhận làm tài sản bảo đảm. Khách hàng bị thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh được xem xét cơ cấu lại thời hạn trả nợ, giữ nguyên nhóm nợ và tiếp tục vay vốn để khôi phục sản xuất.

Không chỉ hoàn thiện cơ chế, NHNN cũng cho biết nhiều ngân hàng thương mại đã chủ động xây dựng các gói tín dụng dành riêng cho doanh nghiệp xuất khẩu. Trong đó, Agribank triển khai các chương trình ưu đãi lãi suất thấp hơn từ 1-2%/năm đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp xuất khẩu; Vietcombank giảm từ 0,2-1%/năm đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu và doanh nghiệp xanh; BIDV triển khai gói tín dụng quy mô 200.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng; Nam A Bank áp dụng mức ưu đãi từ 1-1,5%/năm đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Có thể thấy, nhiều kiến nghị về tín dụng được các hiệp hội nhắc lại tại hội nghị lần này thực tế đã được NHNN chủ động triển khai từ trước thông qua các chương trình tín dụng ưu đãi, các văn bản điều hành theo từng chuỗi ngành hàng và việc hoàn thiện khuôn khổ chính sách tín dụng nông nghiệp, nông thôn. Đây cũng là nền tảng để hệ thống ngân hàng tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp mở rộng sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh và hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu nông, lâm, thủy sản trong những tháng cuối năm.