Thi trường hàng hóa: Giá bạc giằng co quanh mốc 60 USD/oz

Giá bạc giằng co quanh mốc 60 USD, giá đường nối dài đà tăng

Đồng USD lập đỉnh 18 tháng, giá bạc chịu sức ép giảm

Theo ghi nhận của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), lực bán áp đảo trên thị trường kim loại quý trong phiên hôm qua. Đóng cửa, giá bạc COMEX kỳ hạn tháng 12 giảm 0,88%, xuống 60,51 USD/oz. Đà giảm diễn ra trong bối cảnh đồng USD tăng lên mức cao nhất trong 18 tháng, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ duy trì ở vùng cao, làm giảm sức hấp dẫn của kim loại quý không sinh lãi.

Chỉ số đô la Mỹ (DXY) tăng 0,37% trong phiên, lên mức cao nhất kể từ tháng 4/2025. Đà tăng của đồng USD diễn ra trong bối cảnh giá năng lượng đi lên, làm dấy lên lo ngại lạm phát tại Mỹ tiếp tục kéo dài và củng cố kỳ vọng Fed sẽ duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt. Cụ thể, đóng cửa phiên, giá dầu thô WTI tăng hơn 2%, làm gia tăng áp lực lạm phát từ chi phí năng lượng. Trong khi đó, Chủ tịch Fed chi nhánh Cleveland Beth Hammack nhận định áp lực lạm phát đang lan rộng trong nền kinh tế, đồng thời cho rằng Fed cần sớm đưa chính sách tiền tệ sang trạng thái hạn chế hơn để đưa lạm phát về mục tiêu 2%. Những diễn biến này khiến nhà đầu tư thận trọng hơn với triển vọng lãi suất của Mỹ, qua đó gây thêm sức ép lên giá bạc.

Trên thị trường trái phiếu, lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đã có thời điểm tăng lên khoảng 5,34% trong tuần trước, mức cao nhất kể từ năm 2002. Mặt bằng lợi suất cao làm tăng chi phí cơ hội nắm giữ các tài sản không sinh lãi như bạc.

Áp lực bán cũng thể hiện rõ trên thị trường kỳ hạn. Theo phân tích của Goldman Sachs dựa trên dữ liệu Cam kết của các nhà giao dịch (COT) do Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) công bố, trong tuần kết thúc ngày 29/9, nhóm nhà quản lý tiền tệ, nhóm nhà giao dịch thuộc diện báo cáo khác và nhóm nhà giao dịch không thuộc diện báo cáo đã bán ròng hợp đồng tương lai bạc với giá trị khoảng 1,6 tỷ USD - mức cao nhất kể từ tháng 2. Trong đó, khoảng 800 triệu USD đến từ việc thanh lý các vị thế mua và 800 triệu USD từ việc mở mới các vị thế bán. Diễn biến này cho thấy áp lực giảm giá không chỉ đến từ việc nhà đầu tư đóng các vị thế mua trước đó, mà còn từ việc gia tăng các vị thế bán và phản ánh kỳ vọng giá bạc có thể tiếp tục đi xuống.

Dữ liệu COT cập nhật đến ngày 6/10 cho thấy vị thế mua ròng của nhóm nhà quản lý tiền tiếp tục giảm. Cụ thể, trên thị trường bạc COMEX, vị thế mua ròng của nhóm này giảm 86 hợp đồng so với tuần trước, tương đương 1,13%, xuống còn 7.528 hợp đồng. Tổng vị thế mở đạt 105.130 hợp đồng. Việc vị thế mua ròng tiếp tục thu hẹp cho thấy giới đầu cơ vẫn thận trọng với triển vọng giá bạc.

Ở chiều ngược lại, các yếu tố cung – cầu vẫn là điểm hỗ trợ khá vững cho giá bạc trong trung hạn. Theo dữ liệu tồn kho COMEX tổng hợp từ báo cáo kho bạc kim loại của CME Group, tính đến ngày 12/10, tổng lượng bạc lưu kho tại các kho được sở giao dịch chấp thuận đạt khoảng 329,87 triệu ounce, giảm 1,94 triệu ounce so với báo cáo trước đó, tương đương 0,58%. Tuy nhiên, số liệu này bao gồm cả bạc đã đăng ký giao hàng và bạc đủ tiêu chuẩn lưu kho nhưng chưa đăng ký giao hàng. Do đó, mức giảm của tổng tồn kho chưa đồng nghĩa với việc lượng bạc sẵn sàng giao theo hợp đồng kỳ hạn giảm tương ứng.

Theo Viện Bạc (Silver Institute), thị trường bạc toàn cầu được dự báo thiếu hụt khoảng 67 triệu ounce trong năm 2026, đánh dấu năm thâm hụt thứ 6 liên tiếp. Tổng nguồn cung dự kiến tăng 1,5%, lên khoảng 1,05 tỷ ounce, trong khi nhu cầu toàn cầu nhìn chung được dự báo ổn định. Tuy nhiên, nhu cầu chế tạo công nghiệp có thể giảm 2%, xuống khoảng 650 triệu ounce, chủ yếu do xu hướng tiết giảm lượng bạc sử dụng trên mỗi đơn vị sản phẩm và thay thế bạc trong lĩnh vực quang điện. Dù vậy, thị trường vẫn cần dựa vào lượng bạc tồn trữ trên mặt đất để bù đắp phần thiếu hụt giữa cung và cầu, qua đó duy trì vai trò hỗ trợ của yếu tố cơ bản đối với giá trong trung hạn.

Bạc tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong nhiều ngành công nghiệp nhờ khả năng dẫn điện và dẫn nhiệt cao. Kim loại này được sử dụng trong pin mặt trời, hệ thống điện và trạm sạc xe điện, bảng mạch, linh kiện bán dẫn và thiết bị viễn thông. Nhu cầu từ các lĩnh vực công nghệ và chuyển dịch năng lượng tạo nền tảng tiêu thụ dài hạn, nhưng vẫn chịu ảnh hưởng của chu kỳ đầu tư, biến động sản xuất và xu hướng tiết giảm nguyên liệu. Vì vậy, triển vọng nhu cầu công nghiệp không hoàn toàn tách biệt khỏi biến động kinh tế và giá bạc.

Về nguồn cung, chính sách quản lý xuất khẩu bạc của Trung Quốc cũng là yếu tố cần theo dõi. Theo thông báo của Bộ Thương mại Trung Quốc ban hành tháng 10/2025, nước này quy định điều kiện và thủ tục đăng ký đối với các doanh nghiệp xuất khẩu bạc theo cơ chế thương mại nhà nước trong niên độ 2026-2027. Tuy nhiên, văn bản này chưa đủ căn cứ để kết luận Trung Quốc vừa áp dụng một biện pháp siết chặt xuất khẩu mới hoặc động thái này đã trực tiếp làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt toàn cầu. Tác động thực tế còn phụ thuộc vào phạm vi áp dụng chính sách và lượng bạc xuất khẩu trong thời gian tới.

Thời tiết bất lợi tại Brazil, Ấn Độ đẩy giá đường thế giới tăng mạnh

Ngược lại với diễn biến trên thị trường kim loại quý, nhóm nguyên liệu công nghiệp, nổi bật là hai mặt hàng đường tiếp đà phục hồi từ đầu tuần. Trong đó, giá đường thô kỳ hạn tháng 3 tăng 2,96%, lên 459,66 USD/tấn, trong khi đường trắng kỳ hạn tháng 12 tăng 3,35%, đạt 560,7 USD/tấn - mức cao nhất trong vòng 19 tháng qua. Đà tăng chủ yếu xuất phát từ lo ngại nguồn cung suy giảm khi thời tiết bất lợi đe dọa hoạt động thu hoạch và sản lượng tại nhiều quốc gia sản xuất chủ chốt, trong bối cảnh triển vọng cung - cầu đường toàn cầu niên vụ 2026-2027 ngày càng thắt chặt.

Tại Brazil - quốc gia sản xuất và xuất khẩu đường lớn nhất thế giới, mưa kéo dài tại khu vực Trung Nam tiếp tục cản trở hoạt động thu hoạch mía. Ngày 12/10, Viện Khí tượng Quốc gia Brazil (INMET) cảnh báo mưa lớn từ 30-100 mm tại một số khu vực phía bắc và đông bắc bang São Paulo, cùng phía nam bang Minas Gerais, kèm dông mạnh, gió giật và nguy cơ mưa đá. Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ gián đoạn hoạt động thu hoạch tại các vùng sản xuất trọng điểm.

Theo khảo sát của Platts thuộc S&P Global công bố ngày 9/10, sản lượng đường tại khu vực Trung Nam Brazil trong nửa cuối tháng 9 ước đạt 2,7 triệu tấn, giảm 14,3% so với cùng kỳ năm trước, trong khi lượng mía ép giảm 5,5%, xuống 38,73 triệu tấn. Lũy kế từ đầu niên vụ, sản lượng đường giảm 14%, còn khoảng 26 triệu tấn. Đáng chú ý, hàm lượng đường có thể thu hồi giảm từ 157,62 kg/tấn mía xuống 145,75 kg/tấn, chất lượng nguyên liệu suy giảm. Tỷ lệ mía dành cho sản xuất đường cũng giảm từ 51,26% xuống 50,28%. Sản lượng mía ép giảm, hàm lượng đường thu hồi thấp hơn cùng tỷ lệ phân bổ cho sản xuất đường suy giảm đang đồng thời hạn chế nguồn cung từ Brazil, qua đó củng cố triển vọng hỗ trợ giá trong ngắn hạn.

Triển vọng nguồn cung tại Ấn Độ - quốc gia sản xuất và xuất khẩu đường lớn thứ hai thế giới, cũng kém tích cực hơn. Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố ngày 8/10, dự báo sản lượng đường của nước này trong niên vụ 2026-2027 đã được điều chỉnh giảm từ 33,6 triệu tấn xuống 29,5 triệu tấn, trong khi sản lượng mía giảm từ 455 triệu tấn xuống 434 triệu tấn.

Nguyên nhân chủ yếu là tình trạng thiếu mưa, các đợt khô hạn kéo dài và nhiệt độ cao, cùng mưa trái mùa và sâu bệnh tại một số vùng trồng. Đáng chú ý, tồn kho đầu vụ ước đạt 3,75 triệu tấn, trong khi tồn kho cuối vụ dự báo giảm xuống 4 triệu tấn, thấp hơn mức 6,5 triệu tấn trong dự báo trước. Trong bối cảnh tiêu thụ nội địa dự kiến đạt 30,83 triệu tấn, vượt sản lượng dự báo, tồn kho hạn chế có thể thu hẹp dư địa đáp ứng nhu cầu trong nước và duy trì xuất khẩu, qua đó làm gia tăng rủi ro thắt chặt nguồn cung đường toàn cầu trong niên vụ 2026-2027.

Tại châu Âu, triển vọng sản xuất đường cũng suy yếu sau đợt hạn hán mùa hè. Ngày 8/10, Südzucker, doanh nghiệp sản xuất đường lớn nhất châu Âu, cho biết sản lượng củ cải đường thấp hơn có thể hỗ trợ giá đường phục hồi, trong khi một phần nguyên liệu được sử dụng để sản xuất ethanol thay vì đường tinh luyện. Doanh nghiệp ước tính sản lượng củ cải đường tại thị trường châu Âu trong năm nay giảm khoảng 1 triệu tấn so với năm trước. Diễn biến này làm gia tăng lo ngại về khả năng bù đắp nguồn cung từ các khu vực khác trong bối cảnh sản lượng tại Brazil và Ấn Độ đều đối mặt với những rủi ro đáng kể.

Những lo ngại về nguồn cung cũng phản ánh rõ hơn qua diễn biến giá đường quốc tế. Theo Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), chỉ số giá đường thế giới tháng 9 tăng 6,1% so với tháng trước, đánh dấu tháng tăng thứ ba liên tiếp. FAO cho biết đà tăng chủ yếu xuất phát từ triển vọng sản lượng thấp hơn tại Thái Lan, lo ngại về mùa vụ Ấn Độ trong bối cảnh lượng mưa dưới mức bình thường và El Niño mạnh lên, mưa lớn tại vùng Trung Nam Brazil, cùng diện tích trồng củ cải đường tại Liên minh châu Âu suy giảm. Những yếu tố này cho thấy rủi ro nguồn cung đang xuất hiện đồng thời tại nhiều khu vực sản xuất lớn, làm gia tăng sức ép lên cân đối cung - cầu toàn cầu.

Trong trung hạn, nguy cơ xuất hiện El Niño mạnh đến rất mạnh tiếp tục làm gia tăng bất định đối với sản xuất đường toàn cầu. Theo thông báo ngày 8/10 của Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA), xác suất El Niño duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh trong giai đoạn tháng 1-3/2027 vượt 83%, trong khi nhiệt độ mặt nước biển tại vùng Niño 3.4 cao hơn mức trung bình khoảng 2,1°C. Hiện tượng này có thể làm thay đổi mô hình mưa tại các vùng trồng mía chủ chốt, gia tăng nguy cơ khô hạn tại Ấn Độ và Thái Lan, đồng thời gây mưa quá mức tại Brazil, đe dọa năng suất và tiến độ thu hoạch. Tuy nhiên, mức độ tác động thực tế vẫn phụ thuộc vào diễn biến thời tiết tại từng khu vực trong những tháng tới.

Bên cạnh các yếu tố cơ bản, dòng tiền đầu cơ cũng đang góp phần củng cố đà tăng giá. Theo dữ liệu vị thế giao dịch của Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) tính đến ngày 6/10, vị thế mua ròng của Nhóm quản lý tiền tệ (Managed Money) trên thị trường đường thô ICE US tăng 34.178 hợp đồng so với tuần trước, lên 252.514 hợp đồng, mức cao nhất trong 52 tuần. Tổng vị thế mở cũng tăng 59.768 hợp đồng, lên 1,16 triệu hợp đồng. Diễn biến này cho thấy lực mua trên thị trường gia tăng, qua đó củng cố động lực tăng giá. Tuy nhiên, vị thế mua ròng ở mức cao cũng làm gia tăng nguy cơ chốt lời nếu triển vọng mùa vụ cải thiện hoặc nguồn cung thực tế khả quan hơn dự kiến.