Thông tư 83/2025/TT-NHNN: Bước đi quan trọng nhằm đảm bảo hệ thống ngân hàng phát triển an toàn, bền vững

Tham dự tập huấn có các đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục, đơn vị thuộc NHNN; đại diện lãnh đạo Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam; đại diện Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc (Giám đốc), Ban Kiểm soát của tất cả các NHTM, CNNHNNg tham dự tại các điểm cầu...

Phó Thống đốc Thường trực Đoàn Thái Sơn phát biểu tại Hội nghị tập huấn

Phát biểu Khai mạc Hội nghị tập huấn, ông Nguyễn Đức Long, Cục trưởng Cục An toàn hệ thống các TCTD cho biết, thời gian qua, NHNN đã tích cực tham mưu và ban hành đồng bộ các quy định pháp lý liên quan đến quản trị rủi ro trong hoạt động của các TCTD.

Ông Nguyễn Đức Long, Cục trưởng Cục An toàn hệ thống các TCTD phát biểu tại Hội nghị tập huấn

Cụ thể, ngày 30/6/2025, Thống đốc NHNN đã ban hành Thông tư số 14/2025/TT-NHNN quy định tỷ lệ an toàn vốn đối với NHTM,CNNHNNg. Tiếp đó, vào ngày 31/12/2025, hai văn bản quan trọng khác cũng đã được ban hành là Thông tư số 83/2025/TT-NHNN quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ của NHTM, CNNHNNg và Thông tư số 62/2025/TT-NHNN quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ của TCTD là hợp tác xã, tổ chức tài chính vi mô.

Dự kiến trong thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục rà soát để ban hành đồng bộ các khung quy định liên quan như Thông tư thay thế Thông tư số 22/2019/TT-NHNN quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng, CNNHNNg, Thông tư thay thế Thông tư số 14/2023/TT-NHNN quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ của TCTD phi ngân hàng…. Mục tiêu là kiện toàn toàn bộ hệ thống pháp lý về quản trị rủi ro đối với tất cả các loại hình TCTD.

Ông Nguyễn Đức Long cho biết, Thông tư 83 được xây dựng trên nền tảng Luật Các TCTD năm 2024, kế thừa một số nội dung của Thông tư 13/2018, quy định của Ủy ban Basel và kinh nghiệm quốc tế và kết quả khảo sát thực tiễn để đưa ra các nội dung về hệ thống kiểm soát nội bộ phù hợp với đặc điểm của các ngân hàng tại Việt Nam.

Trong thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục triển khai các chương trình tập huấn tương tự nhằm tuyên truyền và đảm bảo các quy định pháp luật được thực hiện thống nhất, đồng bộ trên toàn hệ thống ngân hàng.

Tại Hội nghị, sau khi các báo cáo viên trình bày chi tiết, cụ thể các nội dung cốt lõi của Thông tư 83, bà Trần Thị Hòa, Phó Cục trưởng Cục An toàn hệ thống các TCTD đã trao đổi và trả lời, giải đáp một số câu hỏi liên quan đến Thông tư 83 của các đại diện các TCTD tại Hội trường và các điểm cầu.

Bà Trần Thị Hòa, Phó Cục trưởng Cục An toàn hệ thống các TCTD trao đổi và giải đáp, trả lời các câu hỏi của các đại diện các TCTD

Phát biểu kết luận tập huấn, Phó Thống đốc Thường trực Đoàn Thái Sơn đã ghi nhận và biểu dương những nỗ lực của Cục An toàn hệ thống các TCTD, cũng như các đơn vị, các tổ chức tín dụng trong thời gian qua đã phối hợp chặt chẽ với Cục An toàn hệ thống các TCTD để xây dựng, hoàn thiện và trình ban hành Thông tư 83.

Phó Thống đốc khẳng định, việc ban hành Thông tư 83 là một bước đi quan trọng trong lộ trình hoàn thiện các bộ chuẩn mực quản trị, nội luật hóa các thông lệ, chuẩn mực quốc tế nhằm đảm bảo hệ thống ngân hàng Việt Nam phát triển an toàn và bền vững. Điểm thay đổi cốt lõi của Thông tư 83 là đưa các yêu cầu quản lý rủi ro tiệm cận với chuẩn mực của Ủy ban Basel, đồng thời trao quyền để các ngân hàng chủ động thực hiện quản lý rủi ro, thực hiện quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ vì lợi ích của chính ngân hàng thay vì chỉ thực hiện một cách thụ động mang tính tuân thủ. Qua đó nâng cao năng lực quản trị rủi ro, củng cố sự an toàn và ổn định của hệ thống ngân hàng Việt Nam, góp phần tăng cường khả năng hội nhập và cạnh tranh của các ngân hàng Việt Nam trong khu vực và trên thị trường tài chính quốc tế.

Toàn cảnh Hội nghị tập huấn

Phó Thống đốc cũng nêu một số thay đổi lớn trong Thông tư 83 như: Thông tư số 83 chỉnh sửa, hoàn thiện quy định về hệ thống kiểm soát nội bộ trên cơ sở Luật Các TCTD năm 2024 theo 03 nhóm vấn đề chính gồm: (i) Cơ chế, chính sách, quy trình, quy định nội bộ; (ii) Cơ cấu tổ chức; và (iii) Việc tổ chức thực hiện hệ thống kiểm soát nội bộ. Việc tách bạch rõ ràng từng cấu phần giúp tạo sự thống nhất trong nhận thức và triển khai hệ thống kiểm soát nội bộ tại các ngân hàng. Ngoài ra, Thông tư 83 bổ sung các quy định về kiểm tra sức chịu đựng đối với rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường, rủi ro lãi suất trên sổ ngân hàng; sửa đổi, bổ sung quy định về 3 tuyến bảo vệ độc lập gắn với chức năng của từng tuyến thay vì chỉ cố định theo cơ cấu tổ chức, bổ sung quy định về quản lý dữ liệu rủi ro, quản lý rủi ro mô hình trong hoạt động quản lý rủi ro...

Thông tư 83 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026 và cũng đã đưa ra lộ trình áp dụng bắt buộc đối với nội dung tại Thông tư. Tuy nhiên, trước khi áp dụng bắt buộc từ ngày 01/01/2028, Thông tư cũng cho phép các ngân hàng có đủ điều kiện được áp dụng trước đối với một số nội dung mới quy định tại Thông tư.

Để Thông tư 83 đi vào thực tiễn hiệu quả, Phó Thống đốc yêu cầu tập trung triển khai các nội dung liên quan, trong đó yêu cầu các đơn vị thuộc NHNN tiếp tục nâng cao năng lực chuyên môn để đáp ứng yêu cầu công việc; đồng thời, yêu cầu các NHTM, CNNHNNg khẩn trương nghiên cứu, chuẩn bị triển khai thực hiện quy định nhằm nâng cao chất lượng quản trị, hoạt động an toàn, hiệu quả.

Bên cạnh đó, Phó Thống đốc Đoàn Thái Sơn khẳng định NHNN sẽ luôn lắng nghe, phối hợp chặt chẽ và kịp thời giải đáp các vướng mắc của các đơn vị trong quá trình triển khai thực tế.

NHNN tin tưởng rằng với sự nỗ lực từ cơ quan quản lý và các NHTM, CNNHNNg, Thông tư 83 sẽ được triển khai hiệu lực, hiệu quả, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của toàn ngành Ngân hàng.