Thương nhân online tìm mọi chiêu trò “né” thuế

Thực tế cho thấy, Việt Nam đang là một thị trường đầy tiềm năng cho phát triển của mạng xã hội và thương mại điện tử. Cụ thể, dân số và tỷ lệ tăng trưởng trong chi tiêu của người dân năm 2030 được dự báo tăng cao, số người tầng lớp trung lưu thuộc top đầu trong nhóm ASEAN 5, số lượng người sử dụng điện thoại thông minh, internet tăng lên nhanh chóng…

Một con số mới đây được đưa ra cho thấy có tới hơn 18.000 tổ chức, cá nhân có thu nhập do cung cấp dịch vụ có thu nhập phát sinh từ các trang mạng xã hội nước ngoài (Google, Facebook, YouTube…). Các tổ chức, cá nhân mở tài khoản tại các ngân hàng với tổng số thu nhập từ Google, Facebook, YouTube khoảng 1.462 tỷ đồng.

Thương nhân bán hàng online đang tìm đủ chiêu trò nhằm trốn thuế

Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng đây mới chỉ là bề nổi của “tảng băng chìm”, khi thực tế vẫn có nhiều người dùng đủ chiêu trò để không khai báo thu nhập cá nhân nhằm trốn tránh nghĩa vụ nộp thuế.

Đơn cử như vào tháng 7/2020, trường hợp một tổng kho bán hàng lậu qua livestream mạng xã hội bị cơ quan chức năng phát hiện, có doanh thu đạt hơn 10 tỷ đồng/tháng, với hơn 30.000 đơn hàng bán ra mỗi tháng nhưng chưa hề đóng một đồng thuế nào. Hay như một cá nhân ở Hà Nội thu từ Google hơn 40 tỷ đồng nhưng gần đây, sau khi được Tổng cục Thuế mời lên làm việc mới nộp phạt và truy thu tổng cộng hơn 4 tỷ đồng.

Từ thực trạng trên, Nghị định 126 quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế có hiệu lực từ 5/12 đã có quy định chặt chẽ hơn trong việc quản lý thuế các cá nhân kinh doanh online. Cụ thể, theo khoản 2 Điều 30 của Nghị định 126, ngân hàng có nghĩa vụ cung cấp các thông tin liên quan đến tài khoản cá nhân của khách hàng cho cơ quan thuế. Đó là các thông tin về tên chủ tài khoản; số hiệu tài khoản theo mã số thuế đã được cơ quan quản lý thuế cấp, ngày mở tài khoản, ngày đóng tài khoản; thông tin giao dịch qua tài khoản; số dư tài khoản, số liệu giao dịch trong trường hợp cần để phục vụ cho mục đích thanh tra, kiểm tra xác định nghĩa vụ thuế phải nộp và thực hiện các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế.

Theo cơ quan thuế, việc ngân hàng chuyển dữ liệu thông tin tài khoản cá nhân của khách hàng cho cơ quan thuế được cho là nhằm ngăn chặn tình trạng trốn thuế của cá nhân, đặc biệt là những cá nhân có thu nhập trên môi trường thương mại điện tử.

Các chuyên gia cho rằng, Nghị định 126 sẽ là một “rào chắn” để ngăn chặn tình trạng trốn thuế của một số cá nhân kinh doanh trên sàn thương mại điện tử và trên mạng xã hội, giúp việc thu thuế minh bạch hơn, đóng góp vào ngân sách nhà nước. Đồng thời sẽ đảm bảo sự công bằng trong nghĩa vụ nộp thuế giữa kinh doanh truyền thống và kinh doanh trên các nền tảng số.

Chỉ vài ngày sau khi Nghị định mới có hiệu lực, shop kinh doanh thực phẩm, đồ dùng gia đình có tên là B.P đã nhanh chóng đăng bài trên trang cá nhân của mình với nội dung: “Từ ngày 5/12, ngân hàng có nghĩa vụ cung cấp thông tin tài khoản cho cơ quan thuế. Vì vậy, mong khách hàng có chuyển khoản thì lưu ý: Không cần ghi thanh toán hàng gì, không nhắc đến hàng hóa gì, không nhắc đến Facebook”. Với cách thức này, chủ shop cho rằng sẽ có thể qua mặt cơ quan thuế khi kiểm tra.

Không chỉ dừng lại ở đó, nhiều người bật mí còn có những cách khác để “né” thuế. Cụ thể, sẽ chia nhiều tài khoản để nhận tiền, nếu khách hàng có chuyển khoản, chỉ cần ghi tên và chụp màn hình gửi là được.

Bên cạnh đó, thay vì công khai số tài khoản lên trang cá nhân như trước, nhiều người đã chọn phương thức ẩn số tài khoản và chuyển sang thu tiền mặt trực tiếp.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, những chiêu trò này sẽ khiến người mua hàng gặp bất lợi. Đơn cử như khi chuyển tiền chỉ ghi tên, nếu hàng có vấn đề gì về chất lượng, khách hàng sẽ không có cơ sở để kiến nghị người bán hàng. Đồng thời, đây cũng là hành vi tiếp tay cho mục đích trốn thuế của một số cá nhân.

Ông Đặng Ngọc Minh, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Thuế cho biết, một nguyên tắc chấp hành thuế của các cá nhân, tổ chức là phải tự kê khai, tự nộp và tự chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Theo đó, mọi trường hợp, nếu cá nhân trốn thuế bằng cách này, hay cách khác cũng sẽ bị cơ quan thuế sẽ tìm ra dựa trên các “dấu vết” thanh toán, hồ sơ thanh toán, giao dịch trên thương mại điện tử.

Nếu một cá nhân đã thanh toán, hồ sơ thanh toán vẫn lưu dấu vết, cơ quan thuế sẽ có biện pháp khác nhau để thu và sẽ thu được. Nếu anh là người giao dịch mạnh mẽ và giao dịch nhiều trên môi trường thương mại điện tử, anh không thể nào mãi ẩn danh được, rồi chúng tôi sẽ tìm ra”, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế nhấn mạnh.