Chỉ số kinh tế:
Ngày 12/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.623 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.854 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Ưu đãi đầu tư đặc biệt: Rót vốn lớn chưa chắc đã đủ điều kiện để được hưởng chính sách?

Trần Hương
Trần Hương  - 
Thảo luận tại hội trường Quốc hội sáng 2/11 về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, các đại biểu cho rằng thu hút dự án quy mô lớn chưa đủ để bảo đảm hiệu quả đầu tư nếu công nghệ, nhân lực và doanh nghiệp trong nước không được hưởng lợi tương xứng. Vì vậy, các đại biểu đề nghị gắn ưu đãi đặc biệt với kết quả có thể kiểm chứng, xác định rõ trách nhiệm thực hiện cam kết và lựa chọn đúng dự án tạo giá trị gia tăng.
aa
Đại biểu Nguyễn Văn Huy - Hưng Yên (Ảnh quochoi.vn))
Đại biểu Nguyễn Văn Huy - Hưng Yên (Ảnh: quochoi.vn))

Vốn đăng ký lớn chưa phản ánh hết đóng góp của dự án

Đại biểu Nguyễn Văn Huy (đoàn Hưng Yên) đặt vấn đề từ sự khác biệt giữa quy mô vốn và chất lượng đầu tư. Theo đại biểu, hai dự án cùng có vốn lớn nhưng một dự án chủ yếu gia công, nhập khẩu linh kiện, trong khi dự án khác đầu tư nghiên cứu, phát triển, đào tạo kỹ sư và sử dụng nhà cung cấp trong nước. Nếu chỉ nhìn vào vốn đăng ký và kim ngạch xuất khẩu, khó phản ánh đầy đủ đóng góp của từng dự án đối với nền kinh tế.

Từ đó, đại biểu đề nghị Chính phủ ban hành bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả đầu tư theo ngành, lĩnh vực, chú trọng giá trị gia tăng trong nước, nghiên cứu và phát triển, chuyển giao công nghệ, chất lượng nhân lực, liên kết doanh nghiệp và hiệu quả sử dụng tài nguyên. Kết quả đánh giá cần trở thành căn cứ xem xét tiếp tục áp dụng hoặc điều chỉnh ưu đãi, thay vì chỉ dừng ở nhận xét chung về tác động lan tỏa.

Đi sâu vào quan hệ giữa doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp Việt Nam, đại biểu Nguyễn Văn Huy lưu ý dự thảo đã khuyến khích doanh nghiệp FDI công bố nhu cầu mua sắm, tiêu chuẩn kỹ thuật, lộ trình nội địa hóa và quy định hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng. Tuy nhiên, công bố thông tin chưa đồng nghĩa nhà cung cấp nội địa đủ khả năng đáp ứng đơn hàng.

Vì vậy, đại biểu kiến nghị bổ sung cơ chế phối hợp giữa cơ quan quản lý đầu tư, cơ quan chuyên ngành, địa phương và tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp để kết nối nhu cầu của doanh nghiệp đầu chuỗi với năng lực nhà cung cấp nội địa. Trong đó, ưu tiên doanh nghiệp nhỏ và vừa nâng cao chất lượng sản phẩm, quản trị, công nghệ, khả năng đáp ứng đơn hàng; bảo đảm cơ hội tiếp cận minh bạch, bình đẳng, không tạo nghĩa vụ mua hàng trong nước trái cam kết quốc tế.

Cũng bàn về lựa chọn đối tượng hưởng ưu đãi, đại biểu Trần Kim Kha (đoàn Gia Lai) chỉ ra sự chưa rõ ràng trong quy định đối với trung tâm đổi mới sáng tạo. Dự thảo liệt kê các dự án đầu tư được hưởng ưu đãi đặc biệt nhưng lại nêu Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia, vốn là một tổ chức, không phải dự án. Đại biểu đề nghị xác định đối tượng là dự án đầu tư xây dựng, phát triển trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia và trung tâm đổi mới sáng tạo vùng theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Đại biểu Trần Kim Kha còn lưu ý chính sách định hướng thu hút đầu tư không nên phân chia cơ hội theo cấp hành chính mà cần dựa vào lợi thế thực tế của địa bàn. Theo đại biểu, Gia Lai có tiềm năng điện gió, điện mặt trời; khu vực Quy Nhơn có hạ tầng cáp quang biển và đang hình thành hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo. Nếu ưu tiên công nghệ cao, năng lượng tái tạo chủ yếu theo nhóm đô thị đặc biệt, địa phương có lợi thế có thể khó thu hút đúng ngành nghề phù hợp.

Với trung tâm dữ liệu, đại biểu cho rằng, chính sách ưu đãi phải tính đến mức tiêu thụ điện và nước làm mát. Đại biểu đề nghị phân hạng ưu đãi theo hiệu quả sử dụng năng lượng, tỷ lệ năng lượng tái tạo, hiệu quả sử dụng nước, yêu cầu an ninh dữ liệu; đồng thời giới hạn tổng giá trị ưu đãi, hỗ trợ không vượt quá tổng vốn đầu tư thực hiện của dự án.

Cam kết phải kiểm chứng được, thu hồi phải đúng phạm vi

Không chỉ lựa chọn đúng dự án, việc xác định kết quả sau khi hỗ trợ cũng được đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn Hải Phòng) đặt ra tại Điều 17. Đại biểu ghi nhận dự thảo đã làm rõ cơ chế hỗ trợ sau và trách nhiệm chứng minh điều kiện hưởng hỗ trợ, song đề nghị xác định kết quả đầu ra, thời điểm kiểm chứng và cơ quan chịu trách nhiệm xác nhận đối với từng nhóm cam kết.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga - Hải Phòng
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga - Hải Phòng (Ảnh: quochoi.vn)

Theo đại biểu, chứng từ chi phí đào tạo chưa tự chứng minh người lao động đã đạt kỹ năng cam kết. Tương tự, chi phí tư vấn cải tiến kỹ thuật hợp lệ không đồng nghĩa doanh nghiệp trong nước đã nâng được năng lực sản xuất. Đối với chuyển giao công nghệ, kết quả cần đánh giá qua khả năng tiếp nhận, khai thác và sử dụng của bên nhận. Những yêu cầu này cần được xác định ngay trong hồ sơ làm căn cứ quyết định hỗ trợ để cả nhà đầu tư và cơ quan thực hiện biết rõ trách nhiệm.

Một vấn đề khác là xử lý trường hợp nhà đầu tư chỉ hoàn thành một phần cam kết. Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đề nghị phân biệt điều kiện bắt buộc để hưởng chính sách với các chỉ tiêu có thể tách theo giai đoạn, hạng mục. Nếu không đáp ứng điều kiện bắt buộc, phải thu hồi khoản hỗ trợ hưởng không đúng. Nhưng nếu một chỉ tiêu riêng lẻ không hoàn thành, cần xác định phần hỗ trợ tương ứng phải điều chỉnh hoặc thu hồi, tránh ảnh hưởng những hạng mục độc lập đã thực hiện đúng. Trường hợp kê khai gian dối phải xử lý nghiêm.

Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga còn đề nghị công khai thông tin tối thiểu về đối tượng nhận hỗ trợ, mục tiêu, kinh phí và kết quả thực hiện, trừ phần được pháp luật bảo vệ. Theo đại biểu, cần phân biệt thông tin đang đàm phán với quyết định hỗ trợ đã ban hành và kinh phí đã thực chi, đồng thời bảo đảm cơ quan kiểm toán, giám sát được tiếp cận đầy đủ thông tin theo quy định.

Cùng quan tâm tính khả thi của cơ chế ưu đãi đặc biệt, đại biểu Nguyễn Khánh Ngọc (TP. Đà Nẵng) đề nghị làm rõ phạm vi áp dụng với dự án đầu tư mở rộng. Theo đại biểu, nếu dự án đang hoạt động chỉ mở rộng một phần nhỏ mà toàn bộ dự án được hưởng ưu đãi đặc biệt thì không phù hợp. Chính sách nên áp dụng đối với phần mở rộng đáp ứng điều kiện.

Đại biểu Nguyễn Khánh Ngọc cũng lưu ý việc đánh giá năng lực vốn, công nghệ của nhà đầu tư đã khó; kiểm soát quá trình thực hiện cam kết và thu hồi ưu đãi khi không đáp ứng điều kiện còn phức tạp hơn. Khi dự án đã được địa phương phê duyệt, việc rút lại hoặc chấm dứt không đơn giản, nhất là khi liên quan đến cam kết quốc tế và nguy cơ khiếu kiện.

Do đó, đại biểu đề nghị cân nhắc giao cấp trung ương giám sát, đánh giá và kết luận dự án đạt tiêu chuẩn hưởng ưu đãi đặc biệt.

Trần Hương

Tin liên quan

Tin khác

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Chủ tịch Hội đồng Liên bang, Quốc hội Liên bang Nga

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Chủ tịch Hội đồng Liên bang, Quốc hội Liên bang Nga

Sáng 12/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tiếp Chủ tịch Hội đồng Liên bang, Quốc hội Liên bang Nga Valentina Matviyenko nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam theo lời mời của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.
Phát triển kinh tế phải bảo đảm mọi người dân được thụ hưởng thành quả

Phát triển kinh tế phải bảo đảm mọi người dân được thụ hưởng thành quả

Để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên trong năm 2027 cần huy động tổng vốn đầu tư toàn xã hội khoảng 6 - 6,4 triệu tỷ đồng, tương đương 36 - 38% GDP. Trên cơ sở đó, Chính phủ sẽ tập trung huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực, đồng thời giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm mọi người dân được thụ hưởng thành quả phát triển.
Năm 2027, hoàn thiện, vận hành hiệu quả Quỹ đầu tư mạo hiểm quốc gia

Năm 2027, hoàn thiện, vận hành hiệu quả Quỹ đầu tư mạo hiểm quốc gia

Kết thúc phiên chất vấn đối với lĩnh vực khoa học và công nghệ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh vai trò động lực của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, song cũng thẳng thắn chỉ rõ tình trạng giải ngân chậm và đầu tư phân tán hiện nay; trong năm 2027, hoàn thiện, vận hành hiệu quả Quỹ đầu tư mạo hiểm quốc gia, phối hợp xây dựng cơ chế huy động và thoái vốn, theo dõi riêng vốn cam kết và vốn thực góp của doanh nghiệp, đánh giá bằng kết quả ứng dụng và doanh thu thương mại hóa.
Làm rõ lộ trình làm chủ công nghệ lõi, phát triển công nghệ chiến lược

Làm rõ lộ trình làm chủ công nghệ lõi, phát triển công nghệ chiến lược

Tại phiên chất vấn ở nghị trường về lĩnh vực khoa học công nghệ, câu hỏi "chúng ta thực sự làm chủ được công nghệ lõi nào" đã đặt ra yêu cầu làm rõ ranh giới từng công đoạn sản xuất, bài toán tự chủ vật liệu cũng như cơ chế phối hợp liên ngành để phát triển các công nghệ chiến lược.
Đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu để phục vụ người dân

Đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu để phục vụ người dân

Hàng tỷ lượt tra cứu, xác thực thông tin qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã góp phần tiết kiệm gần 8.500 tỷ đồng cho ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả, nâng cao kỹ năng số cho cán bộ cơ sở, từng bước khắc phục tình trạng phần "mềm thiếu đồng bộ"… là những giải pháp trọng tâm để nâng cao chất lượng phục vụ người dân và hiệu quả quản trị quốc gia.
Doanh nghiệp cần gì để thực sự hưởng lợi từ cải cách và chính sách hỗ trợ?

Doanh nghiệp cần gì để thực sự hưởng lợi từ cải cách và chính sách hỗ trợ?

Có hơn 222.000 doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại thị trường trong 10 tháng đầu năm 2026, nhưng cũng có khoảng 180.000 doanh nghiệp rút lui. Những con số này được Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đưa ra tại phiên chất vấn sáng 12/11, đặt trong bối cảnh các đại biểu Quốc hội liên tiếp đề cập đến hiệu quả cải cách thủ tục hành chính, chi phí tuân thủ, khả năng tham gia chuỗi giá trị và chính sách hỗ trợ sản xuất, kinh doanh.
Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Chấm dứt vay ODA dàn trải, tập trung vốn cho các dự án hạ tầng lớn

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng: Chấm dứt vay ODA dàn trải, tập trung vốn cho các dự án hạ tầng lớn

Huy động nguồn lực xã hội đầu tư hạ tầng, sử dụng hiệu quả vốn vay ODA và đẩy nhanh giải ngân đầu tư công là ba nội dung được Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tập trung giải trình trước Quốc hội sáng 12/11. Theo đó, Chính phủ chủ trương tăng cường chia sẻ rủi ro để thu hút doanh nghiệp tham gia dự án đối tác công tư (PPP), lựa chọn chặt chẽ các dự án sử dụng vốn ODA và phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026.
Chống thất thu thuế nhưng không làm tăng gánh nặng cho doanh nghiệp?

Chống thất thu thuế nhưng không làm tăng gánh nặng cho doanh nghiệp?

Tại phiên chất vấn sáng nay (12/11), các đại biểu Quốc hội phản ánh tình trạng hơn 256.000 tỷ đồng nợ thuế chưa được thu hồi, trên 2,5 triệu mã số thuế cần rà soát, trong khi tình trạng mua bán trái phép hóa đơn và chậm hoàn thuế vẫn đặt ra những yêu cầu đối với công tác quản lý. Chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, các đại biểu Quốc hội đề nghị làm rõ trách nhiệm của cơ quan thuế, đồng thời yêu cầu những giải pháp vừa chống thất thu ngân sách, vừa bảo đảm quyền lợi và giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, người dân.
Giải ngân đầu tư công chậm, đại biểu Quốc hội hỏi điểm nghẽn nằm ở đâu khi vốn đã được phân bổ?

Giải ngân đầu tư công chậm, đại biểu Quốc hội hỏi điểm nghẽn nằm ở đâu khi vốn đã được phân bổ?

Nơi cần vốn đầu tư các công trình thiết yếu lại thiếu, nơi được giao vốn không giải ngân hết; nhiều dự án chậm tiến độ, kéo dài, trong khi hoạt động thi công còn xuất hiện tình trạng giao thầu qua nhiều tầng trung gian. Những bất cập này được các đại biểu Quốc hội liên tiếp chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn tại phiên họp sáng 12/11. Trả lời chất vấn, Bộ trưởng xác định khâu tổ chức thực hiện, đặc biệt là chuẩn bị dự án, vẫn là điểm yếu cần khắc phục.
Chủ tịch Quốc hội: Chất vấn phải làm rõ trách nhiệm, giải pháp và thời hạn thực hiện

Chủ tịch Quốc hội: Chất vấn phải làm rõ trách nhiệm, giải pháp và thời hạn thực hiện

Sáng nay (12/11), Quốc hội tiến hành phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI. Phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn yêu cầu các thành viên Chính phủ trả lời thẳng vào vấn đề, xác định rõ trách nhiệm, giải pháp và thời hạn thực hiện. Mở đầu phiên chất vấn về lĩnh vực tài chính, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh nhiệm vụ huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.