Văn hóa doanh nghiệp kiến tạo thương hiệu quốc gia

Gây dựng hiệu quả từ thực tế lâu dài

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng nhấn mạnh, nếu kinh tế quyết định khả năng đi nhanh thì văn hóa quyết định khả năng đi xa. Đặc biệt, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam, xác định văn hóa là nguồn lực nội sinh quan trọng, đồng thời là nền tảng, động lực và trụ cột cho phát triển bền vững. Tiếp đó, Quyết định số 1157/QĐ-TTg ngày 26/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ về Khung chuẩn mực đạo đức, văn hóa kinh doanh gắn với bản sắc dân tộc và tiếp cận tinh hoa văn hóa kinh doanh thế giới đã đặt ra định hướng thúc đẩy các chuẩn mực kinh doanh có trách nhiệm. Những định hướng này cho thấy sự phát triển của doanh nghiệp không thể chỉ được đo bằng doanh thu, lợi nhuận hay quy mô tài sản, mà còn phải được nhìn nhận qua uy tín, trách nhiệm, chuẩn mực ứng xử và những giá trị đóng góp cho xã hội.

Chia sẻ kinh nghiệm tái tạo văn hóa tại tập đoàn giai đoạn 2019-2025, ông Trần Quang Dũng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), với quy mô khoảng 60.000 người lao động, Petrovietnam đặt trọng tâm vào việc đưa các giá trị chung vào quản trị và phối hợp thực thi cùng thông điệp “tái tạo văn hóa đi trước, tạo đà cho tái tạo kinh doanh” với 4 giá trị cốt lõi là “khát vọng, trí tuệ, chuyên nghiệp và nghĩa tình”. Sau 5 năm triển khai, giá trị thương hiệu Petrovietnam đã tăng gấp đôi, lên khoảng 1,4 tỷ USD. Trong bối cảnh khó khăn, giá năng lượng biến động, sau 9 tháng năm 2026, Petrovietnam đã hoàn thành các mục tiêu của năm sớm 3 tháng đối với tổng doanh thu, lợi nhuận và đóng góp ngân sách. “Việc đưa các giá trị cốt lõi vào quản trị, nâng cao khả năng thích ứng và thúc đẩy đổi mới là những khía cạnh cần được nhìn nhận khi đánh giá hiệu quả của văn hóa doanh nghiệp”, ông Trần Quang Dũng chia sẻ.

Trong khi đó, bà Trần Thị Quyên, Giám đốc Nhân sự Tập đoàn TH cho biết, văn hóa doanh nghiệp được xây dựng từ 5 giá trị cốt lõi và được chuyển hóa thành cơ chế vận hành, hiện diện trong cách mỗi nhân sự làm việc, hợp tác và ứng xử với khách hàng, cộng đồng. Doanh nghiệp cũng cụ thể hóa thành bộ năng lực cốt lõi với các phẩm chất như “tận tâm phụng sự - chính trực - kiên định - sáng tạo - thực thi hiệu quả”, hướng tới xây dựng “Người TH hiệu suất cao” gắn với “Nơi làm việc hạnh phúc”.

Những thông điệp và giá trị cốt lõi được vận dụng hiệu quả đã góp phần xây dựng nên các thương hiệu trên tại cả thị trường trong nước và quốc tế. Từ góc độ chuyên gia, TS. Cấn Văn Lực cho rằng, các khảo sát quốc tế cho thấy, doanh nghiệp có văn hoá mạnh có hiệu suất sinh lời cao hơn từ 1,3 đến 1,8 lần, trung bình khoảng 1,5 lần so với doanh nghiệp không có nền tảng văn hoá rõ ràng. Văn hoá không phải yếu tố “phúc lợi”, mà là yếu tố tạo ra giá trị thực, đặc biệt trong bối cảnh biên lợi nhuận ngày càng thu hẹp. Trong đó, vai trò nêu gương của lãnh đạo và sự tham gia của từng cá nhân trong việc xây dựng văn hoá kinh doanh là yếu tố then chốt quyết định sự thành công.

Một chuyên gia phân tích, đạo đức kinh doanh tạo ra giá trị thông qua những cơ chế rất cụ thể. Doanh nghiệp giữ chữ tín giúp đối tác giảm lo ngại về rủi ro thực hiện hợp đồng. Doanh nghiệp minh bạch tạo dựng niềm tin với khách hàng, người lao động và nhà đầu tư. Khi xảy ra sai sót, doanh nghiệp chủ động nhận trách nhiệm và khắc phục sẽ có cơ sở bảo vệ uy tín tốt hơn so với việc né tránh hoặc che giấu vấn đề. Nhìn từ góc độ này, niềm tin là một dạng vốn, uy tín là tài sản và đạo đức có khả năng tạo ra giá trị kinh tế. Các chuẩn mực liêm chính, minh bạch và trách nhiệm giúp doanh nghiệp xây dựng quan hệ ổn định, giảm nguy cơ tranh chấp, bảo vệ thương hiệu và củng cố khả năng hợp tác lâu dài.

Văn hóa trở thành nền tảng để doanh nghiệp phát triển thương hiệu, tăng cường hợp tác và nâng cao khả năng thích ứng trước những biến động

Xây dựng nền tảng giá trị, hành động thực chất

Trong bối cảnh mới, Thứ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng khẳng định, văn hóa doanh nghiệp là yếu tố góp phần hình thành uy tín thương hiệu, tạo dựng niềm tin và nâng cao khả năng phát triển lâu dài của doanh nghiệp. Trong kỷ nguyên mới, văn hóa doanh nghiệp cần đồng thời giữ gìn bản sắc dân tộc và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ, trí tuệ nhân tạo. Trong đó có 8 giá trị cốt lõi cần được doanh nghiệp quan tâm. Đó là liêm chính, thượng tôn pháp luật và giữ chữ tín; lấy giá trị thực cho khách hàng làm căn cứ hành động; tôn trọng con người, trọng dụng tài năng và phát triển năng lực; tôn trọng đổi mới sáng tạo, học tập liên tục và thích ứng nhanh; sử dụng dữ liệu, tiên phong ứng dụng AI có trách nhiệm; nêu gương, làm gương; giữ gìn bản sắc văn hóa Việt Nam; gắn khát vọng phát triển của doanh nghiệp với trách nhiệm dài hạn đối với đất nước và cộng đồng.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Hồ Anh Tuấn - Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam nhấn mạnh, trong bối cảnh thị trường ngày càng coi trọng tính minh bạch, trách nhiệm và phát triển bền vững, văn hóa doanh nghiệp còn có thể góp phần thu hút nhân lực, duy trì quan hệ với khách hàng, tạo dựng niềm tin của đối tác và mở rộng cơ hội hợp tác. Những giá trị tưởng như vô hình vì thế có thể trở thành lợi thế cạnh tranh khi được tích hợp vào chiến lược và phương thức quản trị. Do đó, việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp đứng trước yêu cầu chuyển từ xây dựng nền tảng giá trị, chuẩn mực sang hành động thực chất. Văn hóa kinh doanh cần được cụ thể hóa thành những công cụ quản trị, gắn với hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, qua đó chuyển hóa các giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế. Đồng thời, việc tăng cường kết nối cộng đồng doanh nhân trong và ngoài nước sẽ góp phần lan tỏa những chuẩn mực kinh doanh tiến bộ, nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Trong đó, ông Tuấn gợi mở khả năng sử dụng các tiêu chí văn hóa doanh nghiệp như một nguồn tham khảo để ngân hàng đánh giá doanh nghiệp khi xem xét cho vay. Về lâu dài, việc phát triển văn hóa kinh doanh cần gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng môi trường kinh doanh, củng cố đạo đức doanh nhân và xây dựng niềm tin trong các quan hệ kinh tế. Khi những giá trị văn hóa được chuyển hóa thành chuẩn mực quản trị và hành động cụ thể, doanh nghiệp có thêm nền tảng để phát triển thương hiệu, tăng cường hợp tác và nâng cao khả năng thích ứng trước những biến động của thị trường.