Tích hợp chức năng phát triển logistics vào Ủy ban Một cửa Quốc gia và Tạo thuận lợi thương mại

	Logistics tạo đà cho xuất khẩu
	Thu hút nhà đầu tư vào logistics
	Liên kết phát triển logistics

Sáng nay (26/6/2017), tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ có buổi làm việc với Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam về tạo thuận lợi thương mại, phát triển logistics và thực hiện cơ chế một cửa quốc gia.

Đây là buổi làm việc theo lời đề nghị của Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ với ông Ousmane Dione, Giám đốc WB tại Việt Nam về việc WB tham vấn cho Chính phủ trong việc hoạch định chính sách đối với ba lĩnh vực: tạo thuận lợi thương mại, logistics và cơ chế một cửa quốc gia.

Tại buổi làm việc, các chuyên gia của WB cho rằng để hoạch định chính sách cho 3 lĩnh vực trên, Việt Nam cần xây dựng 4 trụ cột gồm khung pháp lý về tạo thuận lợi thương mại; nâng cao hiệu quả cơ sở hạ tầng thương mại và chất lượng kết nối; xây dựng ngành dịch vụ logistics có tính cạnh tranh và tăng cường phối hợp liên ngành và hợp tác với khu vực tư nhân.

Hiện nay, theo quan sát của chuyên gia WB, thời gian tuân thủ thủ tục trước khi thông quan chiếm tới 76% tổng thời gian nhập khẩu hàng hóa, trong đó thời gian xếp dỡ hàng hóa chiếm tới 1/3. Trong năm 2016, 60% hàng hóa thông quan qua “Luồng Xanh” với 10 triệu tờ khai hải quan chứng tỏ DN Việt Nam tuân thủ tốt quy định nhưng lại chịu giám sát của 346 văn bản quy phạm pháp luật nên dễ phát sinh vi phạm. Hàng hóa qua “Luồng Vàng” chiếm 34,8% là quá cao so với các nước khác, chủ yếu là kiểm tra chuyên ngành, không thực hiện cắt giảm được theo tinh thần của Nghị quyết số 19 của Chính phủ về tạo lập môi trường kinh doanh cạnh tranh. Hàng hóa qua “Luồng Đỏ” chiếm 5,3% đã giảm so với trước nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần đánh giá kỹ.

“Giảm chi phí thương mại là bài toán trọng tâm của cải cách hành chính và Chính phủ đang nỗ lực làm. Giờ phải làm sao cho nó hiệu quả hơn nữa”, theo ông Sebastian Eckardt, chuyên gia Kinh tế trưởng WB tại Việt Nam. Ông gợi ý, Chính phủ Việt Nam và các cơ quan nên rà lại tổng thể các thủ tục, tất cả các quy định với tinh thần khách quan, dựa trên tính toán chi phí phải thấp hơn lợi ích của các biện pháp mang lại. Và cần ban hành cơ chế giải trình với xã hội, DN của cơ quan hải quan, cơ quan chuyên ngành với các chức danh có trách nhiệm cụ thể.

Các chuyên gia WB cũng đánh giá Việt Nam đã tăng cường kết nối giao thông nhưng vận tải đa phương thức lại không bắt kịp với nhu cầu phát triển của đất nước. Khối lượng hàng hóa tăng trưởng nhanh hơn mức tăng GDP và khối lượng hàng hóa vận chuyển nhanh hơn tốc độ phát triển cơ sở hạ tầng hiện nay. Nhưng nếu cải thiện hạ tầng chỉ làm đường cao tốc thôi thì không đủ vì hàng hóa vẫn bị ách tắc ở cửa khẩu. Vì vậy, để tạo thuận lợi thương mại ngoại biên, nâng cao kết nối nội địa, logistics sẽ là rất quan trọng, Việt Nam cần có tác động tổng hợp tới chuỗi giá trị logistics.

Ông Sebastian cũng chỉ ra thực trạng về năng lực, quy mô các nhà cung cấp dịch vụ logistic của Việt Nam hiện nay có tới 41% DN nhỏ với trình độ, năng lực cần được cải thiện và áp dụng công nghệ trong lĩnh vực này vẫn còn hạn chế. 35% số lượng xe vận chuyển không tải (năm 2010) và các dịch vụ môi giới xe không tải rất kém.

Chuyên gia WB khuyến nghị Chính phủ Việt Nam nên giao cho Ủy ban Một cửa Quốc gia và Tạo thuận lợi thương mại chỉ đạo cả việc phát triển logistics và mời gọi đại diện tư nhân tham gia vào Ủy ban này. WB cũng thông báo sẽ có khoản tài trợ cho ngân sách trực tiếp nhiều năm cho các chương trình hỗ trợ kỹ thuật đối với các lĩnh vực tạo thuận lợi thương mại, logistics và một cửa quốc gia.

Đánh giá cao báo cáo và các khuyến nghị của WB, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ nhấn mạnh đây là các lĩnh vực ưu tiên của Chính phủ Việt Nam nhằm hướng tới các tiêu chuẩn và thông lệ của khu vực, quốc tế, giảm chi phí cho DN. Chính phủ sẽ kêu gọi tư nhân tham gia hợp tác theo hình thức đối tác công- tư (PPP) ở cả việc phát triển hạ tầng và trong cả kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Các Bộ chỉ tập trung xây dựng quy trình, thủ tục, thể chế còn đầu tư trang thiết bị kiểm soát hàng hóa thì nên để tư nhân làm, chứ hiện nay Bộ nào cũng thích tự mình kiểm tra, đầu tư nhiều tiền bạc cho thiết bị nhưng cuối cùng làm việc thiếu khách quan.

Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ cũng đồng tình với kiến nghị của WB về việc tích hợp chức năng phát triển logisitics vào Ủy ban Một cửa Quốc gia và Tạo thuận lợi thương mại. Ông đề nghị WB giúp Chính phủ tham vấn về khuôn khổ, chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu của Uỷ ban này và Cơ quan thường trực đủ mạnh để bao quát được cả tạo thuận lợi thương mại, logistics và một cửa quốc gia.

Phó Thủ tướng hoan nghênh WB hỗ trợ nguồn lực cho Việt Nam trong thực hiện chính sách và là hướng ưu tiên trong sử dụng ODA của Việt Nam và giao Bộ Tài chính làm việc cụ thể hơn về thể thức, nội dung và việc sử dụng hiệu quả khoản vay này.