Bất động sản tăng trưởng tạo hiệu ứng lan tỏa tới nền kinh tế quốc gia

Hiệp hội Bất động sản Việt Nam vừa tổ chức Tọa đàm công bố kết quả nghiên cứu đề tài khoa học “Bất động sản trong nền kinh tế Việt Nam - vai trò và khuyến nghị chính sách”.

Đề tài khoa học này do ông Đoàn Văn Bình, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam làm chủ nhiệm, cơ quan tổ chức thực hiện là Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, đóng góp của thị trường bất động sản (nhóm nghiên cứu tính toán theo nghĩa mở rộng và ISIC) trong GDP năm 2019 là 7,62%, cao hơn mức Tổng cục Thống kê công bố là 4,51%. Nếu tính thêm nhân tố vốn là đất, đóng góp của bất động sản (gồm bất động sản mở rộng + bất động sản theo ISIC năm 2019) chiếm tới 13,6% GDP.

Có thể ước tính tỷ trọng bất động sản đóng góp vào tổng giá trị tăng thêm của khu vực doanh nghiệp giai đoạn 2016- 2020 khoảng 14,88%. Qua đó, có thể thấy có 2 vấn đề, một là định giá bất động sản và hai là luồng tiền giữa ngân hàng và bất động sản chính là huyết mạch của nền kinh tế.

Bất động sản đóng góp thông qua khả năng lan tỏa đến trên 40 ngành kinh tế quan trọng khác của nền kinh tế, nhất là những ngành liên quan trực tiếp như xây dựng, công nghiệp chế biến chế tạo, du lịch, lưu trú - ăn uống và tài chính - ngân hàng...

Đề tài đã chỉ ra rằng, khi nhu cầu sử dụng cuối cùng (final demand) của ngành bất động sản tăng 1 tỷ đồng sẽ kích thích giá trị sản xuất của các ngành còn lại là 0,772 tỷ đồng và lan tỏa tới giá trị tăng thêm là 0,191 tỷ đồng; ngành kinh doanh bất động sản theo ISIC tăng 1 tỷ đồng cho nhu cầu cuối cùng sẽ kích thích lan tỏa đến giá trị sản xuất 0,402 tỷ đồng và 0,12 tỷ đồng đến giá trị tăng thêm.

Đặc biệt, năng suất lao động của ngành bất động sản theo ISIC cao hơn năng suất lao động chung của nền kinh tế khoảng 10 lần (theo khảo sát của GSO); chỉ số lan tỏa về nhập khẩu thấp nhất trong 7 ngành. Trong khi đó, nguyên tắc chọn ngành trọng điểm của nền kinh tế là những ngành có chỉ số lan tỏa đến giá trị tăng thêm cao và lan tỏa đến nhập khẩu thấp. Vì khi ngành bất động sản tăng trưởng không chỉ có lợi cho chính nó mà còn tạo ra hiệu ứng lan tỏa tới nền kinh tế quốc gia.

Trường hợp giá trị sản xuất của nhóm ngành bất động sản thay đổi giảm 10%, GDP sẽ giảm 1,247%; trong đó, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo chịu ảnh hưởng mạnh nhất, giảm tới 0,861%, tiếp theo đó là các ngành: Nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản (giảm 0,366%); Du lịch (giảm 0,352%); Dịch vụ khác (giảm 0,348%); ngành chịu ảnh hưởng giảm thấp nhất là Công nghiệp khai thác (giảm 0,210%)…

Theo TS. Võ Trí Thành, dù có không ít tài liệu về bất động sản và thị trường bất động sản, song có lẽ Đề tài Nghiên cứu khoa học: “Bất động sản trong nền kinh tế Việt Nam - vai trò và khuyến nghị chính sách” là một nghiên cứu đủ sâu, có thể góp phần quan trọng trong thay đổi nhận thức, thay đổi cách nhìn về bất động sản và thị trường bất động sản trong nền kinh tế Việt Nam.

“Đóng góp mới của Đề tài là lượng hóa vai trò của bất động sản trong nền kinh tế Việt Nam với góc nhìn cả theo nghĩa hẹp và nghĩa mở rộng, cả trực tiếp và qua tác động lan tỏa. Đề tài nghiên cứu này giải quyết vấn đề đầu tiên là về nhận thức. Nghiên cứu sẽ đem lại rất nhiều ý nghĩa đối với các nhà hoạch định chính sách. Bên cạnh đó, Đề tài này đã chỉ ra được những nút thắt cơ bản nhất trong ngắn hạn, dài hạn trong vấn đề về pháp lý, hoạch định chính sách”, TS. Võ Trí Thành chia sẻ.

Theo TS. Bùi Trinh, quá trình nghiên cứu Đề tài khoa học này đã vươn xa hơn phạm vi một số nước Đông Nam Á. Đó không chỉ là sự lan tỏa tới nền kinh tế nói chung mà còn lan tỏa tới giá trị gia tăng, lan tỏa đến nhập khẩu. Theo kết quả của Đề tài nghiên cứu khoa học nêu ra, cho thấy bất động sản là một ngành có độ lan tỏa tới giá trị gia tăng cao, độ lan tỏa với nhập khẩu thấp, lan tỏa về hiệu ứng nhà kính thấp…

Còn ông Nguyễn Mạnh Hà, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam cho biết, các hoạt động trên thị trường bất động sản chiếm gần 30% tổng hoạt động của nền kinh tế. Kinh nghiệm cho thấy, chỉ khi Chính phủ quan tâm đúng mức và có đánh giá chính xác về vai trò của thị trường bất động sản trong nền kinh tế thì thị trường bất động sản mới phát triển nhanh và bền vững, có đóng góp đáng kể cho sự phát triển của quốc gia, không chỉ dưới phương diện GDP và tài sản quốc gia, mà còn là tác động lan tỏa đến những ngành kinh tế chủ đạo khác và giải quyết vấn đề việc làm, an sinh xã hội...

“Hiệp hội Bất động sản Việt Nam và các chuyên gia đều thống nhất đánh giá, báo cáo kết quả nghiên cứu đề tài là một công trình nghiên cứu khoa học độc lập, nghiêm túc, có đóng góp mới về vai trò của bất động sản đối với nền kinh tế và sự lan toả, tác động của bất động sản đến các ngành kinh tế có liên quan; đưa ra những kiến nghị, đề xuất mang tính tổng thể nhằm thúc đẩy sự phát triển nhanh, ổn định lành mạnh của thị trường bất động sản cũng như tăng cường vai trò và tính lan toả của thị trường bất động sản đến nền kinh tế”, ông Nguyễn Mạnh Hà chia sẻ.