Chuyên gia: NHTW Nhật sẽ tăng lãi suất trong tháng 9 tới

Áp lực tăng lãi suất ngày càng lớn

BOJ đã giữ nguyên lãi suất ngắn hạn ở mức cao nhất trong 31 năm là 1% vào tháng 7 sau khi đã tăng lên mức này vào tháng 6. Mặc dù cơ quan này tỏ ra ‘diều hâu’ hơn, song không ít ý kiến tại thời điểm đó cho rằng, BOJ dường như vẫn giữ nguyên lộ trình tăng lãi suất 6 tháng một lần.

Tuy nhiên việc lạm phát có dấu hiệu tăng tốc, trong khi việc đồng yên suy yếu có thể làm trầm trọng thêm áp lực lạm phát, đang hối thúc cơ quan này phải hành động nhanh hơn.

Theo đó chỉ số giá tiêu dùng (CPI) cơ bản tại Nhật - bao gồm các mặt hàng năng lượng nhưng loại trừ giá thực phẩm tươi sống - đã tăng 1,8% trong tháng 7 so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn mức tăng 1,6% của tháng 6. Trong khi CPI cốt lõi – loại trừ cả thực phẩm tươi sống và nhiên liệu, một chỉ số được BOJ theo dõi sát sao như một thước đo chính xác hơn về lạm phát cơ bản - đã tăng 1,9% trong tháng 7 so với cùng kỳ năm ngoái, cao hơn mức tăng 1,7% của tháng 6.

Thậm chí giới chuyên gia còn dự báo, lạm phát cơ bản sẽ tăng tốc vượt mục tiêu của BOJ trong những tháng tới, khi việc chuyển chi phí nguyên liệu thô lan rộng hơn trong bối cảnh đồng yên suy yếu.

“Lạm phát giá tiêu dùng cơ bản có khả năng tăng tốc trở lại do căng thẳng tái bùng phát ở Trung Đông; điều này sẽ đẩy giá dầu thô lên cao và cộng hưởng với áp lực giá cả từ đồng yên yếu”, Masato Koike - chuyên gia kinh tế cấp cao tại Viện Sompo Institute Plus nhận định.

Trong khi đó các đợt can thiệp của Tokyo vào cuối tháng 7, bao gồm cả động thái can thiệp chung hiếm hoi giữa Nhật Bản và Mỹ vào ngày 31/7, cũng chỉ giúp đồng yên phục hồi trong một thời gian ngắn, để rồi sau đó nó lại quay về với xu hướng giảm.

Theo Sim Moh Siong - chiến lược gia của ngân hàng OCBC, để hoạt động can thiệp thực sự thay đổi xu hướng của đồng yên, cần có một lập trường cứng rắn hơn (thiên về thắt chặt tiền tệ) từ phía BOJ. “Trách nhiệm hành động đang đặt lên vai BOJ”, chuyên gia này nhấn thêm.

Đó cũng là lý do trong phát biểu sau hành động can thiệp chung với Nhật, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent lại một lần nữa lên tiếng hối thúc BOJ tăng lãi suất.

Sẽ tăng lãi suất trong tháng 9

Kết quả cuộc khảo sát do Reuters thực hiện từ ngày 17 đến ngày 24 tháng 8 cho thấy 57% các nhà kinh tế kỳ vọng, BOJ sẽ tăng lãi suất vào tháng 9 tới. Đây là sự thay đổi mạnh mẽ so với cuộc thăm dò hồi tháng 7, khi chỉ có 5% dự báo động thái này sẽ diễn ra trong quý hiện tại. Thậm chí một số chuyên gia còn dự đoán, BOJ sẽ tiếp tục tăng lãi suất lên mức 1,5% vào tháng 10 hoặc tháng 12.

“Vì thị trường phần lớn đã tính đến khả năng tăng lãi suất vào tháng 9, việc trì hoãn động thái này có thể gây bất ổn cho thị trường”, Ayako Fujita - Chuyên gia kinh tế trưởng về Nhật Bản tại JPMorgan Securities nhận định. “Việc điều chỉnh chính sách sớm đã trở thành điều không thể tránh khỏi”.

Nhìn xa hơn trong năm tới, gần hai phần ba số chuyên gia phân tích (35 trong số 54 người) dự báo lãi suất chính sách sẽ đạt ít nhất 1,5% vào cuối tháng 3 năm sau, sớm hơn 3 tháng so với dự báo trong cuộc thăm dò tháng 7. Khoảng 60% dự đoán lãi suất sẽ đạt ít nhất 1,75% vào cuối quý 3 năm 2027.

Một nửa trong số các chuyên gia trả lời câu hỏi bổ sung cho rằng mức lãi suất cuối cùng sẽ là 1,75%, tăng mạnh so với tỷ lệ chỉ 19% vào tháng trước. Tỷ lệ những người chọn mức “2% trở lên” đã tăng từ 23% trong cuộc khảo sát tháng 7 lên 36%.

Hơn hai phần ba số người được hỏi (18 trong số 26 người) cho rằng biện pháp này "không mấy hiệu quả" hoặc "hoàn toàn không hiệu quả"; nhiều ý kiến ​​nhận định rằng hành động này chỉ trì hoãn chứ không giải quyết được các vấn đề cốt lõi.

Trước đó Reuters cũng dẫn lời các nguồn tin quen thuộc cho biết, BOJ dự kiến ​​sẽ tăng lãi suất ngay trong tháng 9 và đang cân nhắc mức tăng mạnh hơn sau đó, so với tốc độ hiện tại là khoảng hai lần mỗi năm.

“Việc tăng lãi suất sớm đã nằm trong tầm ngắm”, một trong những nguồn tin nói trên nói với Reuters, báo hiệu khả năng cao BOJ sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách tiếp theo vào ngày 17 và 18 tháng 9. “BOJ cũng có thể đẩy nhanh tốc độ tăng lãi suất”, nguồn tin này nói thêm và quan điểm này cũng đã được một nguồn tin khác chia sẻ.