Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Cổ phiếu công nghệ lao dốc, Chủ tịch Fed cảnh báo rủi ro gì về AI?

LĐ
LĐ  - 
Chủ tịch Fed Kevin Warsh cho rằng trí tuệ nhân tạo (AI) có thể thúc đẩy năng suất và tăng trưởng kinh tế, song cũng tiềm ẩn nguy cơ gia tăng thất nghiệp, thậm chí khiến kinh tế giảm tốc nếu hiệu quả đầu tư không đạt kỳ vọng.
aa
Trung tâm dữ liệu của Equinix tại Thung lũng Silicon (Mỹ). Ảnh: Equinix/Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0).
Trung tâm dữ liệu của Equinix tại Thung lũng Silicon (Mỹ). Ảnh: Equinix/Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0).

Những kịch bản tác động của AI đến kinh tế Mỹ

Phát biểu tại hội nghị Nhóm công tác về năng suất và việc làm do Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tổ chức ở San Francisco ngày 16/11, Chủ tịch Fed Kevin Warsh nhận định các công nghệ mới nổi, đặc biệt là AI, sẽ tác động đáng kể đến nền kinh tế. Tuy nhiên, kết quả có thể rất khác nhau, từ tăng trưởng mạnh mẽ với lợi ích được chia sẻ rộng rãi đến nguy cơ thất nghiệp gia tăng và kinh tế giảm tốc nếu lợi nhuận từ những khoản đầu tư khổng lồ không đạt kỳ vọng.

Những nhận định này xuất hiện đúng vào thời điểm cổ phiếu công nghệ Mỹ đang chịu áp lực bán mạnh. Chốt phiên 16/11, chỉ số Nasdaq giảm 2,49%, xuống 24.509,76 điểm, tức giảm hơn 10% so với mức đỉnh đóng cửa thiết lập ngày 6/10, chính thức rơi vào vùng điều chỉnh. Chỉ số bán dẫn Philadelphia (SOX) cũng giảm tới 5,3%, phản ánh sự thận trọng ngày càng gia tăng của nhà đầu tư đối với triển vọng của những doanh nghiệp hưởng lợi từ làn sóng AI.

Ông Warsh sử dụng thuật ngữ “siêu trí tuệ” (superintelligence - SI) khi đề cập đến AI - cách gọi cũng được Tổng thống Donald Trump thường xuyên sử dụng. Theo Chủ tịch Fed, công nghệ này có thể khác biệt so với những cuộc cách mạng công nghệ trước đây nhờ khả năng “thúc đẩy mạnh mẽ quá trình hình thành các ý tưởng mới”. Trong khi những công nghệ như động cơ đốt trong hay điện năng tạo ra nhiều thập kỷ đổi mới tiếp theo, AI có khả năng trực tiếp đẩy nhanh quá trình sáng tạo, qua đó mở ra triển vọng nâng cao năng suất và tăng trưởng dài hạn.

Trong kịch bản thuận lợi nhất, Chủ tịch Fed cho rằng công nghệ này có thể giúp “năng suất tăng lên và những lợi ích kinh tế được chia sẻ rộng rãi giữa người lao động và những người sở hữu vốn”. Khi đó, tăng trưởng GDP thực tế của Mỹ có thể duy trì cao hơn mức bình quân dài hạn, trong khi nền kinh tế vẫn ở gần trạng thái toàn dụng lao động.

Tuy nhiên, ông Warsh cũng chỉ ra những kịch bản kém thuận lợi hơn. Việc ứng dụng AI trên diện rộng có thể khiến một số công việc bị thay thế thay vì được hỗ trợ bởi công nghệ. Khi đó, dù tăng trưởng GDP vẫn cao hơn mức bình quân dài hạn, thất nghiệp có thể gia tăng do thị trường lao động không kịp thích ứng với quá trình tự động hóa.

Đáng lo ngại hơn là kịch bản AI không mang lại hiệu quả như kỳ vọng. Sau giai đoạn đầu tư vốn lớn và giá cổ phiếu tăng mạnh, lợi nhuận thực tế có thể thấp hơn dự kiến, kéo theo sự sụt giảm định giá chứng khoán, kinh tế giảm tốc và thất nghiệp tăng đáng kể. Theo thời gian, nền kinh tế sẽ phục hồi, nhưng không đạt được những cải thiện về năng suất như kỳ vọng.

Dù vậy, các kịch bản trên chỉ mang tính giả định, không phải dự báo. “Tôi muốn nhấn mạnh rằng, mặc dù hôm nay tôi không đưa ra bất kỳ dự báo nào, nhưng tôi cũng không hoàn toàn đứng ở vị thế trung lập khi nói đến vai trò dẫn đầu của nước Mỹ trong một thời kỳ có rất nhiều cả thách thức lẫn cơ hội như hiện nay”, ông Warsh nói, đồng thời khẳng định: “Tại Fed, vai trò của chúng tôi không phải là ủng hộ hay phản đối công nghệ này”.

Theo Chủ tịch Fed, nhiệm vụ của ngân hàng trung ương là nhận diện những tác động lớn của việc ứng dụng công nghệ mới này đối với nền kinh tế và những hàm ý quan trọng đối với chính sách tiền tệ trong tương lai.

Rủi ro từ AI có thể lan sang hệ thống tài chính

Cùng ngày 16/11, Thống đốc Fed Michael Barr đưa ra những cảnh báo cụ thể hơn về tác động của AI đối với thị trường tài chính, hệ thống ngân hàng và an ninh mạng. Trong phát biểu chuẩn bị cho một hội nghị quốc tế thường niên về AI trong ngành Tài chính tại Milan (Italy), ông Barr cho rằng công nghệ này có thể mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tạo ra những rủi ro mới đối với ổn định tài chính.

Theo đó, việc ngày càng phụ thuộc vào các mô hình AI trong hoạt động giao dịch có thể dẫn đến hành vi giao dịch theo đám đông, gây xáo trộn thị trường. Các thuật toán có khả năng tự học cũng có thể thao túng giá hoặc tạo ra những hành vi giao dịch gây mất ổn định thị trường.

Trong lĩnh vực ngân hàng, ông Barr cảnh báo các tổ chức tín dụng có thể gặp khó khăn khi xác định một tác nhân AI (AI agent) đang “cố gắng thực hiện các giao dịch trên tài khoản của khách hàng cá nhân” có thực sự được khách hàng đó ủy quyền hay không. Ngay cả những tác nhân AI hoạt động hợp pháp, được khách hàng ủy quyền, cũng có thể đẩy nhanh làn sóng rút tiền ồ ạt khỏi ngân hàng do khả năng thực hiện giao dịch với tốc độ cực nhanh, khiến các cơ chế bảo vệ truyền thống khó ứng phó kịp thời.

Bên cạnh đó, ông cũng cảnh báo những rủi ro an ninh mạng xuất phát từ các đối tượng tấn công sử dụng AI, hoặc thậm chí từ những tác nhân AI hoạt động ngoài tầm kiểm soát, khai thác các lỗ hổng trong hệ thống tài chính.

Những cảnh báo này xuất hiện sau khi báo cáo ổn định tài chính mới nhất của Fed ghi nhận khoảng 87% số đầu mối tham gia khảo sát đề cập AI như một rủi ro đáng chú ý đối với hệ thống tài chính. Những lo ngại tập trung vào nguy cơ tấn công mạng, các cấu trúc tài trợ vốn phức tạp liên quan đến AI, cũng như khả năng thị trường chứng khoán giảm mạnh nếu lợi nhuận của các doanh nghiệp AI không đạt kỳ vọng.

“Chúng ta cần phòng ngừa những rủi ro có thể phát sinh từ việc sử dụng AI trên thị trường tài chính, bao gồm hành vi thông đồng, thao túng thị trường hoặc các chiến lược giao dịch gây biến động mạnh trên thị trường, thậm chí dẫn đến rủi ro mang tính hệ thống”, ông Barr nhấn mạnh.

Mặc dù vậy, cả ông Warsh và ông Barr đều không phủ nhận tiềm năng dài hạn của công nghệ này. Điều được các nhà hoạch định chính sách nhấn mạnh là sự cần thiết phải nhận diện và kiểm soát rủi ro khi AI ngày càng thâm nhập sâu vào nền kinh tế và hệ thống tài chính.

Về dài hạn, AI vẫn có thể trở thành động lực quan trọng đối với năng suất và tăng trưởng kinh tế Mỹ. Tuy nhiên, như những kịch bản được Chủ tịch Fed đặt ra, kết quả cuối cùng sẽ phụ thuộc vào khả năng tạo ra giá trị kinh tế thực sự, mức độ lan tỏa lợi ích và khả năng thích ứng của thị trường lao động cũng như hệ thống tài chính trước những thay đổi sâu rộng mà công nghệ này mang lại.

LĐ

Tin liên quan

Tin khác

NHTW Nhật sẽ tăng lãi suất trong tháng 12, dù nền kinh tế suy giảm

NHTW Nhật sẽ tăng lãi suất trong tháng 12, dù nền kinh tế suy giảm

Mặc dù nền kinh tế Nhật Bản bất ngờ suy giảm trong quý 3, song theo các chuyên gia, điều đó không cản trở NHTW Nhật (BOJ) tiếp tục tăng lãi suất vào tháng 12 tới để ứng phó với lạm phát đang có xu hướng tăng cao. Những phát biểu mới đây của nhiều quan chức BOJ càng củng cố kỳ vọng này.
Đâu là ‘tài sản an toàn’ khi thị trường tài chính toàn cầu biến động?

Đâu là ‘tài sản an toàn’ khi thị trường tài chính toàn cầu biến động?

Trái phiếu chính phủ Mỹ và đồng yên Nhật thường được các nhà đầu tư tìm đến mỗi khi thị trường tài chính toàn cầu biến động. Hay như vàng cũng từng được xem là một loại tài sản an toàn Tuy nhiên, diễn biến thị trường vừa qua cho thấy, những tài sản vốn này không phải lúc nào cũng phát huy tác dụng. Vậy tài sản nào là an toàn trong bối cảnh hiện nay?
Liệu Fed có tăng lãi suất 50 điểm vào tháng 12 tới?

Liệu Fed có tăng lãi suất 50 điểm vào tháng 12 tới?

Mặc dù thị trường hiện vẫn đang dự báo Fed có thể tăng lãi suất tới 50 điểm cơ bản vào ngày 9/12, tuy nhiên giới chuyên gia cho rằng khả năng tăng lãi suất với cường độ mạnh như vậy là rất thấp. Nhiều quan chức Fed cũng ủng hộ một lộ trình tăng dần lãi suất.
USD mạnh lên khi thị trường đặt cược Fed tiếp tục tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12

USD mạnh lên khi thị trường đặt cược Fed tiếp tục tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 12

Đồng USD tăng lên mức cao nhất kể từ tháng 4/2025 khi lợi suất trái phiếu Mỹ đi lên và thị trường ngày càng đặt cược vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục nâng lãi suất trong năm 2027. Dù kỳ vọng về một đợt tăng lãi suất mạnh trong tháng 12 đã hạ nhiệt, triển vọng chính sách tiền tệ thắt chặt vẫn đang tạo lực hỗ trợ cho đồng bạc xanh.
Rủi ro AI đứng đầu khảo sát ổn định tài chính của Fed

Rủi ro AI đứng đầu khảo sát ổn định tài chính của Fed

Trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành mối lo ngại hàng đầu trong khảo sát ổn định tài chính mới nhất của Fed, khi làn sóng đầu tư vào trung tâm dữ liệu kéo theo những khoản nợ và cam kết tài chính khổng lồ, làm gia tăng nguy cơ lan truyền rủi ro trên thị trường.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ: Không nên tăng lãi suất vì cú sốc năng lượng

Bộ trưởng Tài chính Mỹ: Không nên tăng lãi suất vì cú sốc năng lượng

Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho rằng Fed không nên tăng lãi suất vì cú sốc giá năng lượng, trong khi một số quan chức Fed lo ngại lạm phát đã lan rộng và dai dẳng, đặt ra bài toán khó cho chính sách tiền tệ.
Đồng yên Nhật lao dốc mạnh, nguy cơ kiểm tra mức đáy 40 năm?

Đồng yên Nhật lao dốc mạnh, nguy cơ kiểm tra mức đáy 40 năm?

Sự mạnh lên của đồng USD đã đẩy đồng yên Nhật lao dốc, có thời điểm đã xuyên thủng ngưỡng tâm lý quan trọng là 160 JPY/USD trong tuần qua. Điều đó buộc Tokyo một lần nữa phải lên tiếng cảnh báo về khả năng can thiệp. Tuy nhiên các nhà giao dịch cho rằng, đồng nội tệ của Nhật có thể kiểm tra lại mức thấp nhất trong 40 năm so với đồng USD nếu đồng bạc xanh tiếp tục mạnh lên và phía Mỹ chỉ hỗ trợ can thiệp một cách hạn chế.
Lạm phát giá sản xuất Mỹ cao nhất gần 4 năm, Fed thêm sức ép tăng lãi suất

Lạm phát giá sản xuất Mỹ cao nhất gần 4 năm, Fed thêm sức ép tăng lãi suất

Giá sản xuất Mỹ tháng 10 tăng thấp hơn dự báo, nhưng lạm phát tính theo năm lên cao nhất kể từ cuối năm 2022. Áp lực chi phí lan sang thực phẩm, hàng hóa và vận tải đang làm phức tạp thêm triển vọng lãi suất của Fed.
Quan chức Fed bất đồng về thời điểm, cường độ tăng lãi suất

Quan chức Fed bất đồng về thời điểm, cường độ tăng lãi suất

Trong các phát biểu mới đây, dù đều nhất trí cho rằng, cần tăng thêm lãi suất để kiềm chế lạm phát vốn đã chạy trên mục tiêu 2% trong gần 6 năm qua, song các quan chức Fed lại bất đồng về thời điểm cũng như cường thắt chặt chính sách.
Kinh tế GiG mở rộng yêu cầu đổi mới hệ thống thanh toán

Kinh tế GiG mở rộng yêu cầu đổi mới hệ thống thanh toán

Báo cáo “Kinh tế GiG và thanh toán số” do Ngân hàng Thanh toán quốc tế (BIS) công bố ngày 12/11/2026 cho thấy, sự phát triển của kinh tế GiG đang thúc đẩy nhu cầu thanh toán nhanh, chi phí thấp và linh hoạt, đồng thời đặt ra yêu cầu đổi mới hạ tầng thanh toán và dịch vụ ngân hàng.