Dữ liệu số: Nền tảng phát triển tài chính số bền vững

Ông Nguyễn Đức Hiển, Phó trưởng Ban Kinh tế Trung ương cùng các đại biểu tham quan triển lãm

Thúc đẩy phát triển dữ liệu lớn về tài chính

Phát biểu tại Hội thảo, ông Nguyễn Đức Hiển, Phó trưởng Ban Kinh tế Trung ương cho biết, trên thế giới và ở Việt Nam, tài chính số đang trong giai đoạn phát triển bùng nổ với nhiều loại hình dịch vụ đa dạng. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, tài chính số cải thiện sự ổn định của hệ thống tài chính, mang lại lợi ích cho người sử dụng các dịch vụ tài chính, các tổ chức cung cấp dịch vụ tài chính, chính phủ và nền kinh tế nói chung; tăng khả năng tiếp cận với các dịch vụ tài chính, đặc biệt đối với các đối tượng có thu nhập thấp, góp phần quan trọng thực hiện tài chính toàn diện.

Cụ thể cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và chuyển đổi số được thực hiện dựa trên dữ liệu, vì vậy vai trò của dữ liệu ngày càng được khẳng định và chính sách về dữ liệu có vai trò quan trọng trong giai đoạn hiện nay; dữ liệu được coi là “trái tim” của chuyển đổi số.

Đến thời điểm hiện tại, rất nhiều quốc gia trên thế giới đã và đang triển khai xây dựng, ban hành các chiến lược, kế hoạch hành động ở tầm quốc gia về dữ liệu bao gồm cả chiến lược dữ liệu quốc gia nói chung đến các chiến lược, kế hoạch hành động quốc gia về dữ liệu mở, dữ liệu lớn (Big data) nói riêng để phát triển dữ liệu, tạo điều kiện cho các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp khai thác để tạo ra giá trị.

Toàn cảnh Hội thảo

Với ngành Tài chính Việt Nam, ông Nguyễn Việt Hà, Cục trưởng Cục Tin học và Thống kê Tài chính (Bộ Tài chính) cho biết, xác định năm 2023 là năm Dữ liệu số quốc gia với 5 nhiệm vụ trọng tâm cần thực hiện.

Với vai trò của mình, ngày 12/4/2023, Bộ Tài chính đã có Quyết định về việc ban hành Kế hoạch hoạt động của Ban Chỉ đạo chuyển đổi số của Bộ Tài chính năm 2023, trong đó, xác định thúc đẩy phát triển dữ liệu lớn về tài chính, cơ sở dữ liệu quốc gia về tài chính, nền tảng hóa đơn điện tử, nền tảng thuế điện tử là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

Chính vì vậy, thời gian qua, hoạt động huy động nguồn lực tài chính quốc gia cho phát triển bền vững dựa trên dữ liệu số luôn được quan tâm. TS. Nguyễn Thanh Nga, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách tài chính, Bộ Tài chính cho biết, huy động nguồn lực tài chính quốc gia đến từ 3 trụ cột.

Đầu tiêu là nguồn lực tài chính công, khung khổ pháp luật về tài chính công được cải cách mạnh mẽ để khơi thông nguồn lực cho phát triển bền vững như chính sách thuế, phí, lệ phí...

Hai là nguồn lực tài chính tư nhân trong nước, trong đó tập trung phát triển thị trường tài chính, có chính sách khuyến khích xã hội hoá.... Đồng thời huy động thêm nguồn bên ngoài với đa dạng các kênh huy động vốn: FDI, FPI, ODA, trái phiếu quốc tế...

Ông Nguyễn Minh Ngọc, Phó Cục trưởng Cục Tin học và Thống kê Tài chính chia sẻ, về tổng thể, Bộ Tài chính có mức độ sẵn sàng triển khai dữ liệu lớn và phân tích 75%. Đây là mức độ sẵn sàng rất cao nếu so sánh với các đơn vị khác trên thế giới trước khi triển khai dữ liệu lớn và phân tích.

Lợi ích chung từ cơ sở dữ liệu quốc gia về tài chính phải kể đến là nguồn thông tin, dữ liệu trung thực duy nhất; sử dụng các công cụ báo cáo thông minh (BI) và trí tuệ nhân tạo (AI); cải thiện công tác quản trị dữ liệu (Data Governance); nâng cao năng lực phân tích, hoạch định chính sách; người dùng tại các bộ, ngành, địa phương khai thác và sử dụng thống nhất. Qua đó cải thiện dịch vụ cung cấp thông tin cho người dân, ông Nguyễn Minh Ngọc cho biết.

Ông Nguyễn Minh Ngọc cho rằng, ngành Tài chính đã đặt ra mục tiêu xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia và phát triển dữ liệu trong thời gian tới.

Theo đó, quy hoạch, xây dựng, phát triển các thành phần thuộc Cơ sở dữ liệu quốc gia về Tài chính trong một chỉnh thể thống nhất; xây dựng các nguyên tắc chủ đạo đảm bảo tính liên kết, tích hợp, khả năng kết nối, chia sẻ thông tin, dữ liệu giữa các đơn vị trong ngành Tài chính, giữa Bộ Tài chính với các cơ quan, tổ chức, cá nhân ngoài ngành Tài chính; hỗ trợ xây dựng Chính phủ điện tử (E-Government) ngành Tài chính, hướng tới xây dựng Tài chính số (Digital Finance) dựa trên dữ liệu lớn và dữ liệu mở; tạo nền tảng cho ngành Tài chính tiếp cận, nắm vai trò chủ động, kiến tạo và đi đầu trong việc chuyển đổi sang nền tài chính số hiện đại tại Việt Nam.

Là một trong số những doanh nghiệp công nghệ phục vụ trong ngành Tài chính, ông Nguyễn Quang Huy, Giám đốc Nền tảng định danh và xác thực điện tử VNPT cho biết, xu hướng ứng dụng eKYC trong ngành Tài chính phát triển mạnh nhiều quốc gia trên thế giới. Tại Việt Nam, cùng với làn sóng chuyển đổi số của các ngân hàng, tổ chức tài chính, eKYC được áp dụng ngày càng phổ biến giúp thúc đẩy mạnh mẽ tài chính số. eKYC giúp xử lý và tiếp nhận khách hàng nhanh hơn; trải nghiệm tốt hơn cho khách hàng; nâng cao hiệu quả hoạt động và độ chính xác; tiết kiệm chi phí vận hành; giảm thiểu tội phạm tài chính; ngăn chặn hành vi trộm cắp danh tính như công nghệ deepfake và spoofing.

Trong khuôn khổ Vietnam Digital Finance 2023, Bộ Tài chính còn tổ chức triển lãm về các kết quả ứng dụng chuyển đổi số trong lĩnh vực tài chính nói chung và thuế nói riêng. Bên cạnh đó là các gian hàng của các đơn vị với các sản phẩm, giải pháp công nghệ mới nhất của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, cũng như các công nghệ về lưu trữ, phân tích dữ liệu lớn.