Một số kịch bản lợi dụng thanh toán qua ví điện tử để lừa đảo

Từ ngày 01/7/2025, ví điện tử chính thức được công nhận là phương tiện thanh toán tương tự tài khoản ngân hàng, thẻ hay tiền mặt. Người dùng có thể dễ dàng chuyển tiền giữa các ví, hoặc từ ví sang tài khoản ngân hàng và ngược lại. Tuy nhiên, chính sự tiện lợi này cũng trở thành “mảnh đất màu mỡ” để các đối tượng lừa đảo dựng lên nhiều kịch bản tinh vi nhằm chiếm đoạt tài sản.

Một số thủ đoạn thường gặp gồm: giả mạo nhân viên các ví điện tử uy tín (như VNPAY, ZaloPay, MoMo…) gọi điện hướng dẫn cập nhật, xác thực tài khoản rồi yêu cầu khách hàng cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã OTP để chiếm đoạt tiền. Các đối tượng còn tạo giao diện hoặc tin nhắn giả mạo từ ví điện tử (ZaloPay, MoMo, ShopeePay…), thông báo “nhận được tiền” hay “xác nhận giao dịch liên ví”, kèm đường link lừa đảo (phishing) nhằm đánh cắp tài khoản và OTP.

Ngoài ra, nhiều người bị lôi kéo tham gia các “nhiệm vụ” nhận thưởng, hỗ trợ giải ngân khoản vay thông qua việc chuyển – nhận tiền qua nhiều ví khác nhau. Hệ quả, nạn nhân không chỉ mất tiền mà còn có nguy cơ bị liên đới trong các đường dây rửa tiền. Không ít trường hợp còn nhận được cuộc gọi, email, tin nhắn mạo danh thông báo trúng thưởng chương trình khuyến mãi, yêu cầu cung cấp thông tin hoặc nộp phí qua link, mã QR, hoặc chuyển tiền vào ví của kẻ gian.

Thủ đoạn khác là tung ra các chương trình khuyến mại giả, điển hình như “chuyển liên ví hoàn 50% giá trị”, buộc nạn nhân phải chuyển tiền trước để “xác nhận giao dịch”, thường được phát tán qua mạng xã hội và các nhóm mua bán online. Nguy hiểm hơn, tội phạm còn phát tán ứng dụng giả mạo ví điện tử hoặc tiện ích “chuyển liên ví nhanh” chứa mã độc. Khi người dùng đăng nhập, toàn bộ dữ liệu cá nhân và mã OTP sẽ bị đánh cắp, khiến họ mất kiểm soát tài khoản cũng như toàn bộ số tiền trong ví.

Để phòng ngừa rủi ro, Phòng An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an TP Hà Nội) khuyến cáo người dân cần cảnh giác với các tin nhắn, cuộc gọi, email yêu cầu quét mã QR hoặc truy cập đường link lạ.

Người dân tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân, mật khẩu đăng nhập ví điện tử, mã xác thực OTP dưới bất kỳ hình thức nào cho bất kỳ ai, kể cả nhân viên ngân hàng hay nhân viên ví điện tử. Đồng thời, cần nâng cao ý thức bảo mật khi liên kết ví với tài khoản hoặc thẻ ngân hàng, tuyệt đối không đăng ký, định danh ví điện tử thay cho người khác.

Bên cạnh đó, để đảm bảo an toàn, người dùng nên thường xuyên thay đổi mật khẩu, tránh sử dụng các mật khẩu dễ đoán như ngày sinh hoặc số điện thoại.