NHTW Nhật có thể tăng lãi suất trong tháng 6, dù lạm phát giảm tốc

Lạm phát giảm tốc, nhưng…

Dữ liệu vừa được chính phủ Nhật công bố cho thấy, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) cơ bản của Nhật, đã loại bỏ chi phí thực phẩm tươi sống, tăng 1,4% trong tháng 4 so với cùng kỳ năm ngoái, giảm mạnh so với mức tăng 1,8% trong tháng 3 và thấp hơn dự báo trung bình của giới chuyên gia là 1,7%. Đây cũng là mức tăng thấp nhất của CPI cơ bản kể từ tháng 3 năm 2022.

Trong khi CPI cốt lõi, không bao gồm giá thực phẩm tươi sống và nhiên liệu dễ biến động, vốn được BOJ theo dõi chặt chẽ như một thước đo tốt hơn về biến động giá do cầu, cũng chỉ tăng 1,9% trong tháng 4 so với cùng kỳ năm ngoái, giảm so với mức tăng 2,4% trong tháng 3.

Tuy nhiên theo các nhà phân tích, nguyên nhân chủ yếu khiến lạm phát giá tiêu dùng giảm tốc trong tháng 4 là do các biện pháp của chính phủ đang bù đắp một phần áp lực giá cả từ cú sốc năng lượng. Vì thế lạm phát được dự báo có thể sẽ lại tăng tốc trong thời gian tới dưới áp lực từ giá năng lượng tăng do chiến sự tại Iran.

“Mặc dù áp lực lạm phát đã giảm bớt trong tháng 4, nhưng chúng sẽ sớm tăng trở lại. Do đó, chúng tôi vẫn cho rằng NHTW Nhật Bản có khả năng sẽ tiếp tục chu kỳ thắt chặt sớm hơn là muộn hơn", Abhijit Surya - Nhà kinh tế cấp cao khu vực châu Á Thái Bình Dương tại Capital Economics cho biết.

Sẽ tăng lãi suất trong tháng 6

Sau khi tăng lãi suất lên cao nhất 30 năm là 0,75% vào cuối năm ngoái, BOJ đã giữ nguyên mức lãi suất này kể từ đó đến nay. Tuy nhiên chiến sự tại Iran đã đẩy giá năng lượng tăng vọt, tạo áp lực lớn đến lạm phát tại Nhật khi mà quốc gia này phụ thuộc khá nhiều vào năng lượng nhập khẩu. Bên cạnh đó, việc đồng yên Nhật lao dốc mạnh kể từ khi chiến sự Iran nổ ra càng khuếch đại thêm áp lực lạm phát.

Dữ liệu được công bố mới đây cho thấy, lạm phát giá bán buôn, một chỉ báo hàng đầu về giá tiêu dùng, đã tăng tốc trong tháng 4 với tốc độ nhanh nhất trong 3 năm. Điều đó đã cung cấp thêm cho BOJ lý do để tăng lãi suất trong thời gian ngắn sắp tới. Trong các phát biểu gần đây, nhiều nhà hoạch định chính sách của BOJ cũng cho rằng, cơ quan này nên sớm tăng lãi suất để ứng phó với áp lực lạm phát.

Chẳng hạn Junko Koeda - thành viên hội đồng chính sách của BOJ cho biết hôm thứ Năm (21/5) rằng, BOJ nên tăng lãi suất với tốc độ “phù hợp” vì áp lực giá cả từ cuộc chiến ở Trung Đông có thể đẩy lạm phát cơ bản vượt quá mục tiêu 2%.

“Với tình hình ở Trung Đông, tôi thấy có khả năng lạm phát cơ bản có thể vượt quá 2% trong thời gian tới”, Koeda nói và nhấn thêm rằng: “Tôi tin rằng việc tăng lãi suất chính sách với tốc độ phù hợp là hợp lý để giải quyết lạm phát cao, đồng thời cũng cần cân nhắc đến những đánh đổi đối với nền kinh tế”.

Trước đó, Kazuyuki Masu - một thành viên khác trong hội đồng chính sách cũng đã kêu gọi BOJ tăng lãi suất càng sớm càng tốt nếu không có dấu hiệu rõ ràng về sự suy giảm kinh tế.

Tại cuộc họp ngày 27-28 tháng 4, BOJ giữ nguyên lãi suất chính sách ngắn hạn ở mức 0,75%. Tuy nhiên quyết định này vấp phải sự phản đối của 3 thành viên hội đồng chính sách vì họ muốn tăng lãi suất, cho thấy mối lo ngại ngày càng tăng về áp lực lạm phát từ cuộc chiến tranh Iran.

Nếu Masu và Koeda cùng tham gia với 3 thành viên có quan điểm diều hâu trên, phe này sẽ có 5 trong số 9 thành viên hội đồng chính sách. Điều đó làm tăng khả năng BOJ sẽ tăng lãi suất tại cuộc họp tiếp theo vào ngày 15-16 tháng 6.

Hàng loạt tín hiệu cứng rắn gần đây từ BOJ đã khiến thị trường dự đoán khoảng 80% khả năng cơ quan này sẽ tăng lãi suất vào tháng 6. Kết quả cuộc khảo sát mới đây của Reuters cũng cho thấy, gần hai phần ba số nhà kinh tế được khảo sát cũng kỳ vọng BOJ sẽ tăng lãi suất vào tháng 6 tới.

Dự kiến Thống đốc BOJ Kazuo Ueda ​​sẽ có bài phát biểu vào ngày 3/6, và bài phát biểu này đang được thị trường theo dõi sát để tìm kiếm bất kỳ dấu hiệu nào về việc liệu BOJ có thực sự tăng lãi suất tại cuộc họp chính sách tháng 6 hay không.