Phố Wall “bốc hơi” 2.000 tỷ USD trong một ngày, liệu làn sóng bán tháo có lan rộng?

2.000 tỷ USD bị “bốc hơi” trong 1 ngày

Lúc 10:57 sáng thứ Sáu (10/10 - giờ miền Đônq), ông Trump đã viết trên nền tảng Truth Social của mình rằng Trung Quốc đang “trở nên rất thù địch” với phần còn lại của thế giới, đặc biệt là khi nói đến việc kiểm soát kim loại đất hiếm. Ông cáo buộc Trung Quốc đang “giam cầm” thế giới vì “độc quyền” đối với các nguồn tài nguyên quan trọng này.

Lý do là trước đó, Trung Quốc đã siết chặt hơn nữa quyền kiểm soát thị trường đất hiếm, vật liệu mà họ đang kiểm soát khoảng 70% nguồn cung toàn cầu. Theo đó, Trung Quốc tuyên bố các thực thể bên ngoài phải xin giấy phép để xuất khẩu hầu hết mọi thứ sử dụng đất hiếm của nước này và các công ty sử dụng kim loại này cho mục đích quân sự sẽ bị từ chối.

Đất hiếm rất quan trọng để sản xuất chất bán dẫn, xe điện và vật liệu cho tên lửa tiên tiến. Ông Trump đã cố gắng củng cố nguồn cung kim loại này của Mỹ bằng cách hỗ trợ, và thậm chí đầu tư vào, các công ty khai thác kim loại này có trụ sở tại Mỹ và Canada.

Tuy nhiên theo các nhà phân tích, điều quan trọng mà thị trường chứng khoán phản ứng trong bài viết của ông Trump là: “Một trong những chính sách mà chúng ta đang tính toán lúc này là tăng mạnh thuế quan đối với các sản phẩm Trung Quốc nhập khẩu và Mỹ”.

Chỉ cần vậy thôi đã dẫn đến động thái bán tháo của các nhà đầu tư, trong đó cổ phiếu của các nhà sản xuất chip như Nvidia và AMD đã dẫn đầu đà giảm của thị trường như Nvidia giảm 55, AMD giảm gần 88, Apple giảm 3%, và Tesla giảm 5%.

Hệ quả là S&P 500 đã giảm 2,7% khi tiếng chuông đóng cửa vang lên tại Sở Giao dịch Chứng khoán New York, mức giảm điểm tồi tệ nhất kể từ đầu tháng 4.

S&P 500 đã giảm 2,7% trong phiên cuối tuần trước

Chỉ số Nasdaq Composite, nơi quy tụ các công ty công nghệ phụ thuộc vào thương mại với Trung Quốc, đã giảm 3,56%, cũng là mức giảm điểm tồi tệ nhất kể từ tháng 4. Chỉ số Dow Jones cũng giảm 879 điểm, tương đương 1,9%, mức giảm điểm tồi tệ nhất kể từ tháng 5; chỉ số Russell 2000 vốn hóa nhỏ giảm 3%.

Bespoke Investment Group ước tính rằng khoảng 2 nghìn tỷ USD giá trị từ thị trường chứng khoán Mỹ đã bị xóa sổ sau những bình luận của ông Trump trên mạng xã hội.

Theo các nhà phân tích, nguyên nhân dẫn đến hoạt động bán tháo của các nhà đầu tư là do lo ngại cuộc chiến thuế quan giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ lại bùng phát.

Trên thực tế, mặc dù các cuộc đàm phán thương mại giữa chính quyền Trump với Trung Quốc đang tiến triển chậm hơn nhiều so với các cuộc đàm phán với các quốc gia khác, nhưng thị trường chứng khoán dường như đang chấp nhận rằng cuối cùng sẽ có giải pháp được đưa ra giữa hai quốc gia và mối quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ được cải thiện. Kỳ vọng này càng được củng cố khi hai bên đã thỏa thuận tạm đình chiến tới ngày 10/11, trong khi ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cũng dự kiến ​​sẽ gặp nhau tại Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) vào cuối tháng này.

Thị trường cũng đã cảm thấy thoải mái với mức thuế quan khoảng 40% đã áp dụng cho Trung Quốc, với lý do rằng nền kinh tế Mỹ mạnh hơn dự kiến ​​trước đây để có thể chịu đựng được mức thuế này, và các miễn trừ cho các sản phẩm sản xuất tại Trung Quốc - như iPhone của Apple - đủ rộng để làm giảm bớt bất kỳ tác động kinh tế nào.

Nhưng nếu ông Trump tăng mạnh thuế quan đối với Trung Quốc, các nhà đầu tư lo ngại rằng gánh nặng có thể quá lớn đối với nền kinh tế Mỹ, vốn vẫn phụ thuộc vào các bộ phận nhập khẩu để sản xuất ô tô, tấm pin mặt trời...

Tuy nhiên, có lẽ rủi ro lớn hơn đang đè nặng lên thị trường là sự trả đũa từ Trung Quốc đối với hàng hóa Mỹ, điều này có thể dẫn đến một cuộc chiến thương mại toàn diện.

Liệu có lan rộng và kéo dài?

Đó đang là câu hỏi mà nhiều người quan tâm và theo các nhà phân tích, thứ Hai có thể là một ngày khó khăn nữa cho phố Wall nói riêng, thị trường tài chính toàn cầu, bởi sau khi tiếng chuông đóng cửa thị trường vang lên, ông Trump đã cụ thể hóa những lời đe dọa trên mạng xã hội bằng tuyên bố sẽ áp thuế 100% lên Trung Quốc “cao hơn bất kỳ mức thuế nào mà họ hiện đang phải trả”.

Ông Trump cũng nói thêm rằng, Mỹ sẽ áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với “bất kỳ và tất cả các phần mềm quan trọng”, điều này có thể ảnh hưởng đáng kể đến các công ty AI hàng đầu như Nvidia. Các mức thuế mới sẽ bắt đầu vào đầu tháng tới, vào khoảng thời gian diễn ra hội nghị thượng đỉnh khi ông Trump dự kiến ​​gặp ông Tập Cận Bình.

Trong phát biểu trên mạng xã hội vào sáng thứ Sáu, ông Trump cũng cho biết là cuộc đàm phán đó có thể không diễn ra ngay bây giờ. “Tôi dự định gặp Chủ tịch Tập Cận Bình trong hai tuần nữa, tại APEC, ở Hàn Quốc, nhưng giờ dường như không còn lý do gì để làm vậy nữa”, ông Trump viết trên Truth Social.

Tuy nhiên, một số nhà giao dịch và nhà đầu tư tin rằng có lẽ nên chờ xem liệu ông Trump có thực hiện đầy đủ lời đe dọa này hay đây tiếp tục là một “chiến lược đàm phán”. Bởi trên thực tế, hầu hết các mức thuế quan cứng rắn được đe dọa vào đầu tháng 4 - vốn đã khiến thị trường toàn cầu chao đảo - sau đó đã được giảm bớt đáng kể thông qua các cuộc đàm phán và miễn trừ, tạo nền tảng cho một đợt tăng giá mạnh mẽ trở lại lên mức cao mới cho thị trường. Hiện nhiều nhà đầu tư nghĩ rằng điều đó sẽ lại xảy ra.

”Tin tốt là đây có thể chỉ là một chiến thuật đàm phán khác của chính quyền, có thể mang lại kết quả tốt trong dài hạn”, Jay Woods, chiến lược gia thị trường trưởng tại Freedom Capital Markets, nhận định trong thời điểm áp lực bán tháo lên đến đỉnh điểm tại NYSE. “Đợt bán tháo bất ngờ này sẽ là một cơ hội mua vào khác”.

Thậm chí cũng có ý kiến cho rằng, đợt bán tháo hôm thứ Sáu chỉ là một sự điều chỉnh mang tính kỹ thuật của hị trường sau quãng thời gian tắng điểm khá mạnh trước đó.

Đơn cử Malcolm Polley - Giám đốc phân tich chiến lược thị trường của Stratos Wealth Management ở Sewickley, Pennsylvania cho biết, đã có rất nhiều lời bàn tán về việc thị trường trở nên đắt đỏ như thế nào, và có cảm giác rằng chúng ta có lẽ nên giảm thiểu rủi ro vì có lẽ chúng ta sẽ phải trải qua một số đợt điều chỉnh. "Một phần lý do có lẽ là vì hôm nay là thứ Sáu, và các ngân hàng không mở cửa vào thứ Hai. Có những người không muốn nắm giữ cổ phiếu quá lâu vì bất cứ điều gì cũng có thể xảy ra vào cuối tuần", ông nói.

Thậm chí Jamie Cox - Đối tác quản lý của Tập đoàn tài chính Harris ở Richmond, Virginia còn cho rằng: "Tất cả các nhà đầu tư thông minh đang gom cổ phiếu chip do giá giảm hôm nay. Thị trường đã có một đợt bán tháo nhẹ, sau khi chứng kiến ​​mức tăng trưởng vượt bậc kể từ tháng 4, nhưng, cũng như tháng thuế quan, đây lại là một cơ hội mua vào khác. Thị trường tăng giá vẫn còn nguyên vẹn".

Trên thực tế, sự sụt giảm trong phiên cuối tuần trước chỉ khiến S&P 500 trở lại mức thấp nhất trong một tháng. Tuy nhiên chỉ số chuẩn này vẫn tăng hơn 11% trong năm nay, khi mà sự bùng nổ các thương vụ liên quan đến AI dường như cản đang làm lu mờ bất kỳ mối đe dọa nào từ thuế quan, xung đột toàn cầu và việc chính phủ đóng cửa đang diễn ra.

Tất cả câu trả lời sẽ có trong ít thời gian nữa, khi thị trường châu Á mở cửa.