Xuất siêu nông, lâm, thủy sản vượt 2 tỷ USD trong tháng đầu năm

Các mặt hàng rau củ quả có kim ngạch xuất khẩu tháng 1 tăng trưởng gấp đôi cùng kỳ. Ảnh: M.Bảo

Theo báo cáo tình hình sản xuất, thị trường và xuất nhập khẩu tháng 1/2026 của Bộ Nông nhiệp và Môi trường, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu nông, lâmm thủy sản (NLTS) tháng đầu năm nay đạt 10,93 tỷ USD, tăng 29,4% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong đó, kim ngạch xuất khẩu đạt gần 6,51 tỷ USD, tăng 29,5%; nhập khẩu đạt 4,43 tỷ USD, tăng 29,3%. Nhờ đà tăng trưởng xuất khẩu vượt trội, cán cân thương mại toàn ngành đạt mức xuất siêu 2,08 tỷ USD, tăng hơn 30% so với cùng kỳ năm trước.

Nông sản và rau quả dẫn dắt tăng trưởng

Trong cơ cấu xuất khẩu, nhóm nông sản tiếp tục là động lực chính khi đạt 3,6 tỷ USD, tăng 41,8% so với cùng kỳ. Đặc biệt, rau quả nổi lên là điểm sáng khi giá trị xuất khẩu tháng 1/2026 ước đạt khoảng 750 triệu USD, tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm trước. Sự bứt phá này cho thấy hiệu quả của việc mở rộng thị trường và gia tăng xuất khẩu các mặt hàng trái cây tươi, sản phẩm chế biến có giá trị gia tăng cao.

Hạt điều cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng với kim ngạch 434 triệu USD, tăng 70,1% so với cùng kỳ. Mặc dù giá xuất khẩu bình quân giảm nhẹ 2%, song sản lượng xuất khẩu tăng mạnh đã giúp giá trị chung tăng cao. Đây là tín hiệu tích cực cho ngành chế biến điều trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt.

Hạt tiêu đạt 133 triệu USD, tăng 53% về giá trị; sắn và các sản phẩm từ sắn đạt 146,6 triệu USD, tăng 47,8%. Những con số này phản ánh xu hướng phục hồi nhu cầu tại các thị trường châu Á và châu Âu, đồng thời cho thấy lợi thế cạnh tranh của Việt Nam trong nhóm hàng gia vị và nguyên liệu thức ăn chăn nuôi.

Ở nhóm cây công nghiệp, cà phê tiếp tục giữ vai trò mặt hàng tỷ USD với giá trị xuất khẩu tháng 1 đạt 981 triệu USD, tăng 26,6% so với cùng kỳ. Cao su đạt 416 triệu USD, tăng 39% cả về lượng và giá trị. Mức tăng trưởng này diễn ra trong bối cảnh giá cao su thế giới duy trì mặt bằng cao nhất trong vòng 3 năm, góp phần nâng kim ngạch xuất khẩu.

Mặt hàng gạo cũng ghi nhận tín hiệu tích cực khi xuất khẩu 600 nghìn tấn, đạt 370 triệu USD, tăng 16,9% về giá trị so với cùng kỳ, giá xuất khẩu bình quân tăng 4%. Đây là nền tảng quan trọng khi Việt Nam tiếp tục củng cố vị thế tại các thị trường truyền thống và mở rộng sang các thị trường mới tại châu Phi và Nam Á.

Thị trường Trung Quốc và Hoa Kỳ tăng mạnh

Về thị trường, châu Á tiếp tục là khu vực xuất khẩu lớn nhất của nông lâm thủy sản Việt Nam, chiếm 45,3% thị phần và tăng 41,1% so với cùng kỳ. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Trung Quốc – thị trường lớn nhất với 22,6% thị phần – tăng tới 66,1%, cho thấy tín hiệu phục hồi mạnh mẽ của nhu cầu nhập khẩu nông sản sau giai đoạn điều chỉnh.

Hoa Kỳ chiếm 20,4% thị phần và tăng 21,6%, tiếp tục là thị trường tiêu thụ quan trọng đối với hạt điều, hạt tiêu, đồ gỗ và nhiều mặt hàng nông sản chế biến. Nhật Bản tăng 19,6%, duy trì vị thế ổn định trong nhóm thị trường truyền thống.

Ngoài ra, xuất khẩu sang châu Mỹ tăng 22,4%; châu Âu tăng 11,2%; châu Đại Dương tăng 32,3%; châu Phi tăng 21,6%. Sự lan tỏa tăng trưởng tại nhiều khu vực cho thấy khả năng đa dạng hóa thị trường ngày càng được cải thiện, giúp giảm thiểu rủi ro phụ thuộc vào một số thị trường đơn lẻ.

Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn tiềm ẩn nhiều yếu tố bất định, việc ngành nông lâm thủy sản duy trì mức xuất siêu trên 2 tỷ USD ngay tháng đầu năm có ý nghĩa quan trọng. Mức thặng dư 2,08 tỷ USD không chỉ củng cố nguồn cung ngoại tệ mà còn góp phần ổn định tỷ giá, hỗ trợ điều hành chính sách tiền tệ và tài khóa.

Đà tăng trưởng mạnh ở nhiều mặt hàng chủ lực và thị trường lớn cho thấy nền tảng xuất khẩu của khu vực nông nghiệp đang được củng cố theo hướng đa dạng, giá trị cao hơn và thích ứng linh hoạt hơn với biến động thị trường. Nếu xu hướng này được duy trì trong các tháng tới, nông lâm thủy sản nhiều khả năng sẽ tiếp tục là điểm sáng trong bức tranh thương mại của Việt Nam năm 2026.