Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Minh bạch để nâng cao kỷ luật ngân sách

 - 
Chiều 25/11, Quốc hội thảo luận tại Hội trường về Luật Ngân sách Nhà nước (sửa đổi). Nhiều đại biểu đã thẳng thắn góp ý và đề nghị minh bạch các quy định về quy trình trong phân bổ NSNN để tăng cường kỷ luật ngân sách.
aa

Kỷ luật tài chính chưa nghiêm

Đại biểu Bùi Đức Thụ (Lai Châu) cho rằng, việc quản lý tài chính ngân sách những năm gần đây đạt nhiều kết quả quan trọng. Tuy nhiên, kỷ luật tài chính còn chưa nghiêm, vẫn còn sử dụng kém hiệu quả, lãng phí, thất thoát. Vì vậy, ông đề nghị Quốc hội ban hành “Luật NSNN thường niên” thay cho Nghị quyết ngân sách hàng năm để nâng cao tính pháp lý và tăng kỷ luật tài chính.

“Bản chất Luật lần này là quy định về quy trình, thủ tục, xem xét, quyết định, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền của các cấp trong lĩnh vực NSNN. Để phù hợp với nội dung này, nên đổi tên thành Luật Quản lý NSNN, không trùng với Luật NSNN thường niên”, đại biểu Bùi Đức Thụ đề nghị.


Thu xổ số và thu sử dụng đất phải hạch toán vào thu cân đối NSNN

Về quy trình xem xét quyết định NSNN, một số đại biểu cho rằng, thực tế, việc lập dự toán NSNN được bắt đầu từ ngày 15/5 hàng năm và trình Quốc hội tại kỳ họp cuối năm. Tại đây, các đại biểu góp ý nhiều nội dung về cơ cấu lại thu, chi, điều chỉnh bội chi, nhưng việc tiếp thu khó khăn vì thời gian ngắn, với dự án NSNN và phân bổ NSNN trung ương cũng rất khó điều chỉnh. Vì vậy, để đảm bảo thực quyền của Quốc hội, đề nghị xem xét quyết định NSNN vào 2 lần trong năm.

Cụ thể, vào kỳ giữa năm Quốc hội sẽ quyết định khung NSNN, xem xét tổng thu, tổng chi, định hướng ưu tiên một số ngành, lĩnh vực. Trên cơ sở đó, vào kỳ họp cuối năm, Chính phủ báo cáo Quốc hội dự toán thu chi chính thức và phương án phân bổ NSNN Trung ương cụ thể để Quốc hội quyết định.

Ở góc nhìn khác, đại biểu Trần Du Lịch (TP. Hồ Chí Minh) cho rằng, tồn tại lớn nhất trong quản lý và sử dụng NSNN hiện nay tập trung ở 4 vấn đề lớn. Thứ nhất, duy trì quá lâu lồng ghép NSNN Trung ương và địa phương. Hệ quả là tạo ra sự không minh bạch giữa trung ương và địa phương, tạo cơ chế xin cho tồn tại và thiếu minh bạch.

Thứ hai, kỷ luật ngân sách - nói nôm na “ngân sách Việt Nam là ngân sách mềm đến mức độ tùy tiện”, tồn tại quá nhiều quỹ ghi thu, ghi chi, thu vượt thì chi vượt, có khoản cho ai vay không biết nhưng trả nợ thì trình Quốc hội. Chúng ta sử dụng ngân sách mềm đến mức thiếu kỷ cương. Chúng ta sử dụng tiền thuế của dân không hiệu quả.

Thứ ba, tính tự chủ của địa phương không có. Địa phương không biết cái gì của mình, HĐND không biết quyết cái gì và chủ yếu quyết cái người ta đã quyết. Không khai thác nguồn thu và sử dụng hiệu quả chi.

Thứ tư là quy trình thiết lập ngân sách, tức là thụ động trong thiết lập, kiểm soát ngân sách. Ông Lịch khẳng định: “Chúng ta hoàn toàn có thể giải quyết được tồn tại này, nhưng vấn đề là chúng ta muốn cải cách hay không”.

Chính vì vậy, đại biểu Lịch cho rằng, cần phải minh bạch các điều khoản của ngân sách Trung ương và địa phương. Cái gì của địa phương nên để HĐND quyết và chịu trách nhiệm, cái gì của Trung ương thì Quốc hội chịu trách nhiệm.

Đây là cơ chế trách nhiệm giám sát. Theo phương thức như vậy, Quốc hội vẫn thông qua Nghị quyết về NSNN hàng năm nhưng theo 2 bước: Bước 1, kỳ giữa năm, Quốc hội thảo luận phần phân bổ ngân sách, minh bạch trước Quốc hội, sau đó Chính phủ cùng Uỷ ban Tài chính Ngân sách Quốc hội phân bổ vào đúng khuôn mẫu mà Quốc hội quyết. Bước 2, kỳ họp cuối năm, Quốc hội nhìn khuôn mẫu đó, nếu đúng thì thông qua, cái nào không đúng thì "bốc" ra khỏi danh mục phân bổ NSNN.

“Nếu làm được như vậy, NSNN sẽ từng bước được minh bạch, rõ ràng, đồng thời khuyến khích các địa phương nâng phần chủ động tăng thu cho NSNN”, ông Lịch nhấn mạnh.

Thu NSNN phải phản ánh đúng thực tế

Về phạm vi thu NSNN, nhiều đại biểu tán thành với việc sửa đổi Luật lần này phải phản án đúng thực thu của NSNN. Theo đó, thu xổ số và thu sử dụng đất phải hạch toán vào thu cân đối NSNN, không sử dụng 2 nguồn thu này để tính tỷ lệ điều tiết và thu bổ sung.

Một số đại biểu cũng đồng tình với việc coi lệ phí là khoản thu của Nhà nước thì đưa vào khoản thu của NSNN. Nhưng với các khoản phí cần phân biệt thành 2 loại. Phí nào do Nhà nước đầu tư, cơ quan Nhà nước đảm nhận thì đưa vào thu NSNN và chi cho bộ máy thực hiện lĩnh vực này, hạch toán vào chi NSNN để đúng với thực tế.

Đối với phí mà bản chất là giá dịch vụ thì đề nghị không đưa vào NSNN mà điều chỉnh theo Pháp lệnh Giá nếu cần điều chỉnh.

Về hoàn thuế GTGT, Ban soạn thảo đề nghị không đưa vào chi NSNN mà khấu trừ từ thu thuế xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, đại biểu Bùi Đức Thụ cho rằng, như vậy sẽ phản ánh không đúng thực trạng chi của NSNN. Bởi việc hoàn thuế không chỉ với xuất nhập khẩu mà còn hoàn thuế với đầu tư trong nội địa, khấu vào thuế xuất nhập khẩu là phản ánh không chính xác. Vì vậy, để phản ánh thực thu thực chi, khoản thu xuất nhập khẩu hạch toán vào thu NSNN, khoản chi hoàn thuế phải hạch toán vào chi NSNN.

Đối với khoản vay về cho vay lại, nhiều đại biểu cũng cho rằng, cần phân biệt 2 loại. Loại nào vay về cho vay lại, nhưng có khả năng thu hồi thì đưa ra khỏi NSNN, hạch toán lại theo kênh tín dụng Nhà nước. Đối với khoản chi từ nguồn này nhưng không có khả năng thu hồi thì hạch toán vào chi để tính bội chi NSNN

Về bội chi NSNN Trung ương và địa phương, đại biểu Bùi Đức Thụ cho rằng, chúng ta nên cho phép địa phương được bội chi và khống chế trần dư nợ công với từng địa phương khác nhau. Ông đề nghị bội chi ngân sách địa phương cũng cần quy định trong Luật để phản ánh đúng vấn đề.

“Bội chi NSNN chỉ tính là NSNN Trung ương mà không có bội chi của các cấp địa phương là phản ánh không đúng vấn đề. Đề nghị nếu Quốc hội quy định bội chi NSNN thì bội chi ngân sách địa phương giao cho HĐND quyết định, nhưng đảm bảo không quá trần Quốc hội quy định”, ông Thụ đề nghị thêm.

Liên quan đến các quy định về chi chuyển nguồn, các đại biểu cho rằng, chi chuyển nguồn bản chất gồm 2 loại, chưa chi và loại tạm ứng nhưng chưa đủ tiêu chuẩn quyết toán. Tuy nhiên, việc cho phép chi chuyển nguồn đã dẫn đến phản ánh sai lệch thực chất của quyết toán chi, dẫn đến năm ngân sách không còn ý nghĩa.

Nhiều đại biểu tỏ ra băn khoăn với quy định cho phép chi chuyển nguồn, bởi những năm gần đây, chi chuyển nguồn ngày càng lớn, lên đến 25% tổng NSNN. Do vậy, nhiều đại biểu đề nghị Quốc hội xem xét có nên tiếp tục cho chi chuyển nguồn ở Luật này hay không. Nếu cho phép chuyển nguồn theo Luật Đầu tư công thì phải quy định chặt chẽ để phản ánh sát hơn thực tiễn.

Trần Hương

thoibaonganhang.vn

Tin liên quan

Tin khác

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lên đường dự Tuần lễ cấp cao APEC 33 và làm việc song phương tại Trung Quốc

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lên đường dự Tuần lễ cấp cao APEC 33 và làm việc song phương tại Trung Quốc

Ngày 17/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội, lên đường tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn APEC lần thứ 33 tại Thâm Quyến và làm việc song phương tại Trung Quốc từ ngày 17-20/11/2026.
CHUNG MỘT ĐẠI DƯƠNG - CHUNG MỘT TƯƠNG LAI

CHUNG MỘT ĐẠI DƯƠNG - CHUNG MỘT TƯƠNG LAI

Thời báo Ngân hàng trân trọng giới thiệu Bài viết của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với tiêu đề "CHUNG MỘT ĐẠI DƯƠNG - CHUNG MỘT TƯƠNG LAI", nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 tại thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc và làm việc song phương tại đây từ ngày 17 đến 20/11/2026.
Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao Mekong - Hàn Quốc lần thứ 3

Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao Mekong - Hàn Quốc lần thứ 3

Chiều 16/11, tại Manila, Philippines, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao Mekong - Hàn Quốc lần thứ 3. Hội nghị do Thủ tướng Thái Lan và Tổng thống Hàn Quốc đồng chủ trì, với sự tham dự của Thủ tướng Lào, Thủ tướng Campuchia và Trưởng Quan chức cao cấp ASEAN của Myanmar.
Tuyên bố chung về Quan hệ Đối tác Chiến lược giữa Việt Nam và Chile

Tuyên bố chung về Quan hệ Đối tác Chiến lược giữa Việt Nam và Chile

Thời báo Ngân hàng trân trọng giới thiệu Tuyên bố chung về Quan hệ Đối tác Chiến lược giữa Việt Nam và Chile.
Việt Nam, Chile nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược

Việt Nam, Chile nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược

Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Việt Nam, chiều 16/11, ngay sau khi kết thúc hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Chile José Antonio Kast đã gặp gỡ báo chí thông báo về kết quả hội đàm.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì Lễ đón Tổng thống Cộng hòa Chile thăm chính thức Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì Lễ đón Tổng thống Cộng hòa Chile thăm chính thức Việt Nam

Chiều 16/11, tại Nhà Quốc hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân chủ trì Lễ đón trọng thể Tổng thống Cộng hòa Chile José Antonio Kast và Phu nhân.
Huy động vốn trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh 10 tháng tăng 12,2%

Huy động vốn trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh 10 tháng tăng 12,2%

Đến cuối tháng 10/2026, tổng huy động vốn của các tổ chức tín dụng (TCTD) trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh đạt 5.903 nghìn tỷ đồng, tăng 12,2% so với cuối năm 2025 và tăng 17,52% so với cùng kỳ.
Phó Thống đốc Phạm Quang Dũng được chỉ định giữ chức Bí thư Đảng ủy VCCI, nhiệm kỳ 2025-2030

Phó Thống đốc Phạm Quang Dũng được chỉ định giữ chức Bí thư Đảng ủy VCCI, nhiệm kỳ 2025-2030

Sáng ngày 16/11/2026, tại Hà Nội, Đảng uỷ Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức Hội nghị công bố Quyết định của Ban Thường vụ Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương về việc chỉ định nhân sự tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ và giữ chức Bí thư Đảng ủy VCCI nhiệm kỳ 2025-2030 đối với đồng chí Phạm Quang Dũng, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN).
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại Diễn đàn Doanh nghiệp Pháp ngữ về đổi mới sáng tạo tại Campuchia

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại Diễn đàn Doanh nghiệp Pháp ngữ về đổi mới sáng tạo tại Campuchia

Thời báo Ngân hàng trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Diễn đàn Doanh nghiệp Pháp ngữ về đổi mới sáng tạo ở Campuchia.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất thúc đẩy hợp tác khoa học, công nghệ trong không gian Pháp ngữ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề xuất thúc đẩy hợp tác khoa học, công nghệ trong không gian Pháp ngữ

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh đây là thời điểm cộng đồng Pháp ngữ càng cần đưa hợp tác khoa học, công nghệ, kinh tế số thành động lực phát triển trong không gian Pháp ngữ.