Thanh khoản dồi dào, lãi suất vẫn chịu áp lực đáng kể

	Thanh khoản dồi dào kéo lãi suất VND liên ngân hàng tiếp tục giảm
	Thanh khoản dồi dào, ngân hàng lo cho vay
	Thanh khoản dồi dào, ngân hàng sử dụng vốn linh hoạt

Cung và cầu của nền kinh tế vẫn có mức cải thiện thấp hơn so với cùng kỳ, song vẫn giữ được gia tốc ổn định. Thanh khoản dồi dào, lãi suất sẽ chịu áp lực đáng kể. Đó là nhận định về tình hình kinh tế tháng 5 và 5 tháng đầu năm của Ủy ban Giám sát Tài chính quốc gia (UBGSTCQG).

Theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, 5 tháng đầu năm 2016 chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 7,5% so với cùng kỳ, thấp hơn mức tăng 9,2% của cùng kỳ 2015. UBGSTCQG cho rằng, ngược lại với xu hướng năm trước, chỉ số sản xuất công nghiệp 5 tháng của năm 2016 đang duy trì được tốc độ tăng dần đều. Tuy thấp hơn cùng kỳ nhưng đã có sự cải thiện so với 4 tháng đầu năm, một phần do khai khoáng, khai thác dầu thô và khí đốt tự nhiên giảm 2,4% (cùng kỳ 2015 tăng 5,8%).

Ảnh minh họa

Tình hình ngân sách và diễn biến thị trường tài chính – tiền tệ, dưới phân tích của UBGSTCQG cũng cho thấy những tín hiệu khả quan hơn trước. Tuy thu NSNN 5 tháng đầu năm đạt 39,1% so với dự toán và tăng 4,5% so với cùng kỳ, mức tăng thấp nhất kể từ năm 2014 (năm 2015 tăng 7,9%; năm 2014 tăng 16,9%) nhưng Ủy ban tin rằng sẽ khá hơn ở những tháng sau do thu từ dầu thô sẽ được cải thiện trong thời gian tới bởi giá dầu đang có dấu hiệu tăng khá mạnh.

“Thanh khoản của hệ thống ngân hàng tháng 5/2016 khá dồi dào”, UBGSTCQG nhận định từ những biểu hiện rõ ràng. Đó là tính đến 23/5/2016, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng trong tháng 5 giảm mạnh so với tháng trước, từ 15-23/5/2016, mặt bằng lãi suất liên ngân hàng đã xuống mức thấp kỉ lục trong vòng 3 năm qua; Đó là NHNN hút ròng trên thị trường mở 4 tuần liên tiếp từ 25/4 đến 19/5/2016. Nguyên nhân hệ thống ngân hàng có thanh khoản khá tốt trong thời gian qua là do nguồn cung ổn định, huy động tăng cao trong khi tín dụng tăng ở mức tương đương so với cùng kỳ.

Trên thị trường 1, mặt bằng lãi suất huy động ổn định so với tháng trước. Sau hội nghị Thủ tướng với các doanh nghiệp, lãi suất cho vay đã được phát tín hiệu giảm tại một số NHTM. Dù vậy, thông thường thì mặt bằng lãi suất cho vay vẫn chưa thể thay đổi ngay trong tháng. Thị trường đang kỳ vọng về khả năng giảm nhẹ lãi suất cho vay trong thời gian tới.

Tuy nhiên, áp lực lên mặt bằng lãi suất trong thời gian tới vẫn đáng kể do nhu cầu tín dụng tăng cao vào các quý cuối năm và kỳ vọng lạm phát cũng như áp lực tỷ giá lớn hơn vào cuối năm.

Tỷ giá VND/USD tại các NHTM và tỷ giá tự do vẫn được giữ ổn định trong biên độ của tỷ giá trung tâm (22.290–22.320 VND/USD). Tính đến 20/5/2016, tỷ giá trung tâm có điều chỉnh tăng nhẹ 0,4% so với đầu tháng 5 nhưng chỉ tăng 0,1% so với đầu năm.

Chỉ số CDS và tỷ giá kỳ hạn NDF đều có xu hướng giảm nhẹ cho thấy kỳ vọng vào tỷ giá hiện đang khá ổn định. Thị trường ngoại hối ổn định, nguồn cung ngoại tệ dồi dào (cán cân thương mại thặng dư, FDI tăng khá) đã tạo điều kiện giúp NHNN mua được một lượng lớn dự trữ ngoại tệ.

Thanh khoản các ngân hàng cải thiện, đã góp phần quan trọng giúp thị trường trái phiếu chính phủ (TPCP) cũng khá nhộn nhịp khi nhu cầu đầu tư TPCP đang tăng lên. Lượng vốn huy động thông qua đấu thầu TPCP trong tháng 5 tăng 51% so với tháng 4 và giá trị giao dịch bình quân phiên trong tháng 5 (đến ngày 26/5/2016) tăng 81% so với tháng 4, lãi suất kỳ hạn từ 5 năm trở xuống giảm từ 0,14 đến 0,22 điểm % so với tháng 4.

Bên cạnh tác nhân là NHTM vẫn là người mua chính thì còn do lãi suất cho vay qua đêm giảm mạnh và nhà đầu tư nước ngoài đẩy mạnh đầu tư TPCP, lũy kế từ đầu năm đến 26/5, khối ngoại mua ròng 9.456 tỷ đồng TPCP.

Thị trường cổ phiếu tiếp tục diễn biến tích cực. Chỉ số VN-Index tới ngày 26/5/2016 đạt 604,3 điểm tăng 0,9% so với đầu tháng 5. Chỉ số HNX-Index đạt 81,3 điểm, tăng 0,45%. Tổng giá trị vốn hoá thị trường cổ phiếu đạt 1 triệu 471 nghìn tỷ đồng (66 tỷ USD) tương đương với 37,3% GDP, tăng 8,1% so với cuối năm 2015. Nguyên nhân chủ yếu do có thêm 43 mã cổ phiếu đăng ký giao dịch tại UPCoM từ đầu năm 2016 và giá cổ phiếu vốn hóa lớn tại HSX tăng.

Sự phục hồi của thị trường cổ phiếu do các yếu tố cơ bản được cải thiện như giá dầu tăng lên xấp xỉ 50 USD/thùng (hệ số tương quan giữa chỉ số VN-Index và giá dầu WTI từ đầu năm 2016 đạt 0,92). Hơn nữa, đó là do tác động từ Nghị quyết số 19 và Nghị quyết số 35 của Chính phủ về hỗ trợ doanh nghiệp được chính thức thông qua, cũng như triển vọng cải thiện quan hệ ngoại giao, kinh tế Việt – Mỹ. Khối đầu tư nước ngoài mua ròng trở lại 559 tỷ đồng cổ phiếu niêm yết từ đầu tháng 5.

“Tuy nhiên cần chú ý tác động việc Fed có thể quyết định tăng lãi suất trong tháng 6 hoặc tháng 7 tới thị trường cổ phiếu”, Ủy ban lưu ý.