Chỉ số kinh tế:
Ngày 16/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.639 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.870 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Chủ động “sống chung” với đại dịch

Quỳnh Trang
Quỳnh Trang  - 
Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp và chưa biết lúc nào mới kết thúc, theo các chuyên gia, đã đến lúc doanh nghiệp phải tìm cách “sống chung” với đại dịch bằng nỗ lực của chính mình và học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau thay vì trông chờ vào chính sách hỗ trợ.
aa
chu dong song chung voi dai dich Thành lập Tổ công tác đặc biệt của Thủ tướng Chính phủ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và người dân
chu dong song chung voi dai dich Doanh nghiệp “mong mỏi” tháo gỡ những bất cập
chu dong song chung voi dai dich Qua khủng hoảng, nhiều doanh nghiệp kiên cường hơn

Khó khăn chưa từng có

Phát biểu tại Tọa đàm “Giải pháp kinh tế và pháp lý giúp doanh nghiệp vượt qua đại dịch”, TS. Trần Du Lịch - Thành viên Tổ tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng, hiện nay Chính phủ đang nỗ lực kiểm soát dịch, đưa Việt Nam về trạng thái bình thường mới và phục hồi kinh tế. Tuy nhiên, những đổ gãy, khó khăn của doanh nghiệp đang hiện hữu và có rất nhiều câu hỏi cần lời giải đáp.

Ông Phạm Bình An - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM nêu lên 5 vấn đề doanh nghiệp quan tâm đó là: Khi nào hết giãn cách; trong giãn cách làm thế nào để doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh; doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trong trạng thái bình thường mới; lưu thông hàng hóa giữa các tỉnh khi chính sách giãn cách khác nhau và hỗ trợ khắc phục thiệt hại sau giãn cách.

chu dong song chung voi dai dich
Doanh nghiệp cần chủ động “sống chung” với đại dịch

Theo các chuyên gia, chế biến nông thủy sản ở đồng bằng Sông Cửu Long là một trong những lĩnh vực chịu tác động mạnh nhất từ đợt dịch lần này. Ông Nguyễn Phương Lam - Giám đốc Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Chi nhánh TP. Cần Thơ cho biết, nếu như các ngành chế tạo có thể lưu trữ được nguyên liệu để phục hồi sản xuất thì các ngành chế biến nông - thủy sản không thể không thu hoạch, bởi điều đó sẽ gây tổn thất lớn cho nông dân. Trong khi thu hoạch được thì lại gặp khó trong khâu bảo quản, lưu trữ do yêu cầu về kho lạnh. Việc tiêu thụ cũng gặp nhiều khó khăn do ách tắc trong khâu vận chuyển, lưu thông… Bên cạnh đó, chính sách để duy trì sản xuất thì có nhưng địa phương triển khai chưa đồng nhất gây khó khăn cho doanh nghiệp. Đơn cử như 13 tỉnh ở đồng bằng Sông Cửu Long thì có 13 chính sách, quy định khác nhau. Trong khi quá trình đưa nông sản từ cánh đồng đến nhà máy không thể ở cùng một địa phương.

Chưa kể, theo bà Võ Thị Thu Hương - Phó giám đốc VCCI Chi nhánh TP. Cần Thơ, đã có sự đổ vỡ trong chuỗi giá trị khi thực hiện mô hình “3 tại chỗ”, như đối với ngành chế biến thủy hải sản, trước áp lực về tài chính và sức ép tâm lý người lao động…

Số liệu thống kê cũng cho thấy, chỉ trong 3 tháng của quý II, tại đồng bằng Sông Cửu Long đã có 10.000 doanh nghiệp phải rời khỏi thị trường, trong khi 6 tháng đầu năm con số này chỉ là 3.000 doanh nghiệp. Trong khi trên phạm vi cả nước, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường trong 8 tháng qua lên tới 85,5 nghìn doanh nghiệp, tăng 24,2% so với cùng kỳ năm 2020; trung bình mỗi tháng có gần 10,7 nghìn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường.

Ông Lam khẳng định đây là khó khăn lớn nhất từ trước tới nay và cũng là đợt dịch ảnh hưởng lớn nhất kể từ khi đại dịch xuất hiện.

Chủ động “sống chung” với đại dịch

Trả lời cho câu hỏi khi nào sẽ hết giãn cách của doanh nghiệp, ông Phạm Bình An cho rằng, Chính phủ và các địa phương đang nỗ lực tối đa để khống chế dịch bệnh, thế nhưng câu trả lời vẫn là bất định. Vì vậy ngay lúc này doanh nghiệp phải xác định “sống chung” với dịch.

Về phương án sản xuất trong thời điểm giãn cách, hiện đã có nhiều thay đổi, đơn cử như TP.HCM đã cho phép doanh nghiệp hoạt động theo 4 mô hình với mục tiêu nâng tỷ lệ 5%-10% doanh nghiệp tổ chức lại sản xuất trong điều kiện an toàn.

Tuy nhiên, để có thể giữ vững hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp, các chuyên gia cho rằng, cần có sự phối hợp của ba bên: Chính quyền - doanh nghiệp và người lao động. Cụ thể, chính quyền cần có chính sách trao quyền chủ động cho doanh nghiệp, chỉ hỗ trợ về mặt chuyên môn; doanh nghiệp xây dựng mô hình, chịu trách nhiệm vận hành; người lao động có vai trò tham gia, tuân thủ nghiêm túc.

Bên cạnh đó, trước khi nhà nước trao quyền cụ thể thì doanh nghiệp phải chủ động hết sức, đặc biệt không nên “bơi” một mình mà cần liên kết với nhau, liên kết với hiệp hội và học hỏi các kinh nghiệm tốt từ doanh nghiệp bạn. Ông Nguyễn Phương Lam dẫn chứng, trong cùng một khủng hoảng, các doanh nghiệp nước ngoài thường có xu hướng tự tìm cách xử lý thay vì trông đợi sự hỗ trợ từ Chính phủ, do đó, quan trọng là sự chủ động, không ai hiểu doanh nghiệp bằng chính chủ doanh nghiệp, cần đưa ra chiến lược để tự cứu lấy mình.

Bên cạnh đó, cần có sự thống nhất của các địa phương theo quy định của Chính phủ để tránh gây tổn thất về thời gian và chi phí xét nghiệm nhanh Covid-19 cho doanh nghiệp; đẩy nhanh tốc độ triển khai chính sách hỗ trợ cho doanh nghiệp và người lao động chịu ảnh hưởng do Covid-19 trên từng địa phương. Đồng thời, ưu tiên tiêm ngừa vaccine cho người lao động tham gia sản xuất 3 tại chỗ để đảm bảo sản xuất liên tục, tránh đứt gãy chuỗi cung ứng, tạo tâm lý an tâm cho người lao động.

Đối với băn khoăn của doanh nghiệp đang phải đối mặt với việc phải đền hợp đồng khi không thể giao hàng đúng hạn, PGS.TS. Đỗ Văn Đại - Trưởng khoa Luật Dân sự, Trường Đại học Luật TP.HCM, Trọng tài viên VIAC cho rằng, các doanh nghiệp hoàn toàn có thể sử dụng công cụ pháp lý về “sự kiện bất khả kháng” để vượt qua khó khăn này. Cụ thể, Bộ luật Dân sự năm 2015 đã có quy định một sự kiện được coi là bất khả kháng tại khoản 1 Điều 156: “Sự kiện bất khả kháng là sự kiện xảy ra một cách khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép”.

Chính vì vậy, nếu vì dịch Covid-19 mà cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định dừng hoạt động từ đó doanh nghiệp không thể tiếp tục thực hiện hợp đồng thì doanh nghiệp có thể viện dẫn “sự kiện bất khả kháng” để miễn thực hiện nghĩa vụ, miễn trách nhiệm.

Tuy nhiên, cũng cần lưu ý bản thân dịch Covid-19 không là sự kiện bất khả kháng bởi lẽ trong nhiều trường hợp vẫn có thể thực hiện hợp đồng ngay trong dịch bệnh. Chính vì vậy phải tùy vào hoàn cảnh cụ thể để xem xét chứ doanh nghiệp không được sử dụng một cách tùy tiện sự tồn tại của dịch Covid-19 để được miễn thực hiện nghĩa vụ theo hợp đồng trên danh nghĩa của “sự kiện bất khả kháng”.

Quỳnh Trang

Tin liên quan

Tin khác

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.
Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Trong bối cảnh chuyển đổi số, mỗi bưu gửi đều gắn liền với dữ liệu cá nhân, tình trạng lộ lọt thông tin từ nhãn dán bưu phẩm, đơn hàng đều có thể bị kẻ xấu lợi dụng để lừa đảo đang gây bức xúc lớn trong cử tri. Do vậy, cần thắt chặt quy định bảo vệ thông tin dữ liệu cá nhân và cụ thể hóa lộ trình chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm.
Sản phẩm OCOP sàng lọc để nâng chất lượng

Sản phẩm OCOP sàng lọc để nâng chất lượng

Sau giai đoạn phát triển nhanh về số lượng, chương trình OCOP tại các địa phương đang bước vào quá trình sàng lọc, hướng đến những sản phẩm có chất lượng và sức cạnh tranh thực chất. Số sản phẩm còn hiệu lực giảm, trong khi nhóm 5 sao tăng lên. Song nâng chất lượng không thể dừng ở việc loại bỏ sản phẩm hết hạn chứng nhận, mà cần tiếp sức cho những chủ thể có tiềm năng nhưng còn khó khăn về nguồn lực.