Việt Nam - Ba Lan hướng tới những chuỗi giá trị chung có sức cạnh tranh cao

Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk dự Hội nghị bàn tròn doanh nghiệp Việt Nam - Ba Lan - Ảnh: chinhphu.vn/Nhật Bắc

Từ đà tăng thương mại đến mục tiêu 6 tỷ USD

Chiều 26/10, tại Hà Nội, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cùng dự, phát biểu tại Hội nghị bàn tròn doanh nghiệp Việt Nam - Ba Lan do Bộ Công Thương Việt Nam phối hợp với Bộ Kinh tế, Phát triển và Công nghệ Ba Lan tổ chức, đặt trọng tâm vào các cơ hội hợp tác.

Nền tảng hợp tác đã có những kết quả đáng kể. Ba Lan hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam tại khu vực Trung Đông Âu, đồng thời đứng thứ 36 trong số 154 quốc gia, vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam. Đến tháng 9/2026, Ba Lan có 35 dự án đầu tư còn hiệu lực, tổng vốn đăng ký khoảng 412 triệu USD. Năm 2025, thương mại song phương đạt gần 4 tỷ USD, tăng 14,8% so với năm trước; chín tháng đầu năm 2026 đạt gần 3,5 tỷ USD, tăng 19% so với cùng kỳ.

Phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Lê Minh Hưng đánh giá cao việc hội nghị được tổ chức ngay sau khi lãnh đạo hai nước chính thức tuyên bố nâng cấp quan hệ Việt Nam - Ba Lan lên Đối tác Chiến lược.

Thủ tướng kỳ vọng hội nghị sẽ góp phần đưa các cam kết trong hội đàm giữa hai Thủ tướng thành những hành động cụ thể, cụ thể hóa khuôn khổ quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam – Ba Lan mới thiết lập bằng những sáng kiến, chương trình, dự án hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư có giá trị lâu dài; nhất là trong những lĩnh vực hai bên có tiềm năng, thế mạnh, phù hợp với nhu cầu, lợi ích của người dân, doanh nghiệp và sự phát triển của mỗi nước.

Ba Lan có thế mạnh trong dược phẩm, y tế, quốc phòng, năng lượng tái tạo, chuyển đổi số, nông nghiệp thông minh, đường sắt, đóng tàu và môi trường. Việt Nam có năng lực chế biến, hệ thống cảng biển, nguồn nhân lực dồi dào cùng mạng lưới 18 hiệp định thương mại tự do với hơn 60 đối tác. Nhiều lĩnh vực Ba Lan có ưu thế cũng chính là những ngành Việt Nam đang ưu tiên phát triển.

"Nếu kết nối tốt, hai nền kinh tế có thể tạo ra những chuỗi sản xuất, chuỗi giá trị chung có sức cạnh tranh rất cao. Mục tiêu phấn đấu sớm đưa kim ngạch thương mại song phương lên 6 tỷ USD mà lãnh đạo hai nước đã thống nhất là hoàn toàn khả thi nếu Chính phủ và doanh nghiệp hai nước cùng quyết tâm hành động", Thủ tướng Lê Minh Hưng bày tỏ.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại sự kiện - Ảnh: chinhphu.vn/Nhật Bắc

Để hiện thực hóa triển vọng đó, Thủ tướng đề xuất nâng cao chất lượng hợp tác, ưu tiên những dự án có hàm lượng khoa học, công nghệ và giá trị gia tăng cao. Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp Ba Lan đầu tư vào năng lượng tái tạo, nông nghiệp thông minh, chuyển đổi số, đường sắt, đóng tàu, môi trường…gắn với chuyển giao công nghệ, phát triển bền vững.

Cùng với việc mở rộng lĩnh vực hợp tác, hai chính phủ cần phối hợp rà soát, tháo gỡ kịp thời rào cản về thể chế, chính sách, thủ tục đầu tư, xuất nhập cảnh, hải quan và tiêu chuẩn kỹ thuật. Thủ tướng đề nghị phát huy các cơ chế đối thoại giữa doanh nghiệp với cơ quan chức năng, trong đó có Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF), để vướng mắc thực tế được nhận diện và xử lý.

Kết nối vận tải cũng là một điều kiện quan trọng để gia tăng giao thương. Thủ tướng đề nghị các cơ quan hữu quan hai nước phối hợp nghiên cứu đa dạng hóa đường hàng không, đường biển và sớm xem xét khả năng kết nối đường sắt, bổ sung cho tuyến vận tải biển Á - Âu truyền thống. Đồng thời, các doanh nghiệp cần tăng liên kết, đề cao trách nhiệm xã hội, ưu tiên sử dụng và đào tạo nhân lực tại chỗ, cam kết hợp tác, đầu tư dài hạn và sử dụng công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường.

Khẳng định tinh thần "doanh nghiệp phát triển thì đất nước phát triển", Thủ tướng Lê Minh Hưng cam kết Chính phủ Việt Nam luôn hỗ trợ, đồng hành, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư hai nước hợp tác ổn định, hiệu quả và bền vững. Ông mong muốn cộng đồng doanh nghiệp chủ động tìm kiếm đối tác, phát triển dự án có giá trị kinh tế và sức lan tỏa, mang lại lợi ích thiết thực cho cả hai bên.

Hai nước có thể bổ sung "một cách hoàn hảo"

Chia sẻ tại hội nghị, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk nhìn nhận Việt Nam là một trong những nền kinh tế năng động nhất châu Á, mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng toàn cầu. Sau quá trình cải cách và phát triển công nghiệp, xuất khẩu, Việt Nam đang hướng tới nâng cao năng lực công nghệ và tỷ trọng sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Trong khi đó, Ba Lan cũng đã trải qua chuyển đổi kinh tế sâu sắc, xây dựng nền công nghiệp hiện đại, lực lượng lao động chất lượng cao và các doanh nghiệp có khả năng cạnh tranh quốc tế.

Thủ tướng Ba Lan cho rằng những kinh nghiệm và tiềm năng của hai nước có thể bổ sung "một cách hoàn hảo", đặt nền móng cho mối quan hệ hợp tác kinh tế ngày càng khăng khít hơn.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phát biểu tại sự kiện - Ảnh: chinhphu.vn/Nhật Bắc

Thủ tướng Donald Tusk xác định ba lĩnh vực đặc biệt triển vọng để tăng chiều sâu hợp tác: dược phẩm và y tế; công nghiệp quốc phòng và công nghệ lưỡng dụng; công nghiệp vũ trụ và công nghệ hiện đại. Đây không chỉ là cơ hội mở rộng thị trường cho sản phẩm hiện có mà còn là không gian để doanh nghiệp hai nước cùng đầu tư, nghiên cứu và phát triển năng lực sản xuất.

Trong lĩnh vực y tế, ông dẫn ví dụ từ đầu tư của tập đoàn dược phẩm Ba Lan Adamed, nhấn mạnh khả năng kết hợp vốn, công nghệ và kinh nghiệm Ba Lan với năng lực chuyên gia Việt Nam cùng tiềm năng thị trường nội địa. Hợp tác có thể tiến xa hơn đến các dự án đầu tư mới, nghiên cứu, sản xuất và xuất khẩu thuốc, sản phẩm y tế sang những thị trường khác trong khu vực.

Ở lĩnh vực công nghiệp quốc phòng và công nghệ lưỡng dụng, triển vọng hợp tác không chỉ giới hạn ở mua bán trang thiết bị mà còn bao gồm sản xuất, dịch vụ, đào tạo và công nghệ. Đối với lĩnh vực vũ trụ, hai bên có thể cùng nhau phát triển các giải pháp trong lĩnh vực quan sát Trái đất, phân tích dữ liệu vệ tinh cũng như ứng dụng trong nông nghiệp, quản lý nguồn nước, bảo vệ môi trường và quản lý cơ sở hạ tầng; nhất là tiềm năng đặc biệt trong kết hợp các công nghệ vũ trụ với trí tuệ nhân tạo.

"Chúng ta muốn các doanh nghiệp Ba Lan và Việt Nam không chỉ cung cấp công nghệ cho nhau, mà còn cùng nhau phát triển các sản phẩm mới, phát triển năng lực và thương mại hóa các giải pháp trên thị trường quốc tế. Đây là cơ hội để xây dựng các mối liên kết công nghiệp hiện đại mang lại lợi ích cho cả hai phía", ông nói.

Các đại biểu dự hội nghị bàn tròn doanh nghiệp Việt Nam- Ba Lan - Ảnh: chinhphu.vn/Nhật Bắc

Theo Thủ tướng Ba Lan, định hướng then chốt là chuyển từ thương mại truyền thống sang hợp tác đầu tư và công nghiệp sâu rộng. Doanh nghiệp Ba Lan đóng góp công nghệ, kinh nghiệm, nguồn vốn; đối tác Việt Nam đóng góp hạ tầng sản xuất, sự am hiểu thị trường và khả năng mở rộng tại khu vực.

"Việt Nam có thể trở thành đối tác với các doanh nghiệp Ba Lan, không chỉ với vai trò là một thị trường hấp dẫn, mà còn là một trung tâm hoạt động quan trọng trong toàn bộ khu vực ASEAN. Ngược lại, Ba Lan có thể trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư Việt Nam muốn phát triển hoạt động tại Liên minh châu Âu. Ba Lan thực sự có thể là cánh cửa rộng mở cho Việt Nam bước vào toàn bộ thị trường Liên minh châu Âu", ông nói.