Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Thu phí là chuyện nhỏ, phát triển TTKDTM mới là chuyện lớn

 - 
Những chi phí mà các NHTM bỏ ra để phát triển dịch vụ ATM không hề nhỏ. Mức phí mà họ sắp được thu chắc chắn chưa thể bù đắp cho những chi phí đã đầu tư nhiều năm nay. Thế nhưng, nếu chỉ vì lợi ích cục bộ của ai đó mà không phát triển các phương thức TTKDTM thì đến khi nào những phương thức thanh toán văn minh, hiện đại mới thực sự phát triển ở Việt Nam?
aa

Cân bằng lợi ích

Đó là điểm quan trọng, đã được NHNN cân nhắc kỹ lưỡng khi ban hành Thông tư số 35/2012/TT-NHNN (Thông tư 35) quy định về phí dịch vụ thẻ ghi nợ nội địa. Thông tư có những điều khoản ràng buộc trách nhiệm của các ngân hàng khi cung ứng dịch vụ ATM như phải tuân thủ quy định của NHNN về trang bị, vận hành và đảm bảo an toàn hoạt động ATM; hoàn trả số tiền giao dịch nếu giao dịch lỗi và bồi hoàn thiệt hại nếu do lỗi của ngân hàng phát hành thẻ; phổ biến, hướng dẫn cho chủ thẻ quy trình thao tác sử dụng thẻ…

Đặc biệt đồng thời với Thông tư 35, NHNN đã ban hành Thông tư 36/2012/TT-NHNN (Thông tư 36) quy định về trang bị quản lý, vận hành và đảm bảo an toàn hoạt động của ATM. Đây thực sự là những yêu cầu tạo sức ép không nhỏ cho các NHTM cung cấp dịch vụ ATM. Chuyên gia về thẻ ATM của một NHTMCP cho rằng, Thông tư 35 đã hỗ trợ cho cả bên cung cấp dịch vụ và người sử dụng dịch vụ thẻ.


Khách hàng có thể thanh toán bằng thẻ ngay cả ở những nhà hàng nhỏ

Với những quy định như vậy Thông tư 35 cũng đã cân bằng lợi ích giữa các bên tham gia thị trường: Về phía Chính phủ thì có chức năng định hướng, khuyến cáo, giám sát và dẫn dắt thị trường. Với người sử dụng thẻ, khi đã trả phí, sẽ có quyền đòi hỏi chất lượng dịch vụ tương xứng. Ngân hàng nào không đáp ứng được yêu cầu đó, sẽ mất thị phần. Và việc NHNN đưa ra quy định mức phí trần cũng đã nhằm bảo vệ người tiêu dùng.

Về phía các đơn vị cung cấp dịch vụ, cùng với mức phí được phép thu (và có thể không thu) họ phải đáp ứng các yêu cầu về đảm bảo chất lượng dịch vụ. Như vậy là quyền lợi có kèm với trách nhiệm. Đồng thời bản thân các NHTM cũng phải cạnh tranh nhau, nên cùng với việc đưa ra mức phí hợp lý, họ cũng phải đáp ứng yêu cầu đảm bảo công nghệ thanh toán phù hợp với sự phát triển của công nghệ, xu hướng tiêu dùng của khu vực và thế giới.

Ngoài ra, việc thu phí được quy định trong nhiều văn bản pháp luật. Cụ thể: Theo quy định về quyền của bên cung ứng dịch vụ theo Bộ luật Dân sự (Khoản 3 Điều 523) thì bên cung ứng dịch vụ có quyền yêu cầu bên thuê dịch vụ trả tiền dịch vụ.

Về hình thức, nguyên tắc trả lương cho người lao động được quy định tại Bộ Luật Lao động (Điều 94, 96) như sau: Lương được trả bằng tiền mặt hoặc trả qua tài khoản cá nhân của người lao động được mở tại ngân hàng. Trường hợp trả qua tài khoản ngân hàng, thì người sử dụng lao động phải thỏa thuận với người lao động về các loại phí liên quan đến việc mở, duy trì tài khoản...

Nguyên tắc chung nêu tại Pháp lệnh Phí và lệ phí có ghi: Mức thu phí đối với các dịch vụ do tổ chức, cá nhân đầu tư vốn phải đảm bảo thu hồi vốn trong thời gian hợp lý; Luật Các TCTD (Điều 91) có quy định về quyền của TCTD trong việc ấn định và niêm yết công khai mức phí cung ứng dịch vụ thanh toán...

Nhìn xa hơn, trông rộng hơn

Xét về mặt lý luận, logic thì khi khách hàng sử dụng dịch vụ phải trả phí. Chính vì vậy, cần phải có cái nhìn công bằng hơn với hệ thống các nhà cung cấp dịch vụ thẻ, trong đó có các NHTM - đang nỗ lực thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về hạn chế thanh toán bằng tiền mặt.

Ông Trần Vũ Long - Giám đốc Trung tâm thẻ SaigonBank cho rằng, khi phân tích, đánh giá về hệ thống ATM hiện nay cần phải phân tích cả mặt được và chưa được. Trong bối cảnh Chính phủ đang khuyến khích thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM) mà cứ phân tích theo kiểu “giật gân”, chỉ từ vài sự việc trục trặc đã quy chụp chất lượng dịch vụ ATM chưa tốt là không thấu đáo. Bởi trong thực tế, không có cái gì bảo đảm hoàn hảo, ngay cả các thao tác do con người thực hiện chứ nói gì tới máy móc.

Tổng giám đốc một NHTM lớn thừa nhận: Dù đầu tư rất nhiều cho dịch vụ ATM, nhưng chúng tôi không dám chắc 100% giao dịch của khách hàng không bị trục trặc. Mặc dù tỷ lệ giao dịch bị sự cố/tổng giao dịch khách hàng thực hiện liên quan đến dịch vụ ATM nhỏ hơn cả tỷ lệ này tại các ngân hàng ở các nước phát triển.

Đồng tình quan điểm này, nhiều chuyên gia cũng cho rằng, sau nhiều lần cân nhắc, nghiên cứu kỹ lưỡng NHNN mới quyết định đưa ra quy định về thu phí ATM. Thế nhưng, thay vì nhìn vào những điểm tích cực, dư luận lại có những “góc nhìn” thiếu thiện cảm đối với các đơn vị cung cấp dịch vụ ATM. Trước khi nhìn vào mức thu, cách thức thu phí, tại sao chúng ta không nhìn vào những mặt được của thẻ ATM trong thời gian qua, và những gì ngành Ngân hàng đã thực hiện, đặc biệt từ năm 2006 khi bắt đầu thực hiện Đề án Phát triển TTKDTM của Thủ tướng Chính phủ.

Với những người sử dụng thẻ ATM hiện nay, số lượng người biết đến thanh toán đã nhiều hơn so với trước đây. Hiện nay tại các siêu thị, cửa hàng, đơn vị cung cấp dịch vụ, hàng hóa cũng muốn khách hàng thanh toán qua thẻ, qua tài khoản thanh toán để thuận tiện, giảm thiểu rủi ro cho cả bên thu tiền lẫn bên trả tiền. Bản thân các NHTM cũng đang bị “đẩy” vào cuộc cạnh tranh khốc liệt trên thị trường thẻ. Hàng loạt chương trình liên kết giảm giá, hoàn tiền cho chủ thẻ khi thanh toán bằng thẻ tại các siêu thị, trung tâm thương mại... được triển khai rầm rộ. Để khách hàng có thể quẹt thẻ thanh toán, đơn vị cung cấp dịch vụ thẻ sẽ phải đầu tư từ 100 USD đến 200 USD/máy POS.

Một số NHTM lớn như Vietcombank, VietinBank còn đầu tư POS cho một số hãng taxi, mỗi ngân hàng từ 1.000 – 2.000 máy POS. Mức đầu tư lớn như vậy, nhưng có bao nhiêu hành khách thanh toán bằng cách quẹt thẻ qua POS?

Những chi phí mà các NHTM bỏ ra để phát triển dịch vụ ATM không hề nhỏ. Mức phí mà họ sắp được thu chắc chắn chưa thể bù đắp cho những chi phí đã đầu tư nhiều năm nay. Thế nhưng, nếu chỉ vì lợi ích cục bộ của ai đó mà không phát triển các phương thức TTKDTM thì đến khi nào những phương thức thanh toán văn minh, hiện đại mới thực sự phát triển ở Việt Nam?

Quy định của Thông tư 35 đảm bảo 3 yếu tố: giúp cho việc quản lý của Nhà nước được dễ hơn; đảm bảo yếu tố thị trường, sự cạnh tranh; phù hợp với định hướng của Chính phủ, NHNN là tiếp tục phát triển TTKDTM.

Song vấn đề hiện nay là phải cải thiện hạ tầng để hỗ trợ TTKDTM phát triển. Để làm được việc này cần phải có sự vào cuộc, phối hợp của nhiều bộ ngành. Ví dụ, Bộ Công Thương cũng nên đưa ra quy định buộc các trung tâm mua sắm, siêu thị, nhà hàng, khu vui chơi giải trí phải có các hệ thống TTKDTM; Bộ Giao thông - Vận tải phải có những thiết bị lắp đặt trên các phương tiện công cộng để hành khách có thể dễ dàng dùng thẻ thanh toán vé tàu xe hay trả phí giao thông…

Ông Bùi Quang Tiên – Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN)

Đức Nghiêm

thoibaonganhang.vn

Tin liên quan

Tin khác

Ngân hàng đồng hành thu hút dòng vốn ngoại chất lượng cao

Ngân hàng đồng hành thu hút dòng vốn ngoại chất lượng cao

Thu hút nguồn vốn nước ngoài trung và dài hạn chất lượng cao cũng đặt ra yêu cầu về khả năng đáp ứng dịch vụ tài chính. Với vai trò ổn định tiền tệ, cung ứng vốn và kết nối thanh toán, ngành Ngân hàng đang góp phần tạo điều kiện để doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) triển khai đầu tư, mở rộng sản xuất và tăng liên kết với nền kinh tế trong nước.
Làn sóng tinh giản nhân sự ngân hàng: Giảm việc cũ, tăng nhu cầu kỹ năng mới

Làn sóng tinh giản nhân sự ngân hàng: Giảm việc cũ, tăng nhu cầu kỹ năng mới

Làn sóng thu hẹp mạng lưới và giảm nhân sự tại một số ngân hàng đang diễn ra cùng quá trình số hóa hoạt động. Tuy nhiên, nhu cầu tuyển dụng nhân lực công nghệ, dữ liệu và quản trị rủi ro vẫn tiếp tục đặt ra cho thấy cơ cấu việc làm đang thay đổi theo hướng đòi hỏi kỹ năng mới và khả năng phối hợp với trí tuệ nhân tạo (AI).
Thế giới hiện có bao nhiêu đồng tiền đang lưu hành?

Thế giới hiện có bao nhiêu đồng tiền đang lưu hành?

Theo cơ sở dữ liệu toàn cầu về các đồng tiền giai đoạn 1860 - 2026 do Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) xây dựng, số lượng đồng tiền đang lưu hành trên thế giới tăng từ khoảng 67 đồng vào năm 1850 lên 163 đồng vào năm 2026.
Thêm nguồn lực tín dụng cho nhà ở xã hội

Thêm nguồn lực tín dụng cho nhà ở xã hội

Nguồn cung nhà ở xã hội tại Hà Tĩnh từng bước mở rộng, kéo theo nhu cầu vay vốn mua nhà của người dân ngày càng tăng. Trước thực tế này, ngành Ngân hàng trên địa bàn đang chủ động cân đối nguồn lực, đẩy mạnh triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi, góp phần hiện thực hóa giấc mơ an cư cho người thu nhập thấp.
Agribank bồi đắp bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển

Agribank bồi đắp bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển

Với hơn 33.200 cán bộ, người lao động tham gia từ vòng đầu tiên, Hội thi “Đại sứ Văn hóa Agribank 2026” không đơn thuần là một sân chơi tìm hiểu kiến thức mà còn hướng tới việc đưa các giá trị văn hóa doanh nghiệp vào thực tiễn hoạt động. Từ Hội thi, Agribank tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy phục vụ, nâng cao ý thức tuân thủ, trách nhiệm và chất lượng phục vụ khách hàng trong toàn hệ thống.
Sáng 17/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng

Sáng 17/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng

Ngày 17/11, NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng. Theo khảo sát của thoibaonganhang.vn sáng nay, giá mua-bán USD tại tất cả các ngân hàng thương mại được điều chỉnh tăng-giảm với biên độ phổ biến từ 10-30 đồng so với phiên trước.
Chuyển hóa vốn tín dụng thành năng lực sản xuất mới

Chuyển hóa vốn tín dụng thành năng lực sản xuất mới

Trong hành trình nâng tỷ lệ nội địa hóa và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ không chỉ cần thị trường, mà còn cần nguồn lực tài chính đủ mạnh để đầu tư công nghệ, máy móc và nâng chuẩn quản trị. Theo ông Nguyễn Vân, Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ TP. Hà Nội, tín dụng ngân hàng cần tiếp tục trở thành “đòn bẩy” giúp doanh nghiệp chuyển cơ hội thị trường thành năng lực sản xuất thực chất, từ đó từng bước nâng vị thế trong chuỗi cung ứng.
SACOMBANK từ nội lực công nghệ đến bứt phá thanh toán số

SACOMBANK từ nội lực công nghệ đến bứt phá thanh toán số

Tiếp tục được NAPAS vinh danh với ba giải thưởng năm 2026, SACOMBANK ghi dấu ấn phát triển mạng lưới thanh toán trực tuyến, đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực vận hành, góp phần thúc đẩy thanh toán không tiền mặt, đồng thời gia tăng trải nghiệm khách hàng.
Kỳ 2: Đọc đúng những con số kiểm tra, giám sát

Kỳ 2: Đọc đúng những con số kiểm tra, giám sát

Số đối tượng được kiểm tra, giám sát trực tiếp trong sáu tháng đầu năm 2026 giảm so với cùng kỳ 2025, trong khi số đảng viên bị thi hành kỷ luật trong kỳ cũng giảm. Những con số đặt ra và nguyên nhân của sự thay đổi.
Một thập kỷ bứt phá quy mô, tăng trưởng bền vững

Một thập kỷ bứt phá quy mô, tăng trưởng bền vững

Tròn 10 năm kể từ ngày chính thức đi vào hoạt động (2016-2026), Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam - Chi nhánh Sông Hàn (VietinBank Sông Hàn) đã viết nên hành trình phát triển đầy ấn tượng. Từ những bước đi đầu tiên của mô hình chi nhánh bán lẻ hiện đại tại trung tâm Đà Nẵng, đơn vị đã bứt phá mạnh mẽ về quy mô, dẫn đầu về chuyển đổi số và khẳng định vững chắc vị thế là điểm tựa tài chính tin cậy của người dân, doanh nghiệp tại thành phố bên dòng sông Hàn.