Nhiều bước tiến quan trọng trong thanh toán xuyên biên giới

Hồng Sơn - 18:33 | 11/09/2025

Ngày 11/9, Báo Lao động phối hợp cùng Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tổ chức Hội thảo “Thanh toán xuyên biên giới và vay vốn trực tuyến: Tiện ích số cho kinh doanh và tiêu dùng”.

Sacombank tiếp tục mở rộng thanh toán xuyên biên giới, kết nối thanh toán QR Code tại Lào Hợp tác kết nối thanh toán xuyên biên giới qua mã QR giữa Việt Nam và Singapore Citi thúc đẩy doanh nghiệp tại Việt Nam bằng các giải pháp thanh toán xuyên biên giới

Ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, các bộ, ngành và địa phương trên cả nước đã khẩn trương triển khai, nhanh chóng đưa Nghị quyết vào thực tiễn. Trong đó, ngành Ngân hàng được xác định là một trong những lực lượng tiên phong, coi chuyển đổi số là chiến lược then chốt nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và hướng tới phát triển bền vững.

Việc kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia, thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt và phát triển ngân hàng số đã tạo nền tảng vững chắc, giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ tài chính nhanh chóng, thuận tiện. Đặc biệt, hoạt động thanh toán xuyên biên giới và vay vốn trực tuyến thời gian qua đã có nhiều bước tiến quan trọng.

Nhiều bước tiến quan trọng trong thanh toán xuyên biên giới

Quang cảnh Hội thảo

Phát biểu tại Hội thảo, bà Nguyễn Thị Thu – Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước cho biết: “Thanh toán xuyên biên giới là các giao dịch tài chính mà người trả tiền và người nhận tiền ở hai khu vực pháp lý, tức là hai quốc gia khác nhau. Các giao dịch này liên quan đến nhiều đồng tiền khác nhau và gắn với những quy trình chuyên biệt, ví dụ như quy trình quyết toán ngoại hối”.

Về phương thức kết nối, có thể tiếp cận theo hai cách: song phương và đa phương. Ở cấp độ song phương, chúng ta thấy các mô hình kết nối như UPI của Ấn Độ với PayNow của Singapore, hay PayNow của Singapore với PromptPay của Thái Lan thông qua thanh toán bằng mã QR. Còn ở cấp độ đa phương, hiện có các hệ thống thanh toán quốc tế và những dự án đang triển khai giữa nhiều quốc gia, tiêu biểu như Nexus của ASEAN-5, dự án P27 ở Bắc Âu, hay mBridge.

Bà Nguyễn Thị Thu – Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán phát biểu tại Hội thảo

Tại Việt Nam, khuôn khổ pháp lý cho thanh toán xuyên biên giới được quy định trong nhiều văn bản. Luật Các tổ chức tín dụng có Điều 110 về việc tổ chức và tham gia hệ thống thanh toán của ngân hàng thương mại. Pháp lệnh Ngoại hối, tại Điều 6, quy định về tự do hóa giao dịch vãng lai và tại Điều 7, quy định về thanh toán, chuyển tiền liên quan đến xuất nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ. Bên cạnh đó là các văn bản hướng dẫn thi hành. Gần đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định 52/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024, trong đó Điều 5 quy định về thanh toán bằng ngoại tệ và thanh toán quốc tế. Ngân hàng Nhà nước cũng ban hành Thông tư 34/2024/TT-NHNN ngày 30/6/2024, với Điều 6 về nguyên tắc cấp đổi giấy phép và cấp bổ sung nội dung hoạt động vào giấy phép.

Về thực tiễn triển khai, Việt Nam đã chính thức kết nối thanh toán song phương bằng mã QR với một số quốc gia. Với Lào, từ tháng 6/2025 đã hoàn thành kết nối hai chiều, triển khai theo mô hình chuyển mạch – chuyển mạch, và đến tháng 7/2025 đã có hơn 3.000 giao dịch với tổng giá trị khoảng 2,4 tỉ đồng. Với Thái Lan, từ tháng 3/2021 đã hoàn thành kết nối hai chiều, cũng theo mô hình chuyển mạch - chuyển mạch; tính đến tháng 7/2025 có hơn 56.000 giao dịch, tổng giá trị gần 49 tỉ đồng. Với Campuchia, từ tháng 12/2023 đã cung ứng dịch vụ theo mô hình ngân hàng – chuyển mạch, và đến tháng 7/2025 ghi nhận khoảng 920 giao dịch với tổng giá trị hơn 520 triệu đồng.

Đại diện Vụ Thanh toán cũng thông tin thêm, hiện nước ta cũng đang triển khai kết nối với các đối tác khác. Đơn cử như với Trung Quốc, tháng 10/2024, Công ty CP Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) và UPI đã ký Biên bản ghi nhớ về phối hợp triển khai dịch vụ thanh toán xuyên biên giới bằng mã QR. Hiện các đơn vị đang hoàn thiện các bước kỹ thuật, dự kiến thử nghiệm kỹ thuật chiều inbound vào tháng 9/2025 và chiều outbound vào tháng 12/2025. Với Hàn Quốc, NAPAS đang trao đổi với hai đối tác GLN và KFTC để phục vụ chiều inbound và outbound…

Cùng thông tin thêm về vấn đề này, ông Nguyễn Hoàng Long - Phó Tổng Giám đốc NAPAS chỉ ra thực tế hệ sinh thái thanh toán hiện nay vẫn còn phân tán: thẻ quốc tế, thẻ nội địa, ví điện tử, QR code… tồn tại song song nhưng chưa có sự kết nối xuyên biên giới hiệu quả. Khách du lịch quốc tế, đặc biệt là khách từ Trung Quốc, Thái Lan, Hàn Quốc… vẫn gặp nhiều khó khăn khi chi tiêu tại các cửa hàng nhỏ, chợ, quán cà phê vỉa hè - nơi chưa chấp nhận thanh toán số xuyên biên giới. Trong khi đó, các doanh nghiệp Việt Nam cũng chưa thể tận dụng tối đa dòng chi tiêu của khách quốc tế do thiếu hạ tầng thanh toán tương thích. Điều này không chỉ tạo rào cản cho du khách mà còn khiến doanh nghiệp Việt Nam bỏ lỡ một lượng lớn dòng chi tiêu từ khách nước ngoài. Vì vậy, việc kết nối thanh toán xuyên biên giới là yêu cầu cấp thiết nếu Việt Nam muốn phát triển du lịch, dịch vụ và thương mại số.

Các phương thức và mô hình thanh toán xuyên biên giới phổ biến là qua thẻ và thông qua tài khoản ngân hàng, hiện nay chủ yếu thông qua mã QR. Từ năm 2022, NAPAS đã bắt đầu chuyển hướng mạnh mẽ, thúc đẩy kết nối thanh toán song phương giữa Việt Nam với các quốc gia trong khu vực ASEAN. Công ty đã triển khai kết nối với Thái Lan, Campuchia, Lào, Indonesia, Singapore… tạo điều kiện cho người dân hai bên thanh toán trực tiếp bằng đồng nội tệ của mỗi nước.

Ông Nguyễn Hoàng Long - Phó Tổng Giám đốc NAPAS chia sẻ về hoạt động thanh toán xuyên biên giới

NAPAS hiện đang thúc đẩy mạnh mẽ việc triển khai các loại thẻ thanh toán có khả năng kết nối rộng rãi, cả trong nước và quốc tế. Nếu chúng ta vẫn tiếp tục không ngừng nỗ lực, không chỉ trong giáo dục mà cả trong tư duy phát triển kinh tế số, thì đây sẽ là một bước tiến lớn để đưa Việt Nam hòa nhập sâu hơn với thị trường toàn cầu. Hệ thống thẻ này được đảm bảo khả năng sử dụng linh hoạt. Trong nước, thẻ sẽ đóng vai trò là phương tiện thanh toán nội địa. Ra nước ngoài, người dùng vẫn có thể sử dụng thẻ này như các loại thẻ quốc tế khác. Tuy vậy, để thực hiện điều này, trọng tâm phải là xây dựng hạ tầng kết nối thanh toán hiện đại, bảo đảm sự liên thông giữa các ngân hàng, tổ chức tài chính, doanh nghiệp và các nền tảng công nghệ.

Chia sẻ về định hướng trong thời gian tới, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán Nguyễn Thị Thu cho hay, NHNN sẽ tiếp tục tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là hoàn thiện hành lang pháp lý, trong đó có việc sửa đổi Nghị định 52/2024/NĐ-CP và Thông tư 34/2024/TT-NHNN, nhằm tạo cơ sở pháp lý đồng bộ và phù hợp hơn với thực tiễn triển khai thanh toán xuyên biên giới.

Đồng thời, NHNN sẽ nâng cấp hệ thống Chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử, bảo đảm đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật tiên tiến, phục vụ hiệu quả cho hoạt động thanh toán quốc tế. Cùng với đó, việc phát triển hạ tầng thanh toán cũng được đẩy mạnh, mở rộng mạng lưới chấp nhận thanh toán để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người dân và doanh nghiệp. Một trong những trọng tâm là tiếp tục mở rộng kết nối thanh toán song phương bán lẻ. Bên cạnh những quốc gia đã triển khai, cơ quan quản lý đang hướng tới triển khai thêm với Ấn Độ, Đài Loan (Trung Quốc), Malaysia, Indonesia... để phục vụ tốt hơn các nhu cầu thanh toán, chuyển tiền xuyên biên giới, từ du lịch, học tập, mua sắm đến chữa bệnh.

Cuối cùng, công tác truyền thông sẽ được tăng cường: NHNN sẽ tiếp tục hướng dẫn khách hàng và người dân sử dụng dịch vụ thanh toán xuyên biên giới một cách an toàn, hiệu quả, qua đó góp phần thúc đẩy thương mại, đầu tư và giao lưu quốc tế.

Hồng Sơn

Tags: thanh toán xuyên biên giới thanh toán

Tin khác

Giao dịch số dần bão hòa, ngân hàng làm gì để chạm đến cảm xúc khách hàng?

Khi giao dịch “một chạm” dần trở thành tiêu chuẩn chung của toàn ngành, các ngân hàng đứng trước bài toán mới: Làm thế nào để tạo ra điểm chạm khác biệt và giàu kết nối? Việc lấy công nghệ làm nền tảng, tích hợp trách nhiệm phát triển bền vững và đưa văn hóa bản sắc vào không gian giao dịch đang mở ra một bước chuyển chiến lược mới cho thị trường tài chính.

ACB được trao giải về ứng dụng công nghệ trong kinh doanh

ACB vừa được trao giải Thương hiệu Vàng Đổi mới sáng tạo tại TP. Hồ Chí Minh năm 2026, ghi nhận hoạt động ứng dụng công nghệ, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) trong kinh doanh, phát triển dịch vụ và chăm sóc khách hàng.

Thanh toán số: Bảo vệ người dùng là điều kiện để phát triển bền vững

Thanh toán số đang trở thành nền tảng của chuyển đổi số, nhưng cùng với tiện ích là những rủi ro ngày càng tinh vi từ AI và deepfake. Bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dùng vì thế không chỉ là yêu cầu đặt ra cho riêng cơ quan quản lý, mà là trách nhiệm chung của ngân hàng, doanh nghiệp công nghệ và chính người dân.

Phát triển thị trường các-bon, giảm áp lực lên tín dụng xanh

Thị trường các-bon vận hành hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp có thêm nguồn thu từ kết quả giảm phát thải, qua đó đa dạng hóa nguồn lực cho chuyển đổi xanh và giảm áp lực lên vốn tín dụng ngân hàng. Để khơi thông dòng vốn, cần đồng thời hoàn thiện thể chế, nâng cao chất lượng dữ liệu và năng lực thẩm định, bảo đảm các dự án vừa mang lại lợi ích môi trường, vừa có khả năng trả nợ.

Ngân hàng - Fintech: Xây dựng tuyến 'cao tốc vốn' cho đổi mới sáng tạo

Trong mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học công nghệ, giá trị của một doanh nghiệp không còn chỉ đo đếm bằng quy mô nhà xưởng, đất đai hay máy móc, mà nằm ở dữ liệu, thuật toán, sở hữu trí tuệ, năng lực công nghệ và đội ngũ nhân sự. Tuy nhiên, nghịch lý lớn nhất hiện nay của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo không nằm ở sự khan hiếm nguồn lực, mà nằm ở sự thiếu đồng nhịp giữa cấu trúc tài chính truyền thống và bản chất của kinh tế số. Bởi vậy, sự hợp tác chặt chẽ giữa ngân hàng thương mại và các công ty công nghệ tài chính (Fintech) đang trở thành “cầu nối” mở đường cho dòng vốn vào lĩnh vực này.

Tăng cảnh báo gian lận trong thanh toán số

Tốc độ giao dịch thanh toán số càng nhanh, thời gian để phát hiện và ngăn chặn gian lận càng bị thu hẹp. Khi các thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi, sử dụng AI, deepfake và mạng lưới tài khoản trung gian, yêu cầu đặt ra với ngân hàng không chỉ là xác thực đúng khách hàng mà còn phải kịp thời nhận diện những giao dịch bất thường.

Chuyển đổi số ngân hàng: Giữ vững vai trò tiên phong trong kỷ nguyên dữ liệu và trí tuệ nhân tạo

Ngành Ngân hàng không chỉ là một trong những ngành tiên phong, đi đầu trong chuyển đổi số mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc lan tỏa và đóng góp tích cực vào sự phát triển của kinh tế số, xã hội số, Chính phủ số. Với quan điểm tiếp cận lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm và sự thuận tiện, trải nghiệm của người sử dụng dịch vụ là thước đo, chuyển đổi số ngành Ngân hàng đang chuyển mạnh từ giai đoạn số hóa sang giai đoạn khai thác dữ liệu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và phát triển hệ sinh thái số, đồng thời vẫn giữ vững yêu cầu bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống. Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng đã có cuộc trao đổi với Thời báo Ngân hàng về những thành quả và định hướng trên hành trình chuyển đổi số ngân hàng nhằm góp phần hiện thực hóa các mục tiêu của chuyển đổi số quốc gia trong kỷ nguyên mới.

Thị trường thẻ ngân hàng bước vào giai đoạn phát triển mới

Sáng ngày 9/10/2026, tại Đà Nẵng, Chi hội Thẻ trực thuộc Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA) tổ chức Hội thảo chuyên đề “Open - Smart - Secure” (Mở - Thông minh - An toàn). Sự kiện nằm trong khuôn khổ Hội nghị Thường niên năm 2026 và kỷ niệm 30 năm thành lập Chi hội Thẻ (1996 - 2026). Sự kiện có sự tham dự của đại diện các cơ quan, đơn vị thuộc Ngân hàng Nhà nước (NHNN), Bộ Công an, các tổ chức thẻ quốc tế cùng nhiều đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thanh toán…

Mở rộng ‘vành đai’ bảo vệ tài khoản số

Xác thực sinh trắc học mang lại hiệu quả trong kiểm soát tài khoản gian lận, nhưng cần được nhìn nhận là một biện pháp trong tổng thể các giải pháp bảo đảm an toàn. Việc thu thập, đối chiếu thông tin sinh trắc học không phải là một giải pháp duy nhất để có thể ngăn chặn được lừa đảo, gian lận.

Thanh toán số phát triển bứt phá

Năm 2026 đánh dấu cột mốc trưởng thành mới của thị trường thanh toán số Việt Nam sau chặng đường 5 năm phát triển bứt phá. Những tiện ích như chạm thẻ, quét mã QR... trở nên quen thuộc trên từng góc phố. Hạ tầng thanh toán quốc gia cũng đang chuyển mình, từ bước định hình thói quen sang giai đoạn tối ưu hóa trải nghiệm, hướng tới mục tiêu phổ cập tài chính toàn diện.