Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Bù đắp thâm hụt ngân sách

TS. Nguyễn Thị Kim Thanh
TS. Nguyễn Thị Kim Thanh  - 
Để hỗ trợ nguồn bù đắp cho thâm hụt ngân sách, cũng như tạo công cụ cho điều hành CSTT, NHNN đã cùng phối hợp với Bộ Tài chính, phát triển thị trường tín phiếu kho bạc, trái phiếu Chính phủ. 
aa
Bù đắp thâm hụt ngân sách “Cởi trói” cho quỹ ngoài ngân sách
Bù đắp thâm hụt ngân sách Ngân sách Nhà nước: Thu lỏng lẻo, quyết toán chi… dễ dãi
Bù đắp thâm hụt ngân sách Phập phồng nỗi lo thâm hụt ngân sách

Một vấn đề nổi lên hiện nay trong điều hành kinh tế vĩ mô đang làm đau đầu các cơ quan quản lý, đó là thâm hụt ngân sách. Dưới góc độ của chính sách tiền tệ (CSTT), thì đây là một áp lực lớn đối với sự ổn định lâu dài của CSTT. Nếu một chính sách tài khoá (CSTK) kém bền vững về lâu dài sẽ tác động lên mục tiêu CSTT.

Kỳ vọng thâm hụt ngân sách lớn và liên tục, cộng với nhu cầu nợ lớn của Chính phủ có thể giảm lòng tin vào nền kinh tế và gây rủi ro đến sự ổn định của thị trường tài chính. Một khi thiếu niềm tin vào sự bền vững tài chính có thể trở thành yếu tố tiềm ẩn gây ra bất ổn cho các thị trường trái phiếu, ngoại hối và thậm chí làm sụp đổ cơ chế tiền tệ.

Bù đắp thâm hụt ngân sách
Ảnh minh họa

Để giải quyết vấn đề này cần sự phối hợp đồng bộ nhiều các biện pháp chính sách để tăng thu, chống thất thu thuế, giảm chi, nhất là chi thường xuyên, nâng cao hiệu quả các khoản chi cho xây dựng cơ bản, giáo dục đào tạo, y tế…

Trong đó, CSTT có vai trò rất quan trọng để hỗ trợ cho CSTK khắc phục những khó khăn trong ngắn hạn. Bởi CSTT được xem là công cụ có tính lỏng - linh hoạt cao, còn CSTK là công cụ cứng. Và CSTT luôn bổ trợ CSTK để cùng hướng tới mục tiêu chung là ổn định vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Về nguyên lý, nguồn bù đắp cho thâm hụt ngân sách chỉ có từ 3 nguồn: huy động trong dân, vay nước ngoài và từ khu vực NH. Trong đó, vay nước ngoài là nguồn luôn phải được Chính phủ cân nhắc kỹ lưỡng.

Bài học đắt giá của việc dùng nguồn phát hành để bù đắp cho thâm hụt ngân sách trong thập kỷ 90 gây ra lạm phát phi mã vẫn còn đó. Chính vì vậy, Luật NHNN, Luật NSNN cũng không cho phép sử dụng nguồn này để bù đắp thâm hụt ngân sách. NSNN chỉ được phép tạm ứng từ NHNN trong năm ngân sách để bù đắp thiếu hụt tạm thời về nguồn thu NSNN.

Để hỗ trợ nguồn bù đắp cho thâm hụt ngân sách, cũng như tạo công cụ cho điều hành CSTT, NHNN đã cùng phối hợp với Bộ Tài chính, phát triển thị trường tín phiếu kho bạc, trái phiếu Chính phủ.

Các NHTM sử dụng nguồn tiền nhàn rỗi để mua tín phiếu kho bạc và sử dụng như một công cụ đảm bảo thanh khoản cho mình. Trong điều kiện nới lỏng CSTT, NHNN cũng có thể mua tín phiếu để nắm giữ làm công cụ can thiệp thị trường khi cần thiết. Bên cạnh đó, NHTM cũng mua trái phiếu Chính phủ để vừa đầu tư dài hạn, vừa sử dụng như là công cụ tham gia nghiệp vụ thị trường mở (OMO) để điều tiết thanh khoản.

Tuy nhiên, việc các NHTM đầu tư vào trái phiếu Chính phủ phải có những giới hạn nhất định để đảm bảo vừa kiểm soát được lạm phát, vừa đảm bảo việc mở rộng đầu tư khu vực sản xuất phi Chính phủ. Chính vì vậy, trong quy định về tỷ lệ an toàn với hoạt động các TCTD, NHNN luôn quy định một tỷ lệ đầu tư trái phiếu Chính phủ cho các NHTM.

Tại Thông tư 36, NHNN quy định các NHTM Nhà nước, chi nhánh NH nước ngoài chỉ được phép đầu tư tối đa 15%; NHTMCP, NH liên doanh, NH 100% vốn nước ngoài là 35% so với nguồn vốn huy động ngắn hạn. Nay NHNN đã nâng tỷ lệ này lên 25% đối với các NHTM Nhà nước và 35% đối với chi nhánh NH nước ngoài.

Đây là giải pháp rất có ý nghĩa trong bối cảnh NSNN đang khó khăn như hiện nay. Song NHNN cần thường xuyên theo dõi tác động của chính sách này đối với hiệu quả của CSTT khi lạm phát có xu hướng gia tăng để có những điều chỉnh kịp thời.

TS. Nguyễn Thị Kim Thanh

Tin liên quan

Tin khác

Sáng 17/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng

Sáng 17/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng

Ngày 17/11, NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.652 đồng. Theo khảo sát của thoibaonganhang.vn sáng nay, giá mua-bán USD tại tất cả các ngân hàng thương mại được điều chỉnh tăng-giảm với biên độ phổ biến từ 10-30 đồng so với phiên trước.
Sáng 16/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.639 đồng

Sáng 16/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.639 đồng

Ngày 16/11, NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.639 đồng. Theo khảo sát của thoibaonganhang.vn sáng nay, giá mua-bán USD tại tất cả các ngân hàng thương mại được điều chỉnh tăng-giảm với biên độ phổ biến từ 30-70 đồng so với phiên trước.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Linh hoạt công cụ điều hành giải bài toán đa mục tiêu

Linh hoạt công cụ điều hành giải bài toán đa mục tiêu

Nhu cầu vốn của nền kinh tế thường gia tăng vào những tháng cuối năm, tạo thêm áp lực lên thanh khoản hệ thống ngân hàng. Trong khi đó, yêu cầu duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân vẫn được đặt ra. Bài toán đối với NHNN là điều hành làm sao vừa đáp ứng nhu cầu vốn của hệ thống, vừa bảo đảm sự cân bằng giữa lãi suất, tỷ giá và ổn định kinh tế vĩ mô.
WB gợi mở hướng huy động vốn tư nhân cho thị trường mới nổi

WB gợi mở hướng huy động vốn tư nhân cho thị trường mới nổi

Ngân hàng Thế giới (WB) nhận định, các thị trường mới nổi có tiềm năng hình thành một lớp tài sản đầu tư mới, thu hút dòng vốn dài hạn từ các nhà đầu tư tổ chức toàn cầu. Cơ hội này cũng mở ra hướng đi cho Việt Nam trong phát triển thị trường vốn nhằm đáp ứng nhu cầu đầu tư ngày càng lớn của nền kinh tế.
Mở rộng kênh dẫn vốn, chia sẻ áp lực với hệ thống ngân hàng

Mở rộng kênh dẫn vốn, chia sẻ áp lực với hệ thống ngân hàng

Ông Nguyễn Xuân Bắc, Phó Vụ trưởng phụ trách Vụ Tín dụng, NHNN cho biết, tín dụng ngân hàng hiện vẫn là kênh cung ứng vốn quan trọng của nền kinh tế Việt Nam. Đến ngày 26/10/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt khoảng 20,8 triệu tỷ đồng, tăng 11,94% so với cuối năm 2025.
Chung sức kiến tạo cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ và vừa bứt phá

Chung sức kiến tạo cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ và vừa bứt phá

98% doanh nghiệp Việt Nam là DNNVV. Con số ấy không mới, nhưng cứ mỗi lần được nhắc lại, nó lại đặt ra cùng một câu hỏi: vì sao một khu vực kinh tế đông đảo đến vậy vẫn loay hoay với bài toán tiếp cận vốn suốt nhiều năm qua? Câu trả lời, như phát biểu của Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn tại Hội nghị “Tăng cường khả năng tiếp cận vốn tín dụng cho DNNVV” giữa tháng 9 vừa qua đã chỉ ra, vấn đề chỉ có thể được giải quyết khi có sự chung sức đồng lòng từ cả ba phía: nhà quản lý, ngân hàng và doanh nghiệp.
Sáng 13/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.637 đồng

Sáng 13/11: NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.637 đồng

Ngày 13/11, NHNN niêm yết tỷ giá trung tâm ở mức 25.637 đồng. Theo khảo sát của thoibaonganhang.vn sáng nay, giá mua-bán USD tại tất cả các ngân hàng thương mại được điều chỉnh tăng-giảm với biên độ phổ biến từ 2-20 đồng so với phiên trước.
Hướng tín dụng vào khu vực tạo giá trị, nâng sức cạnh tranh của nền kinh tế

Hướng tín dụng vào khu vực tạo giá trị, nâng sức cạnh tranh của nền kinh tế

Nhu cầu vốn cho mục tiêu tăng trưởng cao đang đặt ra yêu cầu ngày càng lớn đối với hệ thống ngân hàng. Trả lời phỏng vấn Thời báo Ngân hàng, Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh nhấn mạnh, vấn đề không chỉ là cung ứng thêm vốn mà phải hướng tín dụng vào sản xuất, kinh doanh và những khu vực có khả năng tạo giá trị gia tăng, nâng năng suất, sức cạnh tranh của nền kinh tế, đồng thời bảo đảm chất lượng tín dụng và an toàn hệ thống.
Giải pháp để doanh nghiệp nhỏ và vừa rộng cửa tiếp cận vốn

Giải pháp để doanh nghiệp nhỏ và vừa rộng cửa tiếp cận vốn

Tiếp cận vốn của doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) không còn chỉ là câu chuyện lãi suất hay tài sản bảo đảm. Từ hoàn thiện cơ chế, khai thác dữ liệu, số hóa quy trình đến cho vay dựa trên dòng tiền và chuỗi cung ứng, nhiều giải pháp đang được thúc đẩy nhằm mở rộng cánh cửa tín dụng cho DNNVV. Để những giải pháp này phát huy hiệu quả, doanh nghiệp cũng cần nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính và chất lượng thông tin. Thời báo Ngân hàng trích lược ý kiến của các chuyên gia, ngân hàng và doanh nghiệp xung quanh vấn đề này.