Chỉ số kinh tế:
Ngày 16/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.639 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.870 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Thiết kế lại chính sách ưu đãi đầu tư

Ngọc Khanh
Ngọc Khanh  - 
Đóng góp ý kiến vào Chiến lược thu hút FDI thế hệ mới, nhiều địa phương đặc biệt nhấn mạnh tới việc phải sửa đổi các chính sách ưu đãi đầu tư. Qua hơn 30 năm thu hút FDI, chính sách ưu đãi đầu tư quá rộng tay với khối FDI đã khiến những đóng góp của khối DN này rất hạn chế so với ưu đãi nhận được, đồng thời khiến nhiều mục tiêu trong thu hút vốn ngoại không thể thực hiện được.
aa
Thiết kế lại chính sách ưu đãi đầu tư Thu hút FDI: Địa phương cương quyết “chọn-bỏ”
Thiết kế lại chính sách ưu đãi đầu tư 5 đề xuất hoàn thiện chính sách ưu đãi đầu tư
Thiết kế lại chính sách ưu đãi đầu tư
Chỉ tập trung ưu đãi vào sản xuất công nghiệp thay vì cả thương mại, dịch vụ như hiện nay

Ưu đãi rộng tay, nhà đầu tư trục lợi

“Trong bối cảnh hiện nay, mức thuế suất ưu đãi 10% đã được xem là thiên đường thuế, trong khi chúng ta lại áp dụng với thời gian lên tới 15 năm, thậm chí đến cả đời dự án”, ông Nguyễn Tử Quỳnh - Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh đánh giá thẳng thắn về các nội dung ưu đãi thuế và cho rằng mức ưu đãi về thuế suất và thời gian miễn thuế, giảm thuế ở một số lĩnh vực, ngành nghề hiện nay là quá cao.

Theo ông Quỳnh, ngoài các dự án lớn được hưởng ưu đãi vượt trội như trên, thì những ngành nghề, lĩnh vực được hưởng ưu đãi thuế suất 10% và 15% với thời gian miễn thuế 4 năm và giảm 50% số thuế phải nộp đến 9 năm cũng là quá nhiều.

Ông Nguyễn Văn Tùng - Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng đưa ra một dẫn chứng cụ thể hơn về việc ưu đãi nhầm đối tượng. Chẳng hạn, đầu tư kinh doanh trung tâm hội chợ triển lãm hàng hoá, siêu thị, trung tâm thương mại cũng thuộc danh mục ngành, nghề ưu đãi đầu tư. Trong khi đó, trên thực tế các siêu thị, trung tâm thương mại thường được lựa chọn đầu tư tại các vị trí đất có giá trị thương mại cao, trung tâm thành phố lớn và mang lại lợi nhuận cao cho DN. Vì vậy, việc đầu tư các dự án thuộc lĩnh vực này được hưởng ưu đãi đầu tư là chưa hợp lý.

Không chỉ ưu đãi rộng tay, theo các địa phương, quy định về điều kiện được hưởng ưu đãi cũng khó có thể kiểm soát được nếu chiếu theo các văn bản pháp luật hiện hành. Theo quy định tại Luật Đầu tư, các dự án có quy mô vốn từ 6.000 tỷ đồng trở lên, giải ngân tối thiểu 6.000 tỷ đồng trong thời hạn 3 năm; dự án đầu tư tại địa bàn nông thôn sử dụng từ 500 lao động trở lên đều được hưởng ưu đãi đầu tư.

Tuy nhiên các nội dung này đều do nhà đầu tư tự đề xuất, trong khi luật không quy định cụ thể về việc thẩm tra các nội dung này. Đồng thời cũng chưa có quy định về việc xử lý trường hợp dự án đã được quyết định chủ trương đầu tư, được hưởng ưu đãi, nhưng khi thực hiện lại không đạt các chỉ tiêu như đã đăng ký.

Ông Nguyễn Tử Quỳnh lo ngại, cùng với thời gian ưu đãi thuế, chính sách hiện hành không đặt ra bất kỳ sự ràng buộc nào về thời gian thực hiện dự án. Quy định này đã dẫn đến hiện tượng nhà đầu tư lợi dụng chính sách ưu đãi để hưởng lợi, sau khi hết thời gian ưu đãi lại thực hiện đầu tư mới dự án tại địa phương khác với cùng mục tiêu nhằm tiếp tục hưởng ưu đãi.

Đặt lại cho đúng đối tượng

Mặc dù nhiều ý kiến cho rằng chính sách ưu đãi đầu tư hiện nay đang có lợi hơn cho khối FDI, song các địa phương khẳng định chính sách ưu đãi đầu tư là bình đẳng giữa DN trong nước với DN nước ngoài. Vấn đề là trong thực hiện lại có bất cập. Ví như ưu đãi đối với các sản phẩm công nghiệp hỗ trợ, đa phần chỉ có DN FDI mới đáp ứng được điều kiện về sản phẩm, trong khi DN trong nước chưa sản xuất được hoặc sản xuất được nhưng chưa đáp ứng được tiêu chuẩn kỹ thuật theo thước đo quốc tế.

Mặt khác, ưu đãi thuế đối với sản phẩm công nghiệp hỗ trợ được ưu tiên phát triển chưa đúng đối tượng. Chính sách hiện nay chỉ quy định DN sản xuất sản phẩm trong Danh mục sản phẩm công nghiệp hỗ trợ thì được ưu đãi thuế, không quy định loại DN tham gia sản xuất sản phẩm công nghiệp hỗ trợ và DN tiếp nhận sản phẩm công nghiệp hỗ trợ được ưu đãi về thuế.

Do đó đã dẫn đến tình trạng DN Việt Nam hầu như không thể tham gia vào chuỗi giá trị của các sản phẩm công nghiệp do các tập đoàn có công nghệ cao đầu tư vào Việt Nam. Cuối cùng ưu đãi thuế chỉ diễn ra đối với các công ty, tập đoàn lớn và các công ty con của họ tham gia sản xuất sản phẩm để cung cấp cho các công ty, tập đoàn này.

“Đề nghị cần quy định lại để đặt mục tiêu ưu đãi thuế cho cơ sở sản xuất kinh doanh trong nước tham gia hoạt động sản xuất hỗ trợ cho các DN lớn; hoặc DN lớn khi tiếp nhận sản phẩm sản xuất của các DN hỗ trợ cũng được hưởng ưu đãi về thuế”, một đại diện của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đồng Nai nêu ý kiến.

TS. Phan Hữu Thắng - nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) lưu ý rằng, các khảo sát gần đây đều cho thấy nhà đầu tư nước ngoài không quá coi trọng vấn đề ưu đãi thuế. Đồng thời nhà đầu tư cũng không coi đây là một “điểm cộng” quá lớn khi phải đưa ra quyết định lựa chọn địa điểm đầu tư. Vì vậy, ông Thắng quả quyết, Việt Nam hoàn toàn có cơ sở để thắt chặt hết cỡ các chính sách ưu đãi hiện nay.

Theo đó, cần sửa đổi theo hướng cùng với thời gian hưởng ưu đãi thuế có kèm theo ràng buộc về thời gian thực hiện dự án nhằm tránh hiện tượng DN chuyển địa điểm đầu tư sang địa phương khác trong một quốc gia để tiếp tục hưởng ưu đãi, gây thất thu ngân sách, hoặc DN giải thể, chấm dứt hoạt động dự án khi hết thời gian ưu đãi. Nếu được miễn giảm mà không thực hiện đủ thời hạn thì phải truy hoàn lại và nộp lại ngân sách.

Thời gian miễn thuế, giảm thuế cũng phải xem xét lại theo hướng giảm số năm ưu đãi. Với tốc độ phát triển, ứng dụng công nghệ cao như hiện nay thì thời gian ưu đãi chỉ nên quy định tối đa bằng 10% thời gian dự án đầu tư hoạt động có thu nhập chịu thuế. Ngoài ra, chỉ nên ưu đãi trong khu kinh tế đối với những DN công nghệ cao và lĩnh vực sản xuất thay vì phủ đến cả hoạt động thương mại và dịch vụ như hiện nay.

Bên cạnh đó, các chuyên gia cho rằng chính sách ưu đãi hiện nay đối với công nghiệp hỗ trợ không hấp dẫn nhà đầu tư, gần như chỉ dẫn chiếu đến các văn bản pháp luật về thuế, đất đai... Nhưng ngược lại, các văn bản quy định ưu đãi về thuế, đất đai lại không có điều khoản quy định về cơ chế ưu đãi riêng cho lĩnh vực đầu tư vào ngành công nghiệp hỗ trợ. Vì vậy, cần cấp bách sửa đổi, bổ sung các quy định này.

Ngọc Khanh

Tin liên quan

Tin khác

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.
Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Trong bối cảnh chuyển đổi số, mỗi bưu gửi đều gắn liền với dữ liệu cá nhân, tình trạng lộ lọt thông tin từ nhãn dán bưu phẩm, đơn hàng đều có thể bị kẻ xấu lợi dụng để lừa đảo đang gây bức xúc lớn trong cử tri. Do vậy, cần thắt chặt quy định bảo vệ thông tin dữ liệu cá nhân và cụ thể hóa lộ trình chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm.
Sản phẩm OCOP sàng lọc để nâng chất lượng

Sản phẩm OCOP sàng lọc để nâng chất lượng

Sau giai đoạn phát triển nhanh về số lượng, chương trình OCOP tại các địa phương đang bước vào quá trình sàng lọc, hướng đến những sản phẩm có chất lượng và sức cạnh tranh thực chất. Số sản phẩm còn hiệu lực giảm, trong khi nhóm 5 sao tăng lên. Song nâng chất lượng không thể dừng ở việc loại bỏ sản phẩm hết hạn chứng nhận, mà cần tiếp sức cho những chủ thể có tiềm năng nhưng còn khó khăn về nguồn lực.