Fed có giảm lãi suất mạnh hơn khi thuế quan đối ứng bị bác bỏ?

Fed có cắt giảm lãi suất mạnh hơn...

Tòa án Tối cao Mỹ cuối tuần trước đã bác bỏ các mức thuế quan toàn cầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump với lý do việc ông sử dụng Đạo luật Quyền lực kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) được ban hành năm 1977 để áp đặt các mức thuế này là vượt quá thẩm quyền của ông.

Không ít chuyên gia kỳ vọng, phán quyết này sẽ mở đường để Fed có thể cắt giảm lãi suất mạnh mẽ hơn trong thời gian tới. Sở dĩ như vậy là bởi chính sách thuế quan của ông Trump là một trong những nguyên nhân chính khiến Fed trì hoãn giảm lãi suất trong phần lớn thời gian của năm 2025 do lo ngại áp lực lạm phát từ thuế quan.

Jamie Cox - đối tác quản lý của Harris Financial Group cho biết, phán quyết này tích cực đối với lạm phát và lộ trình lãi suất. “Quyết định của Tòa án Tối cao sẽ mở đường cho việc cắt giảm lãi suất nhanh hơn vì kỳ vọng lạm phát từ thuế quan giờ đây ít ảnh hưởng hơn”, ông nói với Kitco News.

Đồng quan điểm, Gina Bolvin - Chủ tịch của Bolvin Wealth Management Group cũng cho rằng, phán quyết cũng hỗ trợ kỳ vọng lạm phát và làm tăng khả năng cắt giảm lãi suất khi những trở ngại liên quan đến thuế quan giảm bớt.

Mặc dù cho rằng, câu chuyện còn lâu mới kết thúc bởi chính quyền Trump sẽ nhanh chóng chuyển sang các cơ sở pháp lý khác để áp thuế thay thế trong khi thâm hụt ngân sách gia tăng, song Jeff Buchbinder - Chiến lược gia trưởng về cổ phiếu của LPL Financial cũng nói với Kitco News rằng, “nếu việc giảm thuế giúp hạ nhiệt lạm phát, điều đó có thể củng cố kỳ vọng về việc Fed cắt giảm lãi suất vào cuối năm nay”.

... hay khiến vấn đề phức tạp hơn?

Tuy nhiên phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ lại đang đặt ra cho các nhà hoạch định chính sách của Fed nhiều câu hỏi mới và có thể khiến họ phải đối mặt với một quyết định phức tạp hơn về thời điểm hoặc liệu có nên tiếp tục cắt giảm lãi suất hay không.

Thống đốc Fed Christopher Waller hôm thứ Hai (23/2) đã thừa nhận sự không chắc chắn cực độ xung quanh thuế quan của ông Trump, với mức thuế đã biến động mạnh trong những ngày gần đây sau khi Tòa án Tối cao tuyên bố các mức thuế phổ quát mà ông áp đặt năm ngoái là bất hợp pháp.

Mặc dù từ lâu Waller đã lập luận rằng thuế quan sẽ không có tác động lâu dài đến lạm phát, mà chỉ dẫn đến sự tăng giá tạm thời đối với hàng tiêu dùng. Tuy nhiên, hôm thứ Hai, ông cũng tỏ ra băn khoăn là liệu các công ty có thể giảm giá nếu chi phí liên quan đến thuế quan của họ giảm xuống hay không, hay liệu giá cả có thực sự giữ nguyên do các khoản thuế mới mà ông Trump áp đặt...

“Quan điểm truyền thống của NHTW cho rằng chúng ta nên ‘bỏ qua’ thuế quan”, Waller nói. “Tôi đã làm điều này khi thuế quan tăng lên và sẽ làm như vậy nếu chúng giảm xuống”, ông nói và nhấn thêm: Do đó, “phán quyết này khó có thể tác động đáng kể đến quan điểm của tôi về lập trường chính sách phù hợp”.

Đồng quan điểm, Chủ tịch Fed Dallas Lorie Logan cũng cho rằng, phán quyết của Tòa án Tối cao cũng đồng nghĩa với sự thiếu rõ ràng mới. “Chúng tôi sẽ chú ý đến vấn đề này, nhưng tôi không có quan điểm cụ thể nào”, bà nói ở New York.

Trong khi Chủ tịch Fed Atlanta Raphael Bostic lại băn khoăn với một loạt vấn đề khác. Chẳng hạn, “liệu có yêu cầu phải hoàn trả cho các công ty đã nộp thuế hay không?... Nếu vậy, điều đó sẽ gây ra rất nhiều xáo trộn”, ông tại một sự kiện ở Birmingham, Alabama.

Hay, “liệu điều này có khiến các doanh nghiệp quay trở lại mô hình kinh doanh cũ về nơi họ lấy nguồn cung cấp hay không?... Liệu sẽ có một cơ chế khác để áp dụng tất cả các mức thuế đó ở cùng một mức độ hay có những hạn chế nào?”.

Bài toán khó với cả Kevin Warsh

Trong khi đó, đáp lại phán quyết của Tòa án Tối cao, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Bảy vừa rồi đã tuyên bố sẽ tăng thuế lên 15% đối với hàng nhập khẩu vào Mỹ từ tất cả các quốc gia trong vòng 150 ngày dựa trên Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974.

Công ty tư vấn Capital Economics ở London đã tính toán rằng, bằng cách nâng mức thuế quan toàn cầu lên 15%, ông Trump đã đảm bảo rằng ít nhất trong 150 ngày tới, mức thuế quan hiệu quả sẽ tăng trở lại 14,5%, cao hơn một chút so với mức đã được thiết lập trước khi Tòa án Tối cao bác bỏ các mức thuế quan đối ứng dựa trên Đạo luật IEEPA.

Điều đó có nghĩa là các nhà nhập khẩu Mỹ vẫn sẽ phải trả giá cao hơn cho hàng hóa từ nước ngoài, và nó sẽ có tác động dây chuyền đến lạm phát. Trong khi đó các công ty đã trả thuế quan theo IEEPA đang đấu tranh để được hoàn tiền. Đó có thể là một biện pháp kích thích tài chính tiềm năng, nếu họ nhận được tiền.

Đó quả là một vấn đề nan giải cho Fed, ngay cả khi dưới sự lãnh đạo của Kevin Warsh nếu ông được phê chuẩn, vì nó có thể khiến việc biện minh cho việc cắt giảm lãi suất trở nên khó khăn hơn.

Bên cạnh vấn đề lạm phát, nội bộ Fed cũng đang chia rẽ quan điểm về lộ trình lãi suất thời gian tới. Biên bản cuộc họp chính sách tháng 1 cho thấy một số quan chức Fed tự hỏi liệu việc tăng lãi suất có cần thiết trong thời gian tới để giữ lạm phát ở mức ổn định hay không, trong khi những người khác lại dự đoán sẽ có những đợt cắt giảm lãi suất trong thời gian tới.

Trong các phát biểu mới đây, nhiều quan chức Fed cho biết là họ muốn thấy lạm phát giảm trước khi giảm thêm lãi suất. Trong khi đó, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) – thước đo lạm phát ưa thích của Fed đã tăng tốc trong tháng 12 và điều đó làm giảm bớt hy vọng về hiệu ứng giảm phát.

Cụ thể PCE cơ bản, không bao gồm các mặt hàng biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, tăng với tốc độ hàng tháng là 0,4% trong tháng 12, cao gấp đôi mức tăng 0,2% của tháng 11. Còn so với cùng kỳ năm trước, PCE cơ bản tăng 3,0% trong tháng 12, tăng tốc từ mức 2,8% của tháng 11.

Đó là lý do tại sao thị trường hầu như không kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trước tháng 6, mặc dù dự kiến ​​sẽ có hai lần cắt giảm trước Giáng sinh. Theo công cụ FedWatch của CME, hiện các nhà đầu tư đang đặt cược tới 95,9% khả năng Fed sẽ giữ nguyên lãi suất ở mức 3,50% - 3,75% tại cuộc họp tháng 3. Khả năng giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp tháng 4 cũng lên tới 84%.