Ngân hàng Chính sách xã hội: 17 năm đồng hành cùng người nghèo

	Dân ven đô thoát nghèo nhờ vốn ưu đãi
	Động lực giảm nghèo ở Tây Sơn
	Khi đồng vốn ưu đãi vượt sóng gió

Đã tròn 17 năm Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) đi vào hoạt động (11/3/2003-11/3/2020), thực hiện tốt trọng trách Đảng, Chính phủ giao trong công cuộc xóa đói, giảm nghèo. Và để làm tốt nhiệm vụ đó, luôn có sự sâu sát của Ban lãnh đạo NHCSXH cùng hơn 9.000 cán bộ, viên chức, người lao động trong hệ thống đã chủ động kịp thời đưa nguồn vốn vào những đường hướng phát triển kinh tế của địa phương, tạo sinh kế bền vững cho người nghèo.

Một điểm đến, vạn tâm tình

Về mảnh đất khô cằn, đầy nắng và gió bão Hà Tĩnh, đến thăm các hộ vay vốn càng thấm ý nghĩa của việc vận hành mô hình NHCSXH. Ý chí kiên cường vượt khó, thoát nghèo của người dân nơi đây cùng sự hỗ trợ, giúp đỡ về nguồn vốn của NHCSXH nhiều năm qua đã gieo mầm sống trên từng cánh đồng, mang hạnh phúc vào từng căn nhà nhỏ.

Gia đình bà Nguyễn Thị Kim ở khối 3 phường Đức Thuận, thị xã Hồng Lĩnh là một ví dụ. Hơn 10 năm được thụ hưởng từ các chương trình tín dụng chính sách xã hội, sổ vay vốn của bà ghi kín đến trang cuối, từ vay vốn hộ nghèo, hộ cận nghèo, giải quyết việc làm, nước sạch, vệ sinh môi trường, sản xuất kinh doanh; Rồi đến việc gây dựng, tạo sự nghiệp cho 3 người con qua con đường đèn sách với tín dụng học sinh-sinh viên.

Nguồn vốn tín dụng chính sách đã góp phần giúp tỷ lệ nghèo tiếp cận đa chiều

Nuôi được 7 người con chỉ với hơn 1 mẫu ruộng rồi thu hẹp dần xuống 7 sào, bà Kim khẳng định, nếu Nhà nước không có chính sách cho vay vốn ưu đãi để chăn nuôi lợn, gà, rồi buôn bán nhỏ nông cụ trên các huyện vùng cao thì chỉ có cậu con trai đầu được đi học đại học, còn 3 cô con gái sau cũng phải tiếp bước “vết xe đổ” của 3 chị trước đó, hết cấp 3 nghỉ học, phụ giúp cha mẹ kiếm miếng cơm rồi lấy chồng. Từ năm 2015 đến nay khi 3 đứa con của bà được vay vốn NHCSXH học đại học ra trường có việc làm, đã giúp bà trả nợ ngân hàng, nuôi cô con gái út đang học đại học và sửa sang lại căn nhà che mưa nắng lúc tuổi già, và cái nghèo cũng đang dần rời xa gia đình bà.

Còn ở huyện Kỳ Anh, với gia đình anh Mai Thanh Hưng ở xã Kỳ Phương, thì vốn vay ưu đãi chính là cứu cánh với gia đình sau sự cố môi trường biển. Từ một gia đình khấm khá quen với nghề đánh bắt hải sản gần bờ, sau thảm họa môi trường biển, gia đình anh cũng như bao hộ dân chịu cảnh phơi thuyền, ngư cụ dồn góc nhà rồi tự mục rách. Không có việc làm ổn định, anh Hưng từng phải vào Nam làm thuê, làm mướn kiếm vài triệu đồng mỗi tháng gửi về cho vợ nuôi 4 con nhỏ. Nhưng vào lúc khó khăn nhất, NHCSXH đã cho gia đình anh vay 50 triệu đồng để chuyển đổi sinh kế giúp tu sửa thuyền và ngư cụ vươn khơi đánh bắt xa bờ. Đã 3 năm trôi qua, cuộc sống gia đình anh đã tạm ổn định. “Nếu không có NHCSXH cho vay vốn thì gia đình tôi càng ngày càng khó khăn. Nhờ nguồn vốn, gia đình tôi làm ăn khá hơn, các cháu được học hành đến nơi đến chốn”, anh Hưng tâm sự. Không chỉ tạo công việc cho gia đình, thuyền của anh Hưng cũng tạo việc làm và thu nhập cho 2 - 3 bạn thuyền khác ổn định cuộc sống gia đình.

Hà Tĩnh luôn xác định việc chuyển vốn ủy thác qua NHCSXH để cho người dân vay là rất cần thiết. Chỉ 5 năm qua, nguồn vốn địa phương ủy thác đã tăng lên gấp hơn 3 lần, hiện đạt trên 112 tỷ đồng, đưa tổng nguồn vốn của chi nhánh đến cuối tháng 2/2020 đạt trên 4.763 tỷ đồng, cho 117.269 khách hàng vay. Chỉ tính riêng từ năm 2015 đến nay, tức là sau khi thực hiện Chỉ thị số 40/CT-TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách, nguồn vốn đã giúp 37 nghìn hộ thoát nghèo, đưa tỷ lệ hộ nghèo tiếp cận theo đa chiều của Hà Tĩnh xuống còn 4,53%.

“Chúng tôi khẳng định, kết quả của chính sách tín dụng cho người nghèo mà NHCSXH triển khai thực hiện trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh nói riêng là “ý Đảng hợp lòng dân”, cả hệ thống chính trị đã cùng vào cuộc chung tay giảm nghèo. Tín dụng chính sách đã, đang đạt kết quả cao, góp phần giúp địa phương phát triển nhanh, bền vững trong thời gian tới”, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Hà Tĩnh Lê Đình Sơn cho biết.

Huy động mọi nguồn lực để giảm nghèo

Khi Việt Nam đang vươn lên thành quốc gia có mức thu nhập trung bình thế giới, thì các nguồn vốn hỗ trợ quốc tế đối với người nghèo và đối tượng yếu thế giảm; Các hiệp ước thương mại ngày càng nhiều mở ra cơ hội cho Việt Nam hội nhập sâu vào kinh tế quốc tế, song cũng tạo ra những thách thức và áp lực trong việc đảm bảo an sinh xã hội khi nguy cơ chênh lệch mức sống ngày càng lớn, nếu không có những chính sách hỗ trợ kịp thời, đúng và đủ, thì khoảng cách giàu-nghèo sẽ ngày càng doãng rộng, người nghèo sẽ ngày càng tụt lại phía sau. Đón bắt được những vấn đề này, từ sự sâu sát với đời sống, thấu hiểu tâm tư và nguyện vọng của người nghèo và các đối tượng chính sách, từ 3 chương trình cho vay vào năm 2003 khi mới hoạt động, đến nay NHCSXH đã tham mưu cho Chính phủ thực hiện 22 chương trình tín dụng, cũng như nhiều lần nâng mức cho vay các chương trình, nhằm đáp ứng nhu cầu cấp thiết phát triển kinh tế của người dân và ứng biến với những rủi ro.

Bên cạnh mở rộng các chương trình tín dụng, NHCSXH cũng đã kịp thời tham mưu cho Đảng, Quốc hội, Chính phủ các chính sách huy động nguồn lực đảm bảo 100% các đối tượng chính sách có nhu cầu, đủ điều kiện vay vốn được tiếp cận nguồn vốn vay, đồng thời nâng cao chất lượng hoạt động tín dụng với việc lồng ghép vai trò chính quyền địa phương trên cả phương diện người cung ứng vốn, hỗ trợ người dân tạo dựng sinh kế từ nguồn vốn và giám sát hiệu quả nguồn vốn vay. Đỉnh cao của việc kết nối cả hệ thống chính trị - xã hội với công cuộc giảm nghèo bền vững đó là NHCSXH chủ động tham mưu cho Ban Bí thư TW Đảng ban hành Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 22/11/2014 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách xã hội. Qua đó, cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp địa phương không chỉ chung tay nâng cao chất lượng tín dụng chính sách, mà chủ động dành thêm nguồn vốn ngân sách ủy thác qua NHCSXH, coi đây là công cụ quan trọng trực tiếp và mang tính nền tảng để thực hiện mục tiêu giảm nghèo, xây dựng NTM. Nguồn vốn ủy thác địa phương trong 5 năm đã tăng thêm 11.635 tỷ đồng, đưa tổng nguồn vốn ủy thác địa phương đến nay đạt 15.443 tỷ đồng. Riêng năm 2019 tăng 3.634 tỷ đồng, gần bằng cả giai đoạn trước khi có Chỉ thị số 40/CT-TW.

NHCSXH còn chủ động báo cáo các bộ, ngành TW trình Thủ tướng Chính phủ báo cáo Quốc hội phê chuẩn bố trí nguồn vốn đầu tư công trung hạn từ nguồn vốn ngân sách Nhà nước giai đoạn 2016 - 2020 để tạo sự ổn định, chủ động trong thực hiện các chương trình tín dụng chính sách xã hội, đáp ứng kịp thời nhu cầu vốn vay các đối tượng thụ hưởng. Riêng năm 2019, NHCSXH đã nhận được 6.736,890/7.148,110 tỷ đồng, hoàn thành 94,2% kế hoạch vốn đầu tư công được giao.

Hay như sau thành công của việc mở rộng dịch vụ tiết kiệm cho người nghèo, từ năm 2017, việc triển khai huy động vốn dân cư tại các Điểm giao dịch xã đã góp phần tăng đáng kể nguồn vốn huy động của NHCSXH. Đến cuối năm 2019 nguồn vốn huy động đạt 29.124 tỷ đồng, tăng gần 17% so với cuối năm 2018.

Tất cả những nỗ lực của NHCSXH đã mang đến một bức tranh đầy màu sắc trong hoạt động tín dụng chính sách trong 17 năm qua. Đặc biệt, Chiến lược phát triển 10 năm của NHCSXH chỉ còn gần 1 năm nữa kết thúc nhưng đích đến đã trong tầm tay với cả các chỉ tiêu định lượng và định tính như trong việc thực hiện Chiến lược 10 năm của NHCSXH. Cao hơn cả, nguồn vốn tín dụng chính sách đã góp phần giúp tỷ lệ nghèo tiếp cận đa chiều năm 2019 ước khoảng 5,7%, giảm 4,11% so với năm 2016. Đồng thời góp phần chung tay cùng cả nước xây dựng 4.806 xã (đạt 53,92%) và 111 huyện được công nhận đạt chuẩn NTM, vượt 3,92% so với mục tiêu giai đoạn 2010 - 2020.

Với tổng dư nợ của NHCSXH đến thời điểm này đạt trên 209.000 tỷ đồng và hơn 6,5 triệu hộ thụ hưởng chính sách tín dụng từ NHCSXH, chúng ta tin tưởng những thành quả hỗ trợ giảm nghèo trong năm 2020 của NHCSXH sẽ còn sáng rõ hơn. Đây là nền tảng để NHCSXH tiếp tục bước tiếp trên con đường phát triển, phát huy vai trò cũng như sứ mệnh của một ngân hàng chuyên biệt vì người nghèo và các đối tượng chính sách, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình phát triển đất nước.