NHTW Anh cảnh báo nguy cơ thị trường tài chính điều chỉnh mạnh

Biên bản cuộc họp hôm 2/10 của Ủy ban chính sách tài chính (FPC) thuộc BoE vừa được công bố hôm 8/10 cho biết, rủi ro liên quan đến căng thẳng địa chính trị, sự phân mảnh toàn cầu của thị trường thương mại và tài chính, cùng với áp lực lên thị trường nợ công vẫn ở mức cao. Đặc biệt PFC cho rằng, nguy cơ thị trường điều chỉnh mạnh đã gia tăng.

FPC cho biết, mặc dù triển vọng kinh tế vĩ mô toàn cầu vẫn còn nhiều bất ổn, song định giá tài sản rủi ro đã tăng lên và chênh lệch tín dụng (credit spread) đã thu hẹp. Các biện pháp tính phí bảo hiểm rủi ro trên nhiều loại tài sản rủi ro đã thắt chặt hơn nữa kể từ cuộc họp FPC gần nhất vào tháng 6 năm 2025. Bên cạnh đó, định giá thị trường chứng khoán dường như bị đẩy lên quá cao, đặc biệt là đối với các công ty công nghệ tập trung vào AI.

Theo FPC, định giá thị trường chứng khoán đã tăng kể từ quý 2, lên gần mức cao nhất mọi thời đại, một phần nhờ vào lợi nhuận quý 2 mạnh mẽ của các công ty công nghệ Mỹ. Sự tăng giá của các công ty công nghệ lớn nhất trong năm nay đã làm tăng mức độ tập trung trong các chỉ số chứng khoán Mỹ lên mức kỷ lục. Thị phần của 5 công ty hàng đầu trong S&P 500, đạt gần 30%, cao hơn bất kỳ thời điểm nào trong 50 năm qua.

“Điều này, kết hợp với sự gia tăng mức độ tập trung trong các chỉ số thị trường, khiến thị trường chứng khoán đặc biệt dễ bị tổn thương nếu kỳ vọng về tác động của AI trở nên kém lạc quan hơn”.

Cũng theo FPC, phí bảo hiểm kỳ hạn trên thị trường trái phiếu chính phủ đã tăng ở nhiều nền kinh tế tiên tiến, một phần do kỳ vọng về việc phát hành nợ cao hơn. Đáng chú ý theo FPC, một số khu vực pháp lý quan trọng đã trải qua tình trạng bất ổn chính trị về mức độ và tốc độ cải cách nhằm cải thiện triển vọng tài khóa. “Điều này làm gia tăng tính dễ bị tổn thương của thị trường trái phiếu chính phủ và gia tăng áp lực lên khả năng ứng phó với các cú sốc của chính phủ”, FPC nhấn mạnh.

Liên quan đến tính độc lập của Fed, FPC cho biết, tính độc lập hoạt động của NHTW là nền tảng cho sự ổn định tiền tệ và tài chính - và do đó làm giảm chi phí vay cho các hộ gia đình và doanh nghiệp. Bởi vậy, một sự thay đổi đột ngột hoặc đáng kể trong nhận thức về uy tín của Fed có thể dẫn đến việc định giá lại mạnh các tài sản bằng đôla Mỹ, bao gồm cả trên thị trường trái phiếu chính phủ Mỹ, với khả năng gia tăng biến động, phí bảo hiểm rủi ro và tác động lan tỏa toàn cầu.

“Sự bất ổn xung quanh môi trường rủi ro toàn cầu làm tăng nguy cơ thị trường chưa phản ánh đầy đủ các kết quả bất lợi có thể xảy ra, và một sự điều chỉnh đột ngột có thể xảy ra nếu bất kỳ rủi ro nào trong số này trở nên rõ ràng”, FPC cảnh báo và nói thêm: “Một sự điều chỉnh mạnh có thể tương tác với các lỗ hổng trong hệ thống tài chính dựa trên thị trường, ảnh hưởng tiêu cực đến chi phí và khả năng tiếp cận tài chính của các hộ gia đình và doanh nghiệp”.

Theo FPC, là một nền kinh tế mở với một trung tâm tài chính toàn cầu, nguy cơ lan tỏa sang hệ thống tài chính Anh từ những cú sốc toàn cầu như vậy là rất đáng kể. Tuy nhiên PFC vẫn giữ nguyên đánh giá rằng hệ thống ngân hàng Anh có khả năng hỗ trợ các hộ gia đình và doanh nghiệp ngay cả khi điều kiện kinh tế và tài chính xấu đi đáng kể so với dự kiến.

FPC quyết định duy trì tỷ lệ đệm vốn phản chu kỳ (CCyB) của Anh ở mức 2%. “Việc duy trì mức lãi suất CCyB trung lập ở mức khoảng 2% sẽ giúp đảm bảo các ngân hàng tiếp tục có khả năng hấp thụ những cú sốc bất ngờ trong tương lai mà không cần hạn chế vô lý các dịch vụ thiết yếu, chẳng hạn như cung cấp tín dụng, cho nền kinh tế thực của Anh”, FPC cho biết.