Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Cổ phần hóa, thoái vốn: Những mục tiêu chưa đạt được

PV
PV  - 
Nên chuyển khái niệm cổ phần hóa sang khái niệm tư nhân hóa, phải buộc doanh nghiệp nhà nước (DNNN) hoạt động theo cơ chế thị trường thì cổ phần hóa và tái cơ cấu DNNN mới đạt mục tiêu.
aa

Thoái vốn 1% là "động tác giả"

Viện Nghiên cứu và quản lý kinh tế trung ương (CIEM) vừa công bố báo cáo mang tựa đề "Kinh tế nhà nước và cơ cấu lại DNNN: Đánh giá kết quả thực hiện giai đoạn 2011-2020 và đề xuất phương hướng giải pháp cho giai đoạn 2021-2030".

Báo cáo cho biết tốc độ cổ phần hóa và thoái vốn đang rất chậm, liên tục không đạt mục tiêu của năm, nhưng sẽ đạt mục tiêu vào năm 2020.

Cũng theo nghiên cứu của CIEM, kế hoạch thu ngân sách từ cổ phần hóa và thoái vốn cũng có thể hoàn thành được. Tính đến tháng 6/2019, tổng cộng đã nộp về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và phát triển doanh nghiệp trên 177.000 tỷ đồng từ cổ phần hóa, thoái vốn. Quỹ này đã chuyển 185.000 tỷ đồng về ngân sách nhà nước, đạt 74% kế hoạch giao.

Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra nhiều mục tiêu khác lại không thể đạt được.

Cổ phần hóa, thoái vốn: Những mục tiêu chưa đạt được
Hội thảo "Kinh tế nhà nước và cơ cấu lại DNNN: Đánh giá kết quả thực hiện giai đoạn 2011-2020 và đề xuất phương hướng giải pháp cho giai đoạn 2021-2030" do CIEM và Aus4Reform tổ chức

CIEM ước tính Việt Nam sẽ đạt mục tiêu chuyển DNNN thành doanh nghiệp đa sở hữu thông qua việc chuyển doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước thành công ty cổ phần, vì có những doanh nghiệp chỉ cần bán 1% vốn, Nhà nước vẫn giữ tới 99,9% vốn.

Bình luận về vấn đề này, PGS-TS. Trần Đình Thiên nói: Đó là động tác giả.

"Khái niệm cổ phần hóa mong manh đến mức doanh nghiệp chỉ bán 1% cổ phần, cũng được coi là cổ phần hóa xong. Khái niệm cổ phần hóa chả liên quan đến chuyển đổi nguồn lực, thay đổi cấu trúc sở hữu doanh nghiệp và quản trị. Vì thế, số lượng doanh nghiệp cổ phần hóa thì nhiều nhưng thực tế chuyển đổi sở hữu chỉ 5- 7%”, ông Thiên chỉ ra bất cập.

Nghiên cứu của CIEM và Aus4Reform đánh giá kết quả 10 năm với 3 nội dung: Cơ cấu lại DNNN thông qua việc hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường đối với DNNN và nâng cao năng lực quản trị DNNN đáp ứng chuẩn mực quốc tế; Cơ cấu lại DNNN thông qua sắp xếp, cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước; Cơ cấu lại DNNN thông qua các biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động và năng lực cạnh tranh của DNNN.

Với những biểu hiện như trên, theo CIEM, đến năm 2020 cũng khó đạt mục tiêu thu hút đầu tư xã hội, vì tỷ lệ vốn nhà nước bán ra chưa nhiều, ngay cả ở một số doanh nghiệp nhà nước không cần giữ cổ phần, không cần giữ cổ phần chi phối nhưng tỷ lệ vốn Nhà nước vẫn cao.

Nhiều doang nghiệp không bán được hết lượng cổ phần cần bán. Thậm chí, có doanh nghiệp không bán được cổ phần cho bên ngoài dẫn tới việc cổ đông nhà nước và người lao động phải nắm giữ toàn bộ cổ phần.

"Như thế thì chưa thể rút được vốn Nhà nước ra khỏi doanh nghiệp đề mang vốn đầu tư vào các ngành, lĩnh vực cần tới vai trò của kinh tế nhà nước, của DNNN tức là chưa thể đạt được mục tiêu của tái cơ cấu DNNN là để DNNN có cơ cấu hợp lý hơn", ông Nguyễn Đức Trung, Trưởng ban Nghiên cứu cải cách và phát triển doanh nghiệp của CIEM phát biểu.

Đồng quan điểm, PGS-TS. Trần Đình Thiên cho rằng sau 10 năm tái cơ cấu DNNN vẫn không có được thay đổi cơ bản. Chỉ bán 1% cũng là cổ phần hóa, tức chủ sở hữu không thay đổi, cũng không thay đổi gì về phân bổ nguồn lực... Cổ phần hóa như thế này không bảo đảm cho doanh nghiệp cạnh tranh tốt hơn, không đảm bảo cho kinh tế phát triển được.

Phân tích sâu hơn, CIEM cho rằng mục tiêu về chất lượng cổ phần hóa là chưa đạt khi nhiều doanh nghiệp cổ phần hóa không hút được đầu tư tư nhân, không có cổ đông chiến lược, vốn nhà nước vẫn duy trì ở hầu hết các ngành, các lĩnh vực. Như thế, không thể thay đổi cơ cấu doanh nghiệp.

"Có doanh nghiệp sau cổ phần hóa Nhà nước vẫn giữ 99% cổ phần, như thế chưa đạt mục tiêu tái cơ cấu sở hữu để nâng cao chất lượng quản trị, tăng sức mạnh tài chính, tiếp cận thị trường và công nghệ mới“, ông Trung góp thêm ý kiến.

Chuyển khái niệm cổ phần hóa sang tư nhân hóa

Ông Trần Đình Thiên kiến nghị: ”Chúng ta nên chuyển khái niệm cổ phần hóa sang khái niệm tư nhân hóa. Chỉ khi nào khái niệm tư nhân hóa được áp dụng thì quá trình đó (cơ cấu lại DNNN, thu hút đầu tư tư nhân, nâng cao hiệu quả của doanh nghiệp... - PV) may ra mới thực hiện được. Đồng thời, khi đặt mục tiêu thì mục tiêu phải phản ánh tính thị trường rõ ràng hơn và nếu không đạt được thì thế nào, ai chịu trách nhiệm?”

Về phương hướng cho giai đoạn tiếp theo, nghiên cứu của CIEM đề xuất DNNN chỉ tập trung vào 4 nhóm ngành và lĩnh vực. Về giải pháp, thì cần tiếp tục hoàn thiện thể chế cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp, đa dạng hóa các phương thức thoái vốn theo nguyên tắc thị trường; mở rộng phạm vi đấu giá, bán cổ phần theo lô trên sàn niêm yết.

Đồng thời, phải nâng cao trách nhiệm người đứng đầu, thực thi nghiêm ngặt kỷ luật hành chính và nghiêm túc xử lý các hành vi vi phạm làm chậm tiến độ cổ phần hóa.

Còn TS. Nguyễn Đình Cung cho rằng ”Cải cách gì thì cải cách, nhưng cải cách đầu tiên đối với DNNN là buộc DNNN phải hoạt động theo cơ chế thị trường”.

Cũng cùng quan điểm, nguyên Viện trưởng CIEM, TS. Lê Xuân Bá nhấn mạnh chỉ cần một giải pháp, đó là: Phải buộc tất cả các DNNN phải hoạt động theo cơ chế thị trường.

Chỉ nên giữ lại hình thức doanh nghiệp mà Nhà nước giữ 100% vốn đối với 13 nhà xuất bản, Nhà máy In tiền quốc gia, Bảo hiểm Tiền gửi Việt Nam, Ngân hàng Phát triển Việt Nam, Ngân hàng Chính sách xã hội và Trung tâm Lưu ký chứng khoán.

(CIEM và Aus4Reform)

PV

Tin liên quan

Tin khác

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Dù thu hút FDI lập kỷ lục 54,85 tỷ USD, tỷ lệ nội địa hóa tại Việt Nam mới đạt 20 - 25%. Gắn ưu đãi đầu tư với cam kết phát triển nhà cung ứng nội địa là chìa khóa nâng tầm doanh nghiệp Việt.
Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ký Nghị định số 404/2026/NĐ-CP quy định cơ chế hoạt động, cơ chế quản lý tài chính đặc thù đối với một số doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng là cơ quan đại diện chủ sở hữu.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.