Cú hích cho kinh tế Việt Nam từ những đặc khu

Lưu Huyền - 00:00 | 12/11/2017

Vân Đồn, Vân Phong, Phú Quốc, những vùng đất đẹp hiếm có đã từng làm say mê nhiều nhà đầu tư tầm cỡ nhưng chỉ vì ngại rủi ro do chính sách không được bảo đảm bằng luật định, các nhà đầu tư đành “ngậm ngùi” tạm biệt. Những vùng đất ấy, vì thế vẫn im lìm vắng vẻ...

Giờ đây, những vùng đất nghèo ấy đang đứng trước một cơ hội hiếm thấy: Trở thành những đặc khu kinh tế đầu tiên của Việt Nam và gánh trên vai trọng trách tạo đột phá lớn cho nền kinh tế.

Cơ hội lột xác

Đứng tại đường băng, sân đỗ quy mô của sân bay quốc tế 7.500 tỷ đang hoàn thiện để đón những chuyến bay thử nghiệm đầu tiên tại Vân Đồn vào đầu năm tới, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Văn Thành không giấu tự hào về dự án – minh chứng thực tế cho chiến lược thu hút đầu tư, mời gọi những nhà đầu tư tầm cỡ, xác định gắn bó lâu dài, “ăn đời ở kiếp” với vùng đất biển. Cũng thời điểm này, cao tốc Hạ Long - Vân Đồn đang được triển khai thi công, khi hoàn thành sẽ thông tuyến với đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng - Hạ Long, kết nối tam giác kinh tế trong vùng trọng điểm Bắc Bộ.

“Chúng tôi đang có những bước chuẩn bị bài bản để Vân Đồn đón được cơ hội trở thành một trong ba đặc khu kinh tế đầu tiên của cả nước”, ông Thành nói.

Toàn cảnh khu Vân Đồn - Quảng Ninh

Không chỉ Vân Đồn, cho đến nay ba địa phương được chọn thí điểm thành lập đặc khu cũng đã chuẩn bị các nguồn lực để đón đầu cơ hội. Dự thảo Luật đặc khu hành chính kinh tế đang được các địa phương trình Quốc hội dự kiến sẽ được đưa ra lấy ý kiến trong kỳ họp lần này. Nhiều cơ chế mở, thông thoáng theo đúng tinh thần “dọn tổ đón phượng hoàng” được đề xuất chi tiết.

Chẳng hạn, Kiên Giang kiến nghị cho phép người nước ngoài có thời gian lao động từ 3 tháng trở lên được mua nhà tại đặc khu Phú Quốc. Đồng thời, người nước ngoài cũng được tự do mua, bán nhà ở tại các dự án phát triển nhà ở trong đặc khu. Tổ chức, cá nhân nước ngoài (không bị giới hạn về điều kiện cư trú) được tự do mua bán nhà ở tại các dự án phát triển nhà ở trong đặc khu, bao gồm nhà chung cư, nhà ở có sân vườn hoặc nhà liên kế, với thời hạn vĩnh viễn (đối với nhà ở riêng lẻ, biệt thự) hoặc thời hạn 99 năm đối với nhà chung cư.

“Với lợi thế “đi trước một bước”, đảo Ngọc Phú Quốc nay đã dần hiện rõ hình hài một đặc khu du lịch giải trí, nghỉ dưỡng đẳng cấp, tương lai sẽ trở thành một trung tâm thương mại triển lãm, dịch vụ tài chính ngân hàng, kinh tế biển. Còn thương cảng Vân Đồn, với từng bước đi vững chãi, sự chuẩn bị bài bản suốt 5-7 năm qua, nay đang vươn mình tăng tốc mạnh mẽ để sớm tăng tốc trở thành một đặc khu với mũi nhọn phát triển du lịch - văn hoá cao cấp, dịch vụ hiện đại và công nghệ cao.

Cú hích đột phá cho nền kinh tế

Theo tính toán của Bộ KH-ĐT, sau năm 2020, các đặc khu sẽ đóng góp lớn về thu ngân sách, tăng trưởng GDP cũng như thu nhập bình quân đầu người. Như Vân Đồn, ước tính lượng đóng góp lên tới 1,9 tỷ USD về thuế và phí, 2,1 tỷ USD từ các nguồn thu đất đai. Tương tự, tại Bắc Vân Phong, ước tính Nhà nước thu được khoảng 1,2 tỷ USD từ thuế và phí; 1 tỷ USD từ đất. Còn ở Phú Quốc, ước tính Nhà nước thu được khoảng 3,3 tỷ USD từ thuế, phí và các nguồn thu từ đất. Các doanh nghiệp tạo nên giá trị gia tăng khoảng 19 tỷ USD.

Thu nhập bình quân đầu người tại 3 đặc khu kinh tế sẽ cao gấp đôi mức trung bình cả nước vào năm 2020 (4.500-5.300 USD/người) và đến 2030 sẽ cao 5-7 lần, tương đương 12.000-13.000 USD/người.

Thi công Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn

Những mô hình đặc khu kinh tế thành công trên thế giới đã chứng minh khả năng tạo lực đẩy mạnh cho nền kinh tế quốc gia. Ví dụ như tại Trung Quốc, các đặc khu đã đóng góp tới 22% GDP, 45% tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và tới 60% kim ngạch xuất khẩu.

Tại hầu hết các quốc gia, những đặc khu đã trở thành các đầu tàu kinh tế, mang lại niềm tin, lan tỏa sức hút đối với các dòng vốn đầu tư cho nền kinh tế, mang lại GDP cho quốc gia và góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống người dân. Nhóm nghiên cứu thuộc Tạp chí kinh tế thế giới năm 2015 đã chỉ ra, sự phát triển của các đặc khu này đã góp phần quan trọng thúc đẩy thương mại toàn cầu, tạo ra trên 66 triệu việc làm trực tiếp.

Nhìn rộng ra, việc xây dựng cơ chế cho các đặc khu kinh tế, không phải là câu chuyện của từng địa phương mà đây là câu chuyện của các quốc gia. Muốn tăng cường năng lực cạnh tranh quốc gia, xây dựng thêm thiện cảm của các nhà đầu tư nước ngoài, hút dòng vốn lớn tạo động lực chung cho nền kinh tế thì việc hoàn thiện cơ chế cho các đặc khu phát triển đã trở thành bài học được các nước áp dụng thành công.

TS. Nguyễn Đình Cung – Viện trưởng Viện nghiên cứu và quản lý kinh tế Trung ương: Đặc khu phải khác biệt với phần còn lại

Thể chế cho ba đặc khu phải khác biệt so với phần còn lại của đất nước để chúng trở nên vượt trội và có khả năng cạnh tranh quốc tế. Theo đó, giao thương từ các đặc khu với phần còn lại của nền kinh tế phải tương tự như hai nền kinh tế khác nhau.

Đã coi đặc khu như một nền kinh tế thị trường thì phải làm sao để đặc khu cạnh tranh hơn cả Singapore, HongKong chứ không phải chỉ ưu đãi điểm này điểm khác hơn đôi chút là được. Nguyên lý là cần tạo được ở đặc khu một dòng luân chuyển (flow) như dòng người, dòng hàng, dòng vốn… chạy về đây rồi từ đây mới chuyển dịch đi nơi khác. Mà muốn tạo được dòng chảy như thế thì các rào cản phải được tháo bỏ, để môi trường thuận lợi nhất, an toàn nhất mà chi phí lại thấp nhất.

Tôi ví dụ, muốn xây dựng đặc khu với mô hình một thiên đường mua sắm, nghỉ dưỡng thì trước hết việc đến đó phải rất thoải mái, thuận tiện để một buổi sáng nào đấy, một người từ nơi khác thức dậy, chợt thích đi mua sắm thì có thể ra sân bay, bay thẳng tới đặc khu và có một ngày vui chơi mà không cần thủ tục, giấy tờ ràng buộc phức tạp nào.

Lưu Huyền

Tin khác

Tiết kiệm 30% số vốn khi mua nhà phố 50 m² tại Vinhomes Sài Gòn Park trước 31/12/2026 nhờ voucher đặc quyền

Với khả năng sử dụng voucher đặc quyền Vinhomes để thanh toán tối đa 30% giá trị hợp đồng, người mua nhà phố 50 m² tại Vinhomes Sài Gòn Park, phía Tây Bắc TP.HCM, có thể chuyển hóa ưu đãi thành tài sản an cư bền vững trước ngày 31/12/2026, đồng thời giảm đáng kể áp lực huy động tiền mặt ban đầu.

Xu hướng chọn nhà mới: Giá trị sống quan trọng hơn vị trí

Người mua nhà ngày càng thay đổi tiêu chí lựa chọn, không còn đặt vị trí lên hàng đầu mà ưu tiên chất lượng sống, tiện ích, môi trường và khả năng vận hành lâu dài của dự án. Xu hướng này thúc đẩy thị trường bất động sản chuyển từ cuộc đua về vị trí, giá bán sang cạnh tranh bằng chất lượng sống, tiện ích và năng lực vận hành.

Phía sau những khoản lãi của doanh nghiệp địa ốc

Báo cáo tài chính chín tháng năm 2026 của một số doanh nghiệp bất động sản hé mở những câu chuyện khác nhau về lợi nhuận: Có khoản lãi đến từ chuyển nhượng vốn, có khoản được ghi nhận khi quyền kiểm soát một doanh nghiệp thay đổi, hay ở một hướng khác là khai thác tài sản cho thuê...

Giữ vốn kinh doanh, yên tâm lãi suất khi mua nhà phố Vinhomes Global Gate Hạ Long

Người mua nhà để kinh doanh có thể rơi vào thế bị động khi dồn toàn bộ nguồn lực vào việc sở hữu bất động sản mà quên mất ngân sách để thiết lập và duy trì vận hành cửa hàng. Với dòng liền kề 60 m² tại Vinhomes Global Gate Hạ Long, chính sách lãi suất cố định 4,5%/năm trong 24 tháng giúp người mua phân bổ nguồn tiền hợp lý, sẵn sàng bứt phá dòng tiền ngay từ đầu.

Novaland hoàn thành hơn 155% kế hoạch lợi nhuận năm 2026 sau 9 tháng

Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, Novaland ghi nhận lợi nhuận sau thuế hợp nhất hơn 2.873 tỷ đồng, hoàn thành hơn 155% kế hoạch năm. Doanh nghiệp đang đẩy nhanh thi công, bàn giao sản phẩm và khai thác các dự án trọng điểm nhằm tạo dòng tiền, củng cố đà phục hồi.

Swanbay ký kết hợp tác cùng Best Western Hotels & Resorts, hướng tới chuẩn mực vận hành quốc tế tại Oasia Swanbay

Sự hợp tác giữa SwanBay và Best Western Hotels & Resorts đánh dấu bước tiến trong chiến lược nâng cao chất lượng quản lý vận hành tại Oasia SwanBay, kết hợp định hướng phát triển khu đô thị với kinh nghiệm dịch vụ quốc tế, hướng đến hoàn thiện trải nghiệm sống cho cộng đồng cư dân.

Chạy đua tiến độ các dự án giao thông trước thời hạn về đích năm 2026

Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu các chủ đầu tư xác định điểm nghẽn tại công trường, xử lý dứt điểm tồn đọng, gắn trách nhiệm với thời hạn hoàn thành.

Essensia Sky and Parkway Saigon WorldHotels Residences chính thức bàn giao, chào đón những cư dân đầu tiên

Ngày 6/11/2026, Tập đoàn Phú Long tổ chức khánh thành và bàn giao Essensia Sky and Parkway Saigon WorldHotels Residences với chủ đề “Đất lành kết hoa - Hoan ca về nhà”. Sự kiện không chỉ ghi nhận sự hoàn thiện của hai dự án, mà còn đánh dấu cột mốc tiên phong khi trở thành dự án Branded Residences đầu tiên tại Việt Nam do WorldHotels™ quản lý và vận hành chính thức đưa vào hoạt động.

Thế hệ người giàu mới thay đổi bản đồ tài sản toàn cầu

Sự chuyển giao tài sản giữa các thế hệ cùng sự xuất hiện của những nguồn tài sản mới từ công nghệ, khởi nghiệp và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi cách giới nhà giàu lựa chọn nơi sinh sống, kinh doanh và đầu tư. Trong xu hướng này, Việt Nam nổi lên như một thị trường tiềm năng, với Hội An và TP.HCM góp mặt trong nhóm 16 trung tâm tài sản hấp dẫn tại châu Á - Thái Bình Dương.

Đổi mới mô hình đô thị, 'mở đường' cho tăng trưởng hai chữ số

Ngày 6/11, Bộ Xây dựng phối hợp với Ban Chính sách Chiến lược Trung ương tổ chức Diễn đàn phát triển bền vững đô thị Việt Nam 2026 với chủ đề “Mô hình phát triển đô thị đóng góp cho tăng trưởng quốc gia”.

Cà phê với CEO

Ổn định giá nhà, thúc đẩy nền kinh tế phát triển bền vững

Tiêu dùng là thành phần trọng yếu trong GDP để kinh tế quốc gia phát triển bền vững, tạo ra thu nhập, việc làm, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh

Cuộc chuyển giao tài sản nghìn tỷ USD: Thế hệ trẻ đang thay đổi cuộc chơi như thế nào?

Cuộc chuyển giao tài sản trị giá hàng chục nghìn tỷ USD trên toàn cầu không chỉ làm thay đổi chủ sở hữu những khối gia sản lớn mà còn định hình lại tư duy đầu tư của thế hệ kế cận.