Chỉ số kinh tế:
Ngày 16/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.639 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.870 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Không thể nhập cuộc CMCN 4.0 nếu không có kinh tế số

Tri Nhân
Tri Nhân  - 
Với tựa đề “Trước ngưỡng cửa của nền kinh tế số”, Báo cáo kinh tế Việt Nam 2019 của Viện nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) đưa ra thông điệp “Làm chủ được nền kinh tế số sẽ tạo ra cơ hội cho Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn phát triển tiếp theo”.
aa
Không thể nhập cuộc CMCN 4.0 nếu không có kinh tế số Việt Nam chưa chuẩn bị đầy đủ cho kinh tế số
Không thể nhập cuộc CMCN 4.0 nếu không có kinh tế số Kỷ nguyên số hoá: Cần bước đi bài bản, phù hợp
Không thể nhập cuộc CMCN 4.0 nếu không có kinh tế số
Ảnh minh họa

Tăng trưởng kiểu truyền thống không thể tiến xa

Báo cáo của VEPR một lần nữa khẳng định: Mô hình tăng trưởng truyền thống dựa vào nông nghiệp, sản xuất hàng hóa và lao động giá rẻ không chắc sẽ có thể đưa Việt Nam tiến xa trên các chuỗi giá trị toàn cầu và tăng thu nhập quốc gia. Để đạt được tiến bộ kinh tế sẽ cần phải chuyển sự tập trung để đẩy mạnh năng suất yếu tố tổng hợp ở tất cả các ngành và thoát khỏi việc là một thị trường dựa trên đầu vào và lao động giá rẻ.

Theo VEPR làn sóng kế tiếp của các công nghệ số như trí tuệ nhân tạo, Blockchain, Internet vạn vật, các nền tảng và dịch vụ điện toán đám mây có tiềm năng tạo bước nhảy vọt trong nâng cấp cơ sở hạ tầng công nghiệp, đơn giản hóa chuỗi cung ứng, logistics và giúp các DN vận hành hiệu quả hơn. “Làm chủ được nền kinh tế số sẽ tạo ra cơ hội cho Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn phát triển tiếp theo”, PGS.TS. Nguyễn Đức Thành - Viện trưởng VEPR phát biểu.

Đồng quan điểm như vậy, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan cho rằng, tương lai phát triển tới đây của Việt Nam rất cần định hình thế nào để cố gắng bứt ra khỏi tình trạng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu ở mức thấp, ở mức gia công lắp rắp và công nghệ thấp hiện nay. Đây là việc vô cùng quan trọng và cấp thiết. “Những cơ hội mà kinh tế số mang lại cho các quốc gia là rất lớn, trong đó có cả các quốc gia đang phát triển như Việt Nam. Việc phát triển và ứng dụng kinh tế số là điều vô cùng quan trọng với Việt Nam”, bà Lan khẳng định.

Đánh giá cao ý tưởng của báo cáo và những khuyến nghị chính sách, PGS.TS. Nguyễn Trúc Lê - Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội khẳng định, cách tiếp cận công nghiệp 4.0 thông qua nền kinh tế số là phù hợp nhất đối với các nước đang phát triển vốn không sở hữu những công nghệ tiên tiến nhất. Bởi vì nền kinh tế số không nhất thiết bao trùm toàn bộ các cấu phần công nghệ của CMCN 4.0 nhưng không thể phát triển công nghiệp 4.0 nếu không dựa trên nền tảng kinh tế số.

“Những năm tới, chuyển đổi số là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong điều hành của Chính phủ Việt Nam. Việt Nam cũng có nền tảng thể chế và công nghệ ở trình độ tương đối khá nên đủ để có thể chủ động thích ứng và duy trì phát huy lợi thế cạnh tranh quốc gia”, PGS.TS. Nguyễn Trúc Lê nhấn mạnh.

Kinh nghiệm từ các “con hổ châu Á”

Báo cáo đã phân tích nền kinh tế số của Việt Nam, các xu thế chủ đạo ảnh hưởng đến nền kinh tế số của Việt Nam và đưa ra bốn kịch bản phát triển cho tương lai của nền kinh tế số của Việt Nam đến năm 2045. Mỗi kịch bản đều kèm theo tính toán mô hình định lượng để ước lượng mức độ biến động việc làm trong từng lĩnh vực khác nhau cũng như tác động tiềm ẩn lên tổng sản phẩm quốc nội (GDP).

Kịch bản lý tưởng nhất là kịch bản chuyển đổi số: chuyển đổi số lớn, rộng khắp các ngành công nghiệp và dịch vụ của Chính phủ đi kèm với tăng trưởng nhanh trong xuất khẩu các sản phẩm và dịch vụ công nghệ thông tin và truyền thông CNTT&TT. Kịch bản này sẽ tác động làm tăng thêm tăng trưởng hàng năm 1,1%, GDP hàng năm tăng thêm 168,6 tỷ USD, có 38,1% việc làm bị thay thế hoặc phải chuyển đổi.

Thứ hai là kịch bản truyền thống: Ngành CNTT&TT chậm phát triển, mức độ ứng dụng công nghệ thấp trên toàn nền kinh tế. GDP hàng năm chỉ tăng thêm có 60,9 tỷ USD, tác động tăng thêm đến tăng trưởng hàng năm là 0,38% và có 14,8% việc làm bị thay thế hoặc phải chuyển đổi.

Thứ ba là kịch bản xuất khẩu số: Chuyển đổi công nghiệp diễn ra chậm trong khi đó ngành CNTT&TT phát triển nhanh nhưng nhỏ lẻ. Theo đó mỗi năm GDP tăng thêm 66,9 tỷ USD, tác động tăng thêm đến tăng trưởng hàng năm là 0,45% và có 19,1% việc làm bị thay thế hoặc phải chuyển đổi.

Thứ tư là kịch bản tiêu dùng số: Chuyển đổi công nghiệp diễn ra trên diện rộng khắp các ngành công nghiệp, nhưng ngành CNTT&TT gặp khó khăn và sản phẩm CNTT&TT không còn chiếm tỷ trọng cao trong các sản phẩm xuất khẩu của Việt Nam. Mỗi năm GDP tăng thêm 102,8 tỷ USD, tác động tăng thêm đến tăng trưởng hàng năm là 0,63% và có 20,8% việc làm bị thay thế hoặc phải chuyển đổi.

Nhắc lại cách mà “các con hổ châu Á” đã trở thành các quốc gia thu nhập cao nhờ tăng trưởng nhanh và bao trùm, tăng trưởng xuất khẩu cao và cải cách công nghiệp, áp dụng khoa học công nghệ để cải thiện năng suất ở tất cả các ngành, lĩnh vực… Viện trưởng Thành nhấn mạnh: “Đây là thời điểm để Việt Nam thay đổi chiến lược”.

Và để thay đổi, VEPR đã đưa ra một lộ trình phát triển mở rộng cho Việt Nam để tạo điều kiện cho nền kinh tế số phát triển đồng thời giảm thiểu những rủi ro trong tất cả các kịch bản. Các ưu tiên đưa ra trong lộ trình gồm có: Phát triển cơ sở hạ tầng CNTT&TT hoặc năng lượng; Đảm bảo an ninh của các mạng lưới; Tăng cường kỹ năng và năng lực về số; Hiện đại hóa Chính phủ; Phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 và hệ thống Đổi mới sáng tạo quốc gia; Thúc đẩy cải cách thuế và quy định pháp lý.

Theo VEPR, những hành động được đưa ra theo ưu tiên nhưng không nhất thiết phải diễn ra tuần tự mà rất nhiều các hành động cần phải thực hiện đồng thời.

Đầu tư vào khoa học và công nghệ số sẽ mang đến cho Việt Nam cơ hội gia tăng 1,1% GDP hàng năm, đến 2045. Với dân số trẻ đầy sức sống, mức đầu tư cao và nằm tại vị trí trung tâm của các quốc gia tăng trưởng cao ở châu Á, Việt Nam có cơ hội phát triển vượt bậc nhờ có các công cụ số mới và có sẵn nếu có quá trình chuyển đổi được quản lý tốt.
Tri Nhân

Tin liên quan

Tin khác

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Dù thu hút FDI lập kỷ lục 54,85 tỷ USD, tỷ lệ nội địa hóa tại Việt Nam mới đạt 20 - 25%. Gắn ưu đãi đầu tư với cam kết phát triển nhà cung ứng nội địa là chìa khóa nâng tầm doanh nghiệp Việt.
Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ký Nghị định số 404/2026/NĐ-CP quy định cơ chế hoạt động, cơ chế quản lý tài chính đặc thù đối với một số doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng là cơ quan đại diện chủ sở hữu.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.