Chỉ số kinh tế:
Ngày 16/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.639 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.870 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Nhập siêu quay lại và những nỗi lo

Minh Trí
Minh Trí  - 
Việc kiểm soát chặt nhập khẩu các mặt hàng mà trong nước đã sản xuất được, đặc biệt là các mặt hàng xa xỉ là điều cần phải làm ngay.
aa

Theo số liệu thống kê mới nhất của Tổng cục Hải quan, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của cả nước chỉ đạt 9,2 tỷ USD trong nửa đầu tháng 1, trong khi kim ngạch nhập khẩu hàng hóa lên tới hơn 10,19 tỷ USD. Như vậy cán cân thương mại thâm hụt tới gần 1 tỷ USD trong nửa đầu tháng 1/2019.

Nhập siêu quay lại và những nỗi lo
Ảnh minh họa

Mặc dù cán cân thương mại đã đảo chiều thâm hụt trở lại kể từ tháng 12/2018 sau nhiều tháng thặng dư liên tục. Song việc cán cân thương mại thâm hụt tới 1 tỷ USD trong vòng có 15 ngày, mức thâm hụt lớn nhất trong nhiều tháng trở lại đây không khỏi khiến nhiều người giật mình.

Bên cạnh con số nhập siêu lớn còn có nhiều lý do khác khiến người ta lo ngại. “Thủ phạm” gây ra nhập siêu vẫn là khu vực kinh tế 100% vốn trong nước. Cụ thể khu vực này nhập siêu tới hơn 1,4 tỷ USD trong những ngày đầu năm, trong khi khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài vẫn tiếp tục xuất siêu 420 triệu USD. Điều đó có nghĩa xuất siêu đang phụ thuộc rất lớn vào khu vực FDI và chỉ cần khu vực này chững lại, nền kinh tế sẽ quay lại tình trạng nhập siêu.

Thứ hai, nếu như nhập siêu xuất phát từ hoạt động nhập khẩu máy móc, nguyên vật liệu thì không có gì phải lo vì nó sẽ tạo tiền đề cho sản xuất và sẽ thúc đẩy xuất khẩu mạnh hơn trong các chu kỳ sau. Thế nhưng nhập siêu những ngày đầu năm lại chủ yếu là hàng tiêu dùng, đặc biệt là các mặt hàng tiêu dùng xa xỉ, chẳng những không có tác dụng thúc đẩy mà ngược lại còn gây nhiều tổn hại đến sản xuất trong nước.

Lấy đơn cử như ôtô, số liệu thống kê cho thấy, trong 15 ngày đầu tháng 1/2019, cả nước nhập tới 6.362 ô tô nguyên chiếc, trị giá đạt gần 158 triệu USD, tăng 135 lần về lượng và 29 lần về trị giá so với cùng kỳ năm 2018. Trong đó ôtô dưới 9 chỗ ngồi chiếm phần lớn với 4.264 xe, tổng trị giá gần 96 triệu USD. Như vậy, trị giá bình quân một chiếc xe du lịch nhập về là 22.500 USD (chưa thuế), tương đương 523 triệu đồng.

Hay như việc nhập khẩu các mặt hàng nông sản cũng là một vấn đề cần được quan tâm đúng mức. Sở dĩ như vậy là bởi Việt Nam vốn là một quốc gia nông nghiệp và trong khi các mặt hàng nông sản của Việt Nam vẫn đang vất vả để tìm đường ra nước ngoài nhằm cải thiện thu nhập của người nông dân và mang về thêm ngoại tệ cho đất nước, thế nhưng tại sân nhà nông sản ngoại vẫn tràn ngập, cạnh tranh gay gắt với các mặt hàng nông sản trong nước. Đơn cử như 15 ngày đầu tháng 1/2019, cả nước đã tiêu tốn 79,88 triệu USD để nhập khẩu các mặt hàng rau quả, gần bằng một nửa so với kim ngạch xuất khẩu rau quả trong thời gian này là 166,54 tỷ USD.

Vẫn biết, cùng với đà tăng trưởng mạnh mẽ của nền kinh tế, đời sống của người dân cũng ngày một nâng cao, kéo theo đó là nhu cầu tiêu dùng cũng cao hơn. Thế nhưng xét về cơ bản Việt Nam vẫn là một quốc gia có thu nhập trung bình thấp và thu nhập bình quân đầu người vẫn ở hàng thấp so với nhiều quốc gia trong khu vực, song mức độ “sài sang” là không hề thua kém, thậm chí còn có phần hơn. Bằng chứng là trong số ôtô nguyên chiếc nhập khẩu về Việt Nam trong những ngày đầu năm, có những chiếc xe có giá lên tới hơn 20 tỷ đồng.

Rõ ràng, trong bối cảnh đất nước còn nghèo, đang cần phải huy động mọi nguồn lực, đặc biệt là nguồn nội lực để đưa nền kinh tế vượt qua bẫy thu nhập trung bình thì việc tiết kiệm nguồn lực là hết sức cần thiết. Trong khi đó, hoạt động nhập khẩu các mặt hàng trong nước đã sản xuất được cũng như các mặt hàng tiêu dùng xa xỉ chẳng những đã hoang phí một lượng không nhỏ nguồn lực này mà còn gây phương hại đến sản xuất trong nước. Đồng thời nó cũng có thể khiến tình trạng nhập siêu quay trở lại từ đó gây ra những bất ổn cho nền kinh tế như thời gian trước đây. Kho dự trữ ngoại tệ để làm bộ đệm cho nền kinh tế đối phó với các cú sốc bên ngoài mà chúng ta phải vất vả mới nâng lên mức 60 tỷ USD như hiện nay cũng có thể bị bào mòn vì nhập siêu.

Bởi vậy, việc kiểm soát chặt nhập khẩu các mặt hàng mà trong nước đã sản xuất được, đặc biệt là các mặt hàng xa xỉ là điều cần phải làm ngay.

Minh Trí

Tin liên quan

Tin khác

Kiểm soát lạm phát trước những áp lực cuối năm

Kiểm soát lạm phát trước những áp lực cuối năm

CPI bình quân 10 tháng năm 2026 tăng 4,57% so với cùng kỳ, cho thấy áp lực lạm phát vẫn hiện hữu trong bối cảnh giá năng lượng, nguyên vật liệu và nhu cầu tiêu dùng cuối năm tiềm ẩn nhiều biến động. Yêu cầu đặt ra là phát huy hiệu quả các chính sách hỗ trợ, đồng thời chủ động ứng phó với những rủi ro lạm phát trong và ngoài nước.
Phố Wall lao dốc, cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh

Phố Wall lao dốc, cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh

Thị trường chứng khoán Mỹ khép lại phiên giao dịch đầu tuần (16/11) trong sắc đỏ áp đảo, khi nhóm cổ phiếu công nghệ, đặc biệt là các doanh nghiệp bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), tiếp tục chịu sức ép bán tháo. Những lo ngại liên quan đến biến động nhân sự cấp cao tại Nvidia, triển vọng ngành AI và khả năng điều chỉnh chính sách tiền tệ đã khiến nhà đầu tư gia tăng tâm lý phòng thủ.
Đề xuất quy định mới về kinh doanh casino

Đề xuất quy định mới về kinh doanh casino

Bộ Tài chính đang dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 102/2017/TT-BTC hướng dẫn một số điều về kinh doanh casino.
Điện gió ngoài khơi: Động lực

Điện gió ngoài khơi: Động lực 'kép' cho năng lượng và các ngành công nghiệp mới

Với tiềm năng kỹ thuật ước tính khoảng 600.000 MW, phát triển điện gió ngoài khơi không chỉ tạo thêm nguồn điện sạch, còn mở ra cơ hội hình thành các ngành công nghiệp mới.
Việt Nam -  Chile: Từ tiềm năng đến hợp tác thực chất

Việt Nam - Chile: Từ tiềm năng đến hợp tác thực chất

Xuất khẩu của Việt Nam sang Chile tăng 23% trong 10 tháng năm 2026, cho thấy những chuyển động đáng chú ý tại thị trường Nam Mỹ này. Từ các cuộc kết nối trực tiếp với nhà nhập khẩu đến lợi thế của những hiệp định thương mại tự do, cơ hội đang mở thêm cho hàng Việt. Tuy nhiên, để tiếp cận hệ thống phân phối, doanh nghiệp còn phải đáp ứng những yêu cầu về chất lượng, chi phí và năng lực cung ứng.
Cơ sở dữ liệu đường bộ là nền tảng để đổi mới phương thức quản lý, khai thác và bảo trì

Cơ sở dữ liệu đường bộ là nền tảng để đổi mới phương thức quản lý, khai thác và bảo trì

Trước yêu cầu phát triển hạ tầng, ngành Xây dựng đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực nâng cao hiệu quả.
Festival OCOP Việt Nam 2026: Mở rộng thị trường, nâng tầm thương hiệu sản phẩm Việt

Festival OCOP Việt Nam 2026: Mở rộng thị trường, nâng tầm thương hiệu sản phẩm Việt

Festival OCOP Việt Nam 2026 dự kiến diễn ra từ ngày 3 đến 6/12 tại TP. Hồ Chí Minh, với khoảng 350 gian hàng, tạo cơ hội để các chủ thể OCOP quảng bá sản phẩm, kết nối hệ thống phân phối, mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao giá trị thương hiệu.
Bất động sản TP.HCM: Đã đến lúc chuyển sang tạo giá trị thực

Bất động sản TP.HCM: Đã đến lúc chuyển sang tạo giá trị thực

Doanh thu bất động sản TP.HCM tiếp tục tăng, nhưng sức mua suy yếu, đặt ra yêu cầu tái phân bổ dòng vốn vào những sản phẩm tạo giá trị thực.
Thị trường condotel: Đã đến lúc chuyển từ bán sản phẩm sang phát triển điểm đến

Thị trường condotel: Đã đến lúc chuyển từ bán sản phẩm sang phát triển điểm đến

Thị trường condotel đứng trước yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển, lấy hiệu quả khai thác, chất lượng vận hành và sức hấp dẫn điểm đến làm nền tảng tăng trưởng bền vững.
ADB huy động 5 tỷ USD thúc đẩy kinh tế số tại ASEAN

ADB huy động 5 tỷ USD thúc đẩy kinh tế số tại ASEAN

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) vừa công bố sáng kiến Nền tảng khu vực ASEAN về AI và Kinh tế số với mục tiêu huy động tối đa 5 tỷ USD vốn công và tư nhân đến năm 2030 để thúc đẩy ứng dụng AI và tăng cường kết nối kinh tế số giữa các quốc gia ASEAN.