Cà phê với CEO Doanh nghiệp hội nhập Quản trị doanh nghiệp Nhân sự

Nhượng quyền đường sắt hút vốn tư nhân

Bài và ảnh Thạch Bình - 09:45 | 18/01/2016

Vài chục nhà đầu tư trong và ngoài nước đã cam kết bỏ vốn vào lĩnh vực đường sắt. Một số dự án lớn với mức đầu tư hàng tỷ USD đã bắt đầu được ký kết và chuẩn bị triển khai.

Nhà đầu tư hào hứng

Những ngày đầu tháng 1/2016 vừa qua, hai tập đoàn tư nhân lớn trong nước là VinGroup và SunGroup đã bắt đầu cắt cử một số kỹ sư trực tiếp đến phối hợp làm việc với Tổng công ty Đường sắt Việt Nam để nghiên cứu, khảo sát cụ thể về các khả năng đầu tư vào các dự án hạ tầng đường sắt mà hai đơn vị này đã có kế hoạch từ năm 2015.

Cụ thể, trong năm 2015, Tập đoàn VinGroup đã ngỏ ý mua lại 3 nhà ga chính là ga Hà Nội, ga Sài Gòn và ga Đà Nẵng. DN này cam kết, nếu việc mua bán tiến hành thành công, VinGroup sẽ đầu tư mạnh vào hạ tầng để xây dựng các ga đường sắt hiện đại tại vị trí mới nhằm giảm tải áp lực giao thông cho khu vực nội đô của các thành phố lớn.

Khối DN tư nhân tham gia đầu tư sẽ cải thiện mạnh mẽ chất lượng dịch vụ các tuyến đường sắt

Trong khi đó, SunGroup cũng lên kế hoạch mua lại các tuyến tàu trọng điểm. Đơn vị này thông tin rằng, họ đang sở hữu nhiều khu du lịch sang trọng nhất Việt Nam, vì vậy nếu mua lại các tuyến tàu trọng điểm như các tuyến Hà Nội - Đà Nẵng, Sài Gòn - Đà Nẵng… đồng thời bỏ tiền đầu tư mới khoảng vài chục toa tàu hiện đại thì họ sẽ khai thác được tối đa lượng khách hàng vận chuyển bằng phương tiện đường sắt trong các năm tới.

Thực tế, ngoài hai DN lớn nêu trên, trong thời gian qua hoạt động đầu tư vào lĩnh vực đường sắt đã bắt đầu khởi sắc bằng nhiều dự án nhỏ.

Tại phía Bắc, từ việc mở màn bằng dự án xây dựng, kinh doanh Trung tâm đường sắt logistics Yên Viên (do Công ty liên doanh đường sắt Logistics ILT làm chủ đầu tư), đến nay đã có khoảng 20 đơn vị tư nhân tham gia đầu tư vào các dự án cải tạo toa tàu. Từ đó đã có trên 40 toa tàu được nâng cấp tổng nguồn vốn đầu tư khoảng 50 tỷ đồng, làm thay đổi khá rõ nét chất lượng dịch vụ trên các tuyến tàu từ Hà Nội đi các tỉnh khu vực trung du miền núi phía Bắc và Bắc Trung bộ.

Tại phía Nam, hoạt động đầu tư cũng không kém phần sôi động. Các DN như CTCP TM-DV Bạch Đằng (Đà Nẵng) Công ty TNHH Express Trains, Công ty TNHH Bình Tiên (TP.HCM) cũng bắt đầu ngỏ ý đầu tư vào các dự án kêu gọi xã hội hóa như dự án tuyến đường sắt ga Đà Lạt - Trại Mát, tuyến Sài Gòn – Nha Trang…

Không chỉ các nhà đầu tư nội địa hứng khởi, trong năm qua, các DN khối ngoại đến từ Pháp, Italia, Hàn Quốc, Hoa Kỳ cũng đã bắt đầu chú ý mạnh đến việc bỏ vốn vào các tuyến đường sắt mới hoặc hợp tác nâng cấp các tuyến đường sắt trọng điểm đã có sẵn.

Chẳng hạn, vào giữa tháng 11/2015, Tập đoàn EDES (Hoa Kỳ) đã chính thức ký bản ghi nhớ hợp tác đầu tư xây dựng tuyến đường sắt TP.HCM - Cần Thơ. Tập đoàn này dự kiến sẽ đầu tư khoảng 3,6 tỷ USD vào tuyến đường sắt này, đồng thời sẽ sử dụng hệ thống năng lượng gió và mặt trời tại các ga để giảm chi phí mua điện và hạ giá thành dịch vụ vận chuyển.

Trong khi đó, mới đây Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA) cũng đã cử đại diện tới Việt Nam đàm phán về việc sẽ hỗ trợ 3 dự án hợp tác công – tư trong lĩnh vực đường sắt là Dự án đường sắt Biên Hòa – Vũng Tàu, Sài Gòn – Lộc Ninh và Dự án đường cao tốc TP.HCM – Mộc Bài. Nếu việc hợp tác suôn sẻ, dự kiến ngay trong quý I/2016 các dự án này có thể bắt đầu thực hiện.

Nửa nhu cầu vốn vẫn đợi DN

Theo tính toán của Bộ GTVT, trong giai đoạn 2015-2020, nhu cầu vốn đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông ước khoảng 965 nghìn tỷ đồng. Trong số này, khả năng huy động từ ngân sách và vay lại từ nguồn vốn ODA chỉ chiếm khoảng 47%; số còn lại sẽ phải huy động từ khối DN tư nhân trong và ngoài nước. Điều này có nghĩa rằng từ 2016 trở đi, mỗi năm nhu cầu huy động vốn xã hội đầu tư vào lĩnh vực hạ tầng giao thông sẽ ở mức khoảng 100 ngàn tỷ đồng.

Riêng với lĩnh vực đường sắt, hiện nay, ngành GTVT đang đề xuất 12 danh mục dự án kêu gọi xã hội hóa, bao gồm các dự án thí điểm nhượng quyền quản lý, kinh doanh khai thác một số tuyến đường sắt và các dự án đầu tư hệ thống nhà ga, kho, bãi hàng theo hình thức nhượng quyền, hợp tác công – tư hoặc BOT.

Ngoài ra, Bộ GTVT cũng đề xuất 4 danh mục dự án kêu gọi xã hội hóa đối với đường sắt xây dựng mới, trong đó có các dự án lớn như xây mới một số tuyến nối cảng biển; đầu tư nâng cấp, hiện đại hóa tuyến Hà Nội - TP.HCM.

Với hoạt động đầu tư khá sôi động của khối DN tư nhân trong và ngoài nước như trên, nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng khả năng bật lên mạnh mẽ của hoạt động đầu tư vào đường sắt trong vòng 2-3 năm tới là hoàn toàn có thể.

Tuy nhiên, vướng mắc lớn nhất hiện nay vẫn là vấn đề thủ tục pháp lý về đầu tư. Bởi mặc dù một số dự án thí điểm xã hội hóa đã được triển khai nhưng sự phân cấp quản lý, sở hữu tài sản kết cấu hạ tầng vẫn bị chồng chéo giữa các đơn vị ngành đường sắt dẫn đến lúng túng trong xử lý các hợp phần của dự án và tính toán phương thức thu hồi vốn cho các nhà đầu tư bên ngoài.

Ở một góc nhìn rộng hơn mà mới đây, Bộ GTVT đã có những tổng kết đó là Luật Đường sắt 2006 đang có nhiều điều khoản không còn phù hợp. Chính vì thế, ngay trong năm 2016, Bộ này đã chỉ đạo ngành đường sắt gấp rút phối hợp với các cơ quan để xây dựng và trình Quốc hội Luật Đường sắt sửa đổi.

Đồng thời kiến nghị Chính phủ sửa đổi các nghị định liên quan như nghị định về quản lý, sử dụng và khai thác tài sản kết cấu hạ tầng đường sắt, ban hành các thông tư hướng dẫn phương thức thu phí, giá thuê sử dụng kết cấu hạ tầng đường sắt quốc gia do nhà nước đầu tư.

Ngoài ra cũng nghiên cứu ban hành sớm các quy định, hướng dẫn triển khai thực hiện đầu tư, hợp đồng mẫu cho các dự án hợp tác công - tư lĩnh vực kết cấu hạ tầng đường sắt để làm cơ sở pháp lý cho nhà đầu tư tham chiếu, thực hiện.

Bài và ảnh Thạch Bình

Tags: vốn đầu tư

Tin khác

Generali Việt Nam ghi dấu ấn với giải thưởng về Sáng kiến đa dạng, công bằng và hòa nhập

Generali Việt Nam vừa được vinh danh tại hạng mục “Sáng kiến Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập Xuất sắc nhất” (Best DEI Initiative) thuộc Giải thưởng Bảo hiểm dành cho Người tiêu dùng châu Á 2026 (Asia Consumer Insurance Awards 2026).

50 năm Vinamilk: Khi ‘đạt chuẩn’ chưa phải là điểm dừng

Nhìn lại 50 năm qua bộ phim tài liệu “50 năm Vinamilk - Không ngừng nâng chuẩn, làm đến tận cùng”, hành trình Vinamilk hiện lên không chỉ qua những cột mốc tăng trưởng, mà qua những lần doanh nghiệp tự đặt cho mình một chuẩn mực cao hơn: từ làm chủ công nghệ, kiểm soát chất lượng trên toàn chuỗi đến trách nhiệm với cộng đồng và thế hệ tương lai. “Không ngừng nâng chuẩn”, theo cách đó, không chỉ là câu chuyện về chất lượng sản phẩm, mà còn là cách một doanh nghiệp lựa chọn để trưởng thành.

Doanh nghiệp Việt tìm chỗ đứng trong chuỗi xuất khẩu

Theo Cục Thống kê, 8 tháng năm 2026, xuất khẩu hàng hóa tăng 22,4% so với cùng kỳ năm trước. Khu vực kinh tế trong nước tăng 7,4%, trong khi khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 26,9% và chiếm 80,1% tổng kim ngạch xuất khẩu. Tốc độ tăng cho thấy khu vực doanh nghiệp trong nước vẫn có khoảng cách đáng kể so với khu vực FDI trong hoạt động xuất khẩu.

Doanh nghiệp Việt đổi cách vào thị trường Hoa Kỳ

Hoa Kỳ vẫn là thị trường lớn đối với hàng Việt, nhưng dư địa không còn chỉ được đo bằng khả năng bán thêm hàng. Những yêu cầu cao về xuất xứ, pháp lý, chuỗi cung ứng và tiêu chuẩn đang buộc doanh nghiệp thay đổi cách tiếp cận, từ cạnh tranh bằng giá sang nâng giá trị, quản trị rủi ro và từng bước tạo vị thế tại thị trường.

Được cả giới đầu tư và định chế tài chính ghi nhận, Vinamilk tiếp tục khẳng định vị thế trên thị trường vốn

Vượt qua quá trình khảo sát gần 700 doanh nghiệp đang niêm yết, Vinamilk được vinh danh ở hai hạng mục quan trọng của IR Awards 2026, gồm “Website IR được Nhà đầu tư yêu thích nhất” và “Hoạt động IR được Định chế tài chính đánh giá cao nhất” trong nhóm doanh nghiệp vốn hóa lớn phi tài chính. Diễn ra đúng cột mốc 50 năm thành lập, kết quả tiếp tục ghi nhận những nỗ lực của doanh nghiệp trong minh bạch thông tin, nâng cao khả năng tiếp cận và xây dựng niềm tin với thị trường vốn.

Chuyển đổi số hộ kinh doanh cần đi vào thực chất

Chuyển đổi số đang đi sâu hơn vào khu vực hộ kinh doanh từ quản lý bán hàng, hóa đơn điện tử đến thương mại điện tử và quản trị dữ liệu. Tuy nhiên, khoảng cách giữa tiếp cận công nghệ và thực sự đưa vào hoạt động hằng ngày vẫn còn khá lớn, đặt ra yêu cầu hỗ trợ sát hơn với nhu cầu, khả năng của từng hộ kinh doanh.

Tối ưu dòng tiền: Khách quét được, doanh nghiệp quản lý được

Từ tối ưu quy trình, rút ngắn thời gian đối soát đến chủ động dòng tiền và phục vụ khách quốc tế, workshop online “Vận hành doanh nghiệp thông minh 2026 - Tối ưu dòng tiền, tăng trưởng bền vững” do 9Pay tổ chức đã đưa ra những giải pháp thực tiễn giúp doanh nghiệp du lịch nâng cao hiệu quả vận hành trong bối cảnh thị trường ngày càng số hóa.

Citi và HDBank ký hợp tác trong khuôn khổ chuyến thăm Hoa Kỳ của Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam

Ngày 23/9, tại New York, Ngân hàng Citi và Ngân hàng TMCP Phát triển Thành phố Hồ Chí Minh (HDBank) đã ký Biên bản ghi nhớ (MOU) nhằm mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực ngân hàng và dịch vụ tài chính.

Kỷ nguyên mới của Việt Nam, cùng kiến tạo tương lai của tăng trưởng, đổi mới và kết nối toàn cầu

Các thỏa thuận mới kết nối công nghệ, nguồn vốn và thị trường quốc tế với năng lực phát triển của doanh nghiệp Việt Nam.

Quản trị thuế: Từ yêu cầu tuân thủ đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp

Tuân thủ thuế đang chuyển từ một nghĩa vụ báo cáo định kỳ thành vấn đề quản trị chiến lược, có ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư, chuỗi cung ứng, dòng tiền và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Khi cơ quan thuế tăng cường quản lý dựa trên dữ liệu, doanh nghiệp cần nâng cao chất lượng thông tin, hệ thống quản lý và trách nhiệm giải trình trong toàn tổ chức.