Tiền triều Tiền Lê (980 - 1009) - Kỳ I

#tranlam - 09:52 | 09/06/2025

Bối cảnh lịch sử

Năm 979, Đinh Tiên Hoàng bị Đỗ Thích giết hại. Triều đình đưa Đinh Toàn lên nối ngôi khi mới 6 tuổi. Năm 980, trước họa xâm lăng của nhà Tống, được sự ủng hộ và suy tôn của Dương Thái Hậu (mẹ của Đinh Toàn) và theo đề nghị của Phạm Cự Lạng, Lê Hoàn^*lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu là Thiên Phúc, lập ra triều Tiền Lê, vẫn dùng quốc hiệu Đại Cồ Việt. Triều Tiền Lê tồn tại 29 năm, truyền được 3 đời vua là Lê Đại Hành, Lê Trung Tông và Lê Ngọa Triều. Lê Đại Hành ở ngôi được 25 năm (980-1005), đặt ba niên hiệu: Thiên Phúc (980 - 988); Hưng Thống (989 - 994) và Ứng Thiên (994 -1005). Năm Ứng Thiên thứ 12 (1005) Lê Hoàn mất, con trai thứ là Lê Long Việt nối ngôi, tức vua Lê Trung Tông, nhưng bị anh trai Lê Long Đĩnh giết. Lê Long Đĩnh lên ngôi vẫn sử dụng niên hiệu Ứng Thiên, sau đổi thành Cảnh Thụy (1008 - 1009).

^*Lê Hoàn sinh năm Tân Sửu (941). Hiện nay còn có nhiều ý kiến về quê quán của Lê Hoàn. Xu hướng chung đều cho rằng quê gốc của Lê Hoàn ở Trường Châu (Ninh Bình). Đến đời ông nội là Lê Lộc dời đến ở Bảo Thái, Thanh Liêm (Hà Nam). Lê Hoàn sinh ra và lớn lên ở Ái Châu (Thanh Hóa)Thời Đinh Tiên Hoàng Đế, Lê Hoàn giữ chức Thập đạo tướng quân – đứng đầu lực lượng vũ trang.

Triều Tiền Lê vẫn duy trì chế độ sở hữu nhà nước về ruộng đất, ban hành nhiều chính sách để khuyến khích sản xuất nông nghiệp, đào vét kênh mương phục vụ việc lưu thông và sản xuất… Sự khuyến khích của nhà nước và sự nỗ lực của nhân dân, làm cho sản xuất nông nghiệp ngày càng ổn định và bước đầu phát triển. Các ngành nghề thủ công nghiệp cũng được mở rộng với trình độ kỹ thuật ngày càng nâng cao. Việc trao đổi buôn bán diễn ra thường xuyên hơn, kể cả việc giao thương với các nước láng giềng càng thúc đẩy cho việc lưu thông tiền tệ trên quy mô lớn hơn...

Đón đọc kỳ II: Tiền đời vua Lê Đại Hành (980-1005)

Nguồn: Tác phẩm: ''Lịch sử Đồng tiền Việt Nam'' của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Biên tập: Mạnh - Thắng | Đồ họa: Văn Lâm

#tranlam

Tin khác

Tiền polymer và tiền kim loại (2003 - nay) - Kỳ III

Từ tháng 12/2003, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã phát hành và đưa dần vào lưu thông một hệ thống tiền mới trên chất liệu polymer và kim loại, đồng thời thay thế, thu hồi các loại tiền giấy cotton.

Tiền polymer và tiền kim loại (2003 - nay) - Kỳ II

Tiền polymer và tiền kim loại (2003 - nay) - Kỳ I

Ngân phiếu thanh toán (1992 - 2002)

Để đáp ứng nhu cầu thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng phát triển, đồng thời giảm bớt áp lực khan hiếm tiền mặt trong lưu thông, ngày 01/11/1992, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành thể lệ phát hành và sử dụng Ngân phiếu thanh toán để thay thế tiền mặt.

Phiếu đồng Việt Nam gốc ngoại tệ

Để tăng cường và thực hiện những biện pháp quản lý đồng bộ đối với việc sử dụng, chi tiêu ngoại tệ của các cơ quan và người nước ngoài tại nước ta, ngày 19/11/1987, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành thể lệ phát hành và sử dụng Phiếu đồng Việt Nam gốc ngoại tệ (gọi tắt là Phiếu đồng Việt Nam). Phiếu đồng Việt Nam do Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam phát hành, làm phương tiện chi trả thay thế tiền mặt ngoại tệ và đồng Việt Nam cho người nước ngoài dùng mua hàng hóa tại Việt Nam; chi trả hàng hóa, dịch vụ cho các tổ chức kinh doanh của Việt Nam phục vụ người nước ngoài.

Tiền phát hành năm 1985 - Kỳ III

Ngày 13/9/1985, Hội đồng Bộ trưởng đã ra Quyết định số 01-HĐBT-TĐ cho phép Ngân hàng Nhà nước đổi tiền theo tỷ lệ 10 đồng tiền Ngân hàng Nhà nước cũ bằng 1 đồng tiền Ngân hàng Nhà nước mới. Đợt đổi tiền này bắt đầu từ ngày 14/9/1985 là một bộ phận trong cuộc tổng điều chỉnh giá, lương, tiền nhằm mục đích điều chỉnh và ổn định sức mua của đồng tiền, lập lại trật tự trong khâu phân phối lưu thông và điều chỉnh một phần thu nhập của những người làm ăn bất chính.

Tiền phát hành năm 1985 - Kỳ II

Tiền phát hành năm 1985 - Kỳ I

Tiền Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (1976 - 2020): Phát hành bổ sung - Kỳ II

Từ năm 1980, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phát hành bổ sung 4 loại tiền giấy: 2 đồng, 10 đồng, 30 đồng và 100 đồng. Các tờ tiền có đặc điểm chung là: Mặt trước đều in hình ảnh Quốc huy và dòng chữ “CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM”, mệnh giá bằng chữ và bằng số. Mặt sau in dòng chữ “NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM”, mệnh giá bằng chữ và bằng số.

Tiền Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (1976 - 2020): Phát hành bổ sung - Kỳ I

Cà phê với CEO

Cuộc chuyển giao tài sản nghìn tỷ USD: Thế hệ trẻ đang thay đổi cuộc chơi như thế nào?

Cuộc chuyển giao tài sản trị giá hàng chục nghìn tỷ USD trên toàn cầu không chỉ làm thay đổi chủ sở hữu những khối gia sản lớn mà còn định hình lại tư duy đầu tư của thế hệ kế cận.