Chỉ số kinh tế:
Ngày 16/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.639 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.870 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Vốn cho công nghiệp hỗ trợ thế nào?

Thùy Trang
Thùy Trang  - 
Nguồn vốn để các DN hoạt động trong ngành CNHT có thể tận dụng, gồm vốn từ ngân sách nhà nước, vốn từ đối tác, vốn tự có, vốn tín dụng và thuê tài chính, vốn nước ngoài và cuối cùng là thị trường vốn. Trong số đó, vốn tín dụng từ ngân hàng, các quỹ hỗ trợ, quỹ đầu tư và thuê tài chính là quan trọng nhất.
aa
Vốn cho công nghiệp hỗ trợ thế nào? VietinBank: Tiếp sức cho công nghiệp hỗ trợ
Vốn cho công nghiệp hỗ trợ thế nào? Công nghiệp hỗ trợ chưa thoát ly FDI
Vốn cho công nghiệp hỗ trợ thế nào? Ngân hàng với phát triển công nghiệp hỗ trợ

Trong khi các DN ngành công nghiệp hỗ trợ (CNHT) đang than phiền về việc thiếu vốn để đầu tư vào, thì nguồn vốn từ các quỹ tài chính nhà nước được lập ra để hỗ trợ DN lại không hỗ trợ được nhiều.

“Công nghiệp hỗ trợ như chân núi”

Với một hình ảnh ví von, ông Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế đã mô tả CNHT như chân núi, còn các ngành lắp ráp là ngọn núi, chân núi càng vững chắc thì nền tảng của ngành công nghiệp sản xuất càng vững. Hình ảnh đó đã thể hiện rõ vai trò quan trọng của ngành CNHT đối với một nền kinh tế như thế nào. Tuy nhiên, điều đáng buồn là ngành CNHT Việt Nam hiện nay mới chỉ ở mức sơ khai.

Hiện tại, cả nước có khoảng 1.400 DN tham gia vào lĩnh vực CNHT, chiếm khoảng 0,3% tổng số DN của cả nước. Con số đó là quá nhỏ so với các nước khác, khi đáng lẽ ra các DN này sẽ phải đóng vai trò là một trụ cột của nền kinh tế, theo ông Lực.

Hơn nữa, ngay cả số lượng DN hiện tại cũng không đáp ứng được đòi hỏi của các tập đoàn đa quốc gia có nhà máy sản xuất tại Việt Nam. Cho đến nay, dù đã có rất nhiều chính sách hỗ trợ được đưa ra, nhiều quỹ được thành lập, nhưng ngành CNHT ở Việt Nam vẫn chỉ ở mức sơ khai. Tỷ lệ nội địa hóa ở một số ngành như công nghiệp ô tô và điện tử mới chỉ ở mức từ 10%-20%, còn ở ngành dệt may, ngành được cho là có thế mạnh nhất của Việt Nam cũng chỉ ở mức 50%.

Vốn cho công nghiệp hỗ trợ thế nào?
Quỹ đầu tư mạo hiểm sẽ là động lực thúc đẩy CNHT

Có nhiều lý do khiến cho ngành CNHT vẫn chưa phát triển được, trong đó thiếu vốn luôn là lý do được các DN nêu ra hàng đầu. Ông Nguyễn Anh Tuấn, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Thăng Long Tech, chia sẻ rằng trong suốt 20 năm gắn bó với ngành CNHT, ông mong ước xây dựng được một nhà máy chế tạo và lắp ráp các thiết bị tự động hóa để cung cấp cho các nhà máy sản xuất điện tử ở Việt Nam. Tuy nhiên ông không thể thu xếp được nguồn vốn cho dự án này.

Thừa nguồn vốn?

Theo Bộ Tài chính, hiện tại cả nước có khoảng 40 quỹ tài chính dùng ngân sách nhà nước được lập ra để hỗ trợ vốn cho DN. Phần lớn các quỹ này sẽ hướng vào hỗ trợ các DNNVV như Quỹ hỗ trợ đầu tư quốc gia, Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ và Quỹ đổi mới công nghệ quốc gia. Số lượng quỹ như vậy được cho là khá nhiều, nhưng có một thực tế đáng buồn là không có mấy DN tiếp cận được với vốn vay từ các quỹ này.

“Nhìn tổng thể có rất nhiều quỹ mà mục tiêu hướng đến việc hỗ trợ, ưu đãi cho DN để phát triển sản xuất, tuy nhiên việc tiếp cận để được hưởng các ưu đãi đang rất vướng đối với DN”, ông Trần Văn Quang, Phó vụ trưởng Vụ Phát triển Khoa học và Công nghệ địa phương, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết.

Các quy định của Chính phủ về việc hình thành quỹ tài chính nhà nước đều khẳng định rõ quỹ được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước hoặc các ngân hàng thương mại. Tuy nhiên, thực tế thì hầu hết các quỹ đều chỉ được mở tại Kho bạc Nhà nước. Lý do rất đơn giản là thực hiện theo Luật Ngân sách. Đây đang là vướng mắc lớn nhất khiến cả cơ quan quản lý nhà nước dù rất muốn nhưng không thể vận hành được, và các DN cũng không thể đủ điều kiện để vay.

Thực tế, có sáu nguồn vốn để các DN hoạt động trong ngành CNHT có thể tận dụng, gồm vốn từ ngân sách nhà nước, vốn từ đối tác, vốn tự có, vốn tín dụng và thuê tài chính, vốn nước ngoài và cuối cùng là thị trường vốn. Trong số đó, vốn tín dụng từ ngân hàng, các quỹ hỗ trợ, quỹ đầu tư và thuê tài chính là quan trọng nhất.

Tuy nhiên, hiện tại 75% lượng vốn cho DN đang đến từ ngân hàng, và theo ông Lực thì điều này là không tốt, “vì ngân hàng cũng là DN nên không thể hỗ trợ DN khác được”.

Tôi xin nói là vốn đang thừa ra, có hai vấn đề đó là cách chúng ta dùng chưa đúng, và không tìm được nơi dùng vốn, ông Nguyễn Đại Lai, một chuyên gia lâu năm trong ngành Ngân hàng, nhận định.

Để giải bài toán này, các chuyên gia kinh tế cho rằng các quỹ nhà nước hiện tại nên được ủy thác cho các ngân hàng thương mại cho vay thay vì để nằm tại Kho bạc Nhà nước. Điều này sẽ mang lại một thuận lợi là khả năng thẩm định và đánh giá DN của các ngân hàng tốt hơn rất nhiều so với Kho bạc Nhà nước, đơn giản là vì Kho bạc Nhà nước không có chức năng chính là cho vay.

Nhưng cách hiệu quả nhất là phải có các quỹ đầu tư mạo hiểm để sẵn sàng chia sẻ rủi ro và khuyến khích các DNNVV phát triển. “Ta cần có nhiều quỹ tư nhân hơn tham gia vào thị trường này, đặc biệt là những quỹ đầu tư mạo hiểm”, ông Lực nói.

Câu chuyện về thành công của Israel được ông Lai kể ngay tại diễn đàn cũng có thể coi là một hình mẫu hay trong việc hỗ trợ vốn cho các DN hoạt động trong ngành CNHT ở Việt Nam. Năm 1995, Chính phủ Israel dành 100 triệu USD chia đều ra làm 10 quỹ đầu tư mạo hiểm và tuyên bố rằng nếu ai bỏ ra 15 triệu USD để khởi nghiệp, nhà nước sẽ cùng đầu tư vào 10 triệu USD. Đến khi DN có lãi và phát triển, Chính phủ sẽ rút số vốn đó ra và đi đầu tư vào DN khác, tất nhiên nếu lỗ thì Chính phủ sẽ cùng chịu rủi ro.

“Đến bây giờ từ 10 quỹ ban đầu đã hình thành lên 240 quỹ đầu tư mạo hiểm tại đất nước rất nhỏ bé đó. Và nước ta đang nhập về từ Israel nhiều công nghệ và sản phẩm đặc biệt là công nghệ cao trong nông nghiệp”, ông Lai nói.

Ông Lai tin tưởng rằng nếu nhà nước “chịu chơi” và lập ra những quỹ đầu tư mạo hiểm cùng chia sẻ rủi ro với DN, chắc chắn ngành CNHT của Việt Nam sẽ phát triển mạnh hơn.

Thùy Trang

Tin liên quan

Tin khác

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Gỡ ‘nút thắt’ nội địa hóa để vốn FDI thực sự lan tỏa

Dù thu hút FDI lập kỷ lục 54,85 tỷ USD, tỷ lệ nội địa hóa tại Việt Nam mới đạt 20 - 25%. Gắn ưu đãi đầu tư với cam kết phát triển nhà cung ứng nội địa là chìa khóa nâng tầm doanh nghiệp Việt.
Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Cơ chế quản lý tài chính đặc thù với doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng diện chủ sở hữu

Thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ký Nghị định số 404/2026/NĐ-CP quy định cơ chế hoạt động, cơ chế quản lý tài chính đặc thù đối với một số doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng là cơ quan đại diện chủ sở hữu.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.