Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Xuất khẩu: Mừng và lo

Minh Trí
Minh Trí  - 
Để xuất khẩu có thể duy trì được tốc độ tăng trưởng cao, xuất siêu bền vững cần phải nhanh chóng thay đổi cả chiến lược xuất khẩu lẫn chiến lược thu hút FDI.
aa

Bức tranh thương mại quốc tế tiếp tục khởi sắc. Xuất khẩu đã gần cán đích, thậm chí kim ngạch xuất khẩu 11 tháng đạt tới 223,72 tỷ USD (tăng 14,5% so với cùng kỳ năm trước), vượt xa giá trị xuất khẩu của cả năm 2017 là 214,01 tỷ USD. Nếu duy trì tốc độ xuất khẩu như tháng vừa qua thì không chỉ mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu 7-8% mà Quốc hội đề ra, ngay cả mục tiêu phấn đấu tăng trưởng xuất khẩu 10% của Bộ Công thương chắc chắn cũng sẽ vượt. Đặc biệt, do nhập khẩu tăng chậm hơn, chỉ đạt 130,06 tỷ USD trong 11 tháng qua, nên xuất siêu liên tục xác lập các kỷ lục mới, hiện đã lên tới 7,41 tỷ USD, cao gấp hơn 2 lần con số xuất siêu 3,17 tỷ USD của cùng kỳ năm trước.

Xuất khẩu: Mừng và lo
Ảnh minh họa

Không thể phủ nhận những đóng góp tích cực của xuất khẩu, xuất siêu trong tăng trưởng kinh tế năm 2018; trong việc cải thiện cán cân vãng lai, cán cân thanh toán cũng như góp phần nâng cao quy mô dự trữ ngoại hối của quốc gia. Xuất khẩu tăng mạnh, xuất siêu lớn còn góp phần tích cực hỗ trợ NHNN trong việc ổn định thị trường ngoại hối, ổn định tỷ giá, qua đó góp phần ổn định kinh tế vĩ mô. Tất cả những điều đó đã giúp nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế. Việc các tổ chức xếp hạng tín nhiệm lớn như Moodys hay Fitch Ratings liên tục nâng xếp hạng tín nhiệm của Việt Nam là một minh chứng rõ nét.

Tuy nhiên nhìn sâu vào bức tranh này, người ta vẫn thấy gợn lên không ít điều lo lắng. Đó là xuất khẩu và xuất siêu đang phụ thuộc ngày càng lớn vào khu vực có vốn đầu tư nước ngoài. Số liệu thống kê cho thấy, kim ngạch xuất khẩu 11 tháng của khối này đạt tới gần 158,45 tỷ USD, chiếm tới 70,8% kim ngạch xuất khẩu của cả nước, có nghĩa khu vực kinh tế 100% vốn trong nước chỉ đóng góp chưa tới 30% vào kết quả xuất khẩu. Đáng chú ý, giá trị xuất siêu của khối này trong 11 tháng qua đạt tới 28,39 tỷ USD, trong khi khu vực kinh tế trong nước nhập siêu tới 20,98 tỷ USD.

Thực tế này là rất đáng lo ngại. Mặc dù cũng có ý kiến cho rằng, khu vực FDI cũng là một bộ phận của nền kinh tế trong nước, thế nhưng ai cũng hiểu dòng vốn FDI là không ổn định và luôn nhắm tới những nơi có lợi nhuận cao. Trong bối cảnh kinh tế thế giới diễn biến khó lường hiện nay, việc dòng vốn FDI đảo chiều là vấn đề cần được tính tới. Trung Quốc là một ví dụ điển hình khi mà cuộc chiến thương mại với Mỹ đang khiến không ít các Tập đoàn toàn cầu tính tới chuyện chuyển sản xuất ra khỏi nước này để tránh bị liên lụy. Vì lẽ đó, thành tích xuất khẩu, xuất siêu có được hiện nay cũng rất thiếu bền vững.

Tính bất định càng tăng cao khi mà xuất khẩu và xuất siêu hiện đang phụ thuộc vào một số ít doanh nghiệp FDI và một số ít mặt hàng chủ lực, như điện thoại của Samsung. Đơn cử kim ngạch xuất khẩu điện thoại và linh kiện 11 tháng đạt tới 46,2 tỷ USD, chiếm tới 20,65% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Còn nhớ thời điểm tháng 5 tháng 6 năm nay, khi tốc độ sản xuất xuất khẩu của Samsung chậm lại đã ảnh hưởng không nhỏ kim ngạch xuất khẩu của cả nước.

Chưa hết, do hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp FDI chủ yếu là gia công lắp ráp, tỷ lệ nội địa hóa là rất thấp nên giá trị để lại cho nền kinh tế cũng là không lớn. Có lẽ cái được lớn nhất của các dự án FDI đến nay vẫn chủ yếu là giải quyết công ăn việc làm cho người lao động. Trong khi mức độ lan tỏa từ khu vực FDI đến nền kinh tế còn rất yếu.

Nói như vậy để thấy, để xuất khẩu có thể duy trì được tốc độ tăng trưởng cao, xuất siêu bền vững cần phải nhanh chóng thay đổi cả chiến lược xuất khẩu lẫn chiến lược thu hút FDI.

Đơn cử như chiến lược thu hút FDI phải có trọng tâm trọng điểm hơn, gắn chặt với quá trình cải cách, tái cơ cấu, gắn với Cách mạng công nghệ lần thứ 4 để khu vực FDI thực sự tạo ra sự lan tỏa vùng miền, liên kết doanh nghiệp nội, phát triển bền vững, tăng trưởng xanh, tập trung dự án thân thiện môi trường, công nghệ cao hơn. Song song với đó cần hỗ trợ khu vực kinh tế trong nước nâng cao năng lực cạnh tranh, tiếp cận, kết nối với khu vực FDI để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Kinh nghiệm thu hút FDI và chuyển hóa nguồn ngoại lực này nội lực của Hàn Quốc trước đây là rất đáng để học tập.

Minh Trí

Tin liên quan

Tin khác

Cụm công nghiệp An Phụ: Đón làn sóng đầu tư, mở rộng không gian sản xuất tại Hải Phòng

Cụm công nghiệp An Phụ: Đón làn sóng đầu tư, mở rộng không gian sản xuất tại Hải Phòng

Với hạ tầng đồng bộ, diện tích linh hoạt, Cụm công nghiệp An Phụ hướng tới thu hút doanh nghiệp nhỏ và vừa, thúc đẩy liên kết chuỗi cung ứng.
Kiểm soát lạm phát trước những áp lực cuối năm

Kiểm soát lạm phát trước những áp lực cuối năm

CPI bình quân 10 tháng năm 2026 tăng 4,57% so với cùng kỳ, cho thấy áp lực lạm phát vẫn hiện hữu trong bối cảnh giá năng lượng, nguyên vật liệu và nhu cầu tiêu dùng cuối năm tiềm ẩn nhiều biến động. Yêu cầu đặt ra là phát huy hiệu quả các chính sách hỗ trợ, đồng thời chủ động ứng phó với những rủi ro lạm phát trong và ngoài nước.
Phố Wall lao dốc, cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh

Phố Wall lao dốc, cổ phiếu công nghệ chịu áp lực bán mạnh

Thị trường chứng khoán Mỹ khép lại phiên giao dịch đầu tuần (16/11) trong sắc đỏ áp đảo, khi nhóm cổ phiếu công nghệ, đặc biệt là các doanh nghiệp bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI), tiếp tục chịu sức ép bán tháo. Những lo ngại liên quan đến biến động nhân sự cấp cao tại Nvidia, triển vọng ngành AI và khả năng điều chỉnh chính sách tiền tệ đã khiến nhà đầu tư gia tăng tâm lý phòng thủ.
Đề xuất quy định mới về kinh doanh casino

Đề xuất quy định mới về kinh doanh casino

Bộ Tài chính đang dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 102/2017/TT-BTC hướng dẫn một số điều về kinh doanh casino.
Điện gió ngoài khơi: Động lực

Điện gió ngoài khơi: Động lực 'kép' cho năng lượng và các ngành công nghiệp mới

Với tiềm năng kỹ thuật ước tính khoảng 600.000 MW, phát triển điện gió ngoài khơi không chỉ tạo thêm nguồn điện sạch, còn mở ra cơ hội hình thành các ngành công nghiệp mới.
Việt Nam -  Chile: Từ tiềm năng đến hợp tác thực chất

Việt Nam - Chile: Từ tiềm năng đến hợp tác thực chất

Xuất khẩu của Việt Nam sang Chile tăng 23% trong 10 tháng năm 2026, cho thấy những chuyển động đáng chú ý tại thị trường Nam Mỹ này. Từ các cuộc kết nối trực tiếp với nhà nhập khẩu đến lợi thế của những hiệp định thương mại tự do, cơ hội đang mở thêm cho hàng Việt. Tuy nhiên, để tiếp cận hệ thống phân phối, doanh nghiệp còn phải đáp ứng những yêu cầu về chất lượng, chi phí và năng lực cung ứng.
Cơ sở dữ liệu đường bộ là nền tảng để đổi mới phương thức quản lý, khai thác và bảo trì

Cơ sở dữ liệu đường bộ là nền tảng để đổi mới phương thức quản lý, khai thác và bảo trì

Trước yêu cầu phát triển hạ tầng, ngành Xây dựng đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực nâng cao hiệu quả.
Festival OCOP Việt Nam 2026: Mở rộng thị trường, nâng tầm thương hiệu sản phẩm Việt

Festival OCOP Việt Nam 2026: Mở rộng thị trường, nâng tầm thương hiệu sản phẩm Việt

Festival OCOP Việt Nam 2026 dự kiến diễn ra từ ngày 3 đến 6/12 tại TP. Hồ Chí Minh, với khoảng 350 gian hàng, tạo cơ hội để các chủ thể OCOP quảng bá sản phẩm, kết nối hệ thống phân phối, mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao giá trị thương hiệu.
Bất động sản TP.HCM: Đã đến lúc chuyển sang tạo giá trị thực

Bất động sản TP.HCM: Đã đến lúc chuyển sang tạo giá trị thực

Doanh thu bất động sản TP.HCM tiếp tục tăng, nhưng sức mua suy yếu, đặt ra yêu cầu tái phân bổ dòng vốn vào những sản phẩm tạo giá trị thực.
Thị trường condotel: Đã đến lúc chuyển từ bán sản phẩm sang phát triển điểm đến

Thị trường condotel: Đã đến lúc chuyển từ bán sản phẩm sang phát triển điểm đến

Thị trường condotel đứng trước yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển, lấy hiệu quả khai thác, chất lượng vận hành và sức hấp dẫn điểm đến làm nền tảng tăng trưởng bền vững.