Fed trước tình thế “lưỡng nan”: Giảm tiếp lãi suất hay không?

Tình thế “lưỡng nan”

Trong phát biểu mới đây, Chủ tịch Fed Jerome Powell đã chỉ ra những khó khăn của Fed hiện nay khi mà rủi ro lạm phát ngắn hạn nghiêng về phía tăng và rủi ro việc làm nghiêng về phía giảm. “Một tình huống đầy thách thức”, ông nói.

Khó khăn càng thêm chồng chất khi mà việc chính phủ Mỹ đóng cửa khiến cho nhiều dữ liệu quan trọng đối với việc hoạch định lãi suất của Fed như báo cáo việc làm tháng 9, hay báo cáo về chỉ số giá tiêu dùng tháng 9… bị trì hoãn. Trong khi đó, các thông tin liên quan do các tổ chức tư nhân thực hiện cũng cho thấy rõ tình thế “lưỡng nan” này của Fed.

Chẳng hạn JPMorgan và Goldman Sachs vừa công bố ước tính, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp ban đầu tại Mỹ đã tăng lên 235.000 đơn trong tuần kết thúc vào ngày 4/10 từ mức 224.000 của tuần trước. Trong khi Citigroup ước tính 234.000 đơn xin trợ cấp vào tuần trước.

Trước đó Báo cáo việc làm khu vực tư nhân tại Mỹ của ADP hôm 2/10 cũng cho thấy, số lượng việc làm trong khu vực tư nhân đã giảm 32.000 việc làm trong tháng 9, sau khi giảm 3.000 việc làm trong tháng 8 (theo số liệu điều chỉnh).

Đáng quan ngại hơn khi báo cáo của Conference Board cho thấy chỉ số niềm tin người tiêu dùng giảm mạnh xuống còn 94,2 điểm trong tháng 9 từ mức 97,8 điểm của tháng 8, và là mức thấp nhất kể từ tháng 4 do người tiêu dùng lo ngại về tình trạng thiếu việc làm.

“Đánh giá của người tiêu dùng về điều kiện kinh doanh kém tích cực hơn nhiều so với những tháng gần đây, trong khi đánh giá của họ về tình trạng thiếu việc làm hiện tại đã giảm tháng thứ chín liên tiếp, xuống mức thấp nhất trong nhiều năm”, Stephanie Guichard - Chuyên gia kinh tế cấp cao phụ trách các chỉ số toàn cầu tại Conference Board cho biết. Điều này phù hợp với sự sụt giảm về số lượng việc làm đang tuyển dụng”.

Trong khi các dữ liệu liên quan đến lạm phát tại Mỹ cũng cho thấy, áp lực vẫn đang rất lớn. Chẳng hạn dữ liệu từ OpenBrand vừa được công bố hôm thứ Năm (9/10) cho thấy, chỉ số giá tiêu dùng đối với hàng hóa lâu bền và hàng cá nhân đã tăng 0,58% so với tháng trước sau khi tăng 0,45% trong tháng 8.

Quan chức Fed bất đồng quan điểm

Biên bản cuộc họp chính sách tháng 9 của Fed vừa được công bố hôm thứ Tư cho thấy, mặc dù đồng thuận với việc cắt giảm lãi suất 25 điểm cơ bản vào ngày 17/9, song các nhà hoạch định chính sách của Fed đang bất đồng quan điểm về lộ trình lãi suất trong thời gian tới. Những phát biểu gần đây của nhiều quan chức Fed cũng cho thấy rõ sự bất đồng này.

Phát biểu tại một sự kiện tại Sàn giao dịch Giám đốc Thung lũng Silicon hôm thứ Năm (9/10), Chủ tịch Fed San Francisco Mary Daly cho biết, thị trường lao động suy yếu và lạm phát giảm là những lý do đằng sau quyết định cắt giảm lãi suất vào tháng trước, đồng thời thúc đẩy Fed phát tín hiệu về khả năng tiếp tục cắt giảm lãi suất.

“Nền kinh tế đang chậm lại một chút. Người tiêu dùng đang cạn kiệt tất cả các khoản tiết kiệm dư thừa mà họ có thể có và họ đang phải đối mặt với mức giá cao hơn. Và sau đó chúng ta có chính sách tiền tệ hạn chế”, Daly cho biết và nhấn thêm: “Lãi suất mà chúng tôi đã cắt giảm -- và chúng tôi dự kiến ​​có thể sẽ tiếp tục cắt giảm -- là những đợt cắt giảm được thiết kế để quản lý rủi ro khi chúng tôi đưa cả mục tiêu lạm phát và mục tiêu việc làm đến một sự cân bằng hoàn hảo hơn”.

Tương tự, Chủ tịch Fed New York John Williams – một người có ảnh hưởng lớn tại Fed – cũng đã cho biết trong bài phỏng vấn với tờ New Yorrk Times được công bố hôm thứ Năm rằng, ông sẽ thoải mái với việc cắt giảm lãi suất một lần nữa.

“Nguy cơ thị trường lao động tiếp tục suy thoái là điều tôi rất quan tâm”, Williams nói và cho biết, ông cảm thấy các mức thuế quan của Tổng thống Donald Trump không tạo ra nhiều áp lực tăng lạm phát như nhiều nhà quan sát dự đoán, và ông không thấy bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy lạm phát sẽ tăng thêm trong tương lai.

“Tôi nghĩ rằng có nhiều rủi ro tiêu cực hơn đối với thị trường lao động và việc làm, và điều đó làm giảm bớt một số rủi ro tăng lạm phát”, ông nói thêm.

Tuy nhiên Thống đốc Fed Michael Barr hôm thứ Năm lại nhấn mạnh nhiều đến rủi ro lạm phát, ngay cả khi ông thừa nhận những điểm yếu tiềm ẩn trong một thị trường lao động “tương đối cân bằng”. “Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) nên thận trọng trong việc điều chỉnh chính sách để chúng ta có thể thu thập thêm dữ liệu, cập nhật dự báo và đánh giá tốt hơn cán cân rủi ro”, ông nói.

Barr cho biết, ông dự báo lạm phát cơ bản, theo thước đo chính của Fed, chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) cơ bản, sẽ tăng lên trên 3% vào cuối năm nay, và lưu ý rằng các quan chức Fed không kỳ vọng lạm phát chung sẽ giảm xuống mức mục tiêu 2% cho đến cuối năm 2027. Nếu kỳ vọng đó là đúng, lạm phát PCE sẽ duy trì trên 2% trong sáu năm rưỡi.

“Sau khi người Mỹ chịu đựng lạm phát cao, hai năm nữa sẽ là một khoảng thời gian dài để chờ đợi chúng ta quay trở lại mục tiêu, và khả năng đó ảnh hưởng đến đánh giá của tôi về chính sách tiền tệ phù hợp”, ông nói.

Các nhà kinh tế và thị trường nghĩ gì?

“Fed đang ở trong tình thế khó khăn và hiện đang phải đối mặt với một phần bất ổn do sự chậm trễ của các bản báo cáo quan trọng”, Sal Guatieri - Chuyên gia kinh tế cấp cao tại BMO Capital Markets cho biết mới đây. “Nhưng nếu các chỉ số kinh tế khác cũng giảm, Fed có thể sẽ phải cân nhắc về lạm phát tăng cao và cắt giảm lãi suất”.

“Dù bạn muốn nhìn nhận theo cách nào... thì đó là một thị trường lao động đang suy yếu và theo quan điểm của chúng tôi, Fed có thể sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất cho đến cuối năm”, Chiến lược gia Matthew Miskin của Mnulife John Hancock Investment cũng cho biết sau khi báo cáo việc làm của ADP được công bố.

Bank of America Global Research cuối tuần trước cũng đã đẩy dự báo về thời điểm Fed sẽ cắt giảm tiếp lãi suất lên tháng 10 thay vì tháng 12 như dự báo trước đây mà lý do chính cũng là thị trường lao động đang suy yếu. Tuy nhiên đây vẫn là công ty môi giới lớn duy nhất trên phố Wall dự báo Fed chỉ cắt giảm lãi suất thêm 25 điểm cơ bản trong năm nay, trong khi các công ty khác như Goldman Sachs và Morgan Stanley dự đoán Fed sẽ cắt giảm lãi suất tại cả hai cuộc họp sắp tới.

Theo Công cụ FedWatch của CME Group, các nhà giao dịch đang định giá 95% khả năng Fed sẽ cắt giảm lãi suất 25 điểm cơ bản tại cuộc họp tháng 10, trong khi khả năng cắt giảm thêm lãi suất vào tháng 12 đã giảm xuống 80% từ 90% trong tuần qua.