Chỉ số kinh tế:
Ngày 17/11/2026, tỷ giá trung tâm của VND với USD là 25.652 đồng/USD, tỷ giá USD tại Cục Quản lý ngoại hối là 25.500/26.884 đồng/USD. Hoạt động sản xuất, thương mại và dịch vụ tiếp tục tăng trưởng trong tháng 10/2026. So với tháng trước, chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 2,3%, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng 3,7%, đạt 122,03 tỷ USD; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 1,0%, đạt 695,5 nghìn tỷ đồng. Khách quốc tế đến Việt Nam tăng 4,9%, đạt 1,85 triệu lượt; số doanh nghiệp thành lập mới tăng 8,7%, đạt gần 12,6 nghìn doanh nghiệp. Trong khi đó, CPI tăng 0,20% so với tháng trước. Tính đến ngày 31/10/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam đạt 54,85 tỷ USD, tăng 74,0% so với cùng kỳ năm trước; vốn FDI thực hiện trong 10 tháng ước đạt 24,08 tỷ USD, tăng 13,1% so với cùng kỳ năm trước.

Thu hút FDI thế hệ mới: Cần chính sách đi trước đón đầu

Ngọc Khanh
Ngọc Khanh  - 
Để thực hiện cùng lúc các mục tiêu đa dạng, chỉ riêng chính sách đối với FDI sẽ không đủ, mà cần có hỗ trợ liên kết kinh tế.
aa
Thu hút FDI thế hệ mới: Cần chính sách đi trước đón đầu Giải ngân vốn FDI đạt 16 tỷ USD, tăng 11,9% so với cùng kỳ
Thu hút FDI thế hệ mới: Cần chính sách đi trước đón đầu Tầm nhìn cho FDI thế hệ mới
Thu hút FDI thế hệ mới: Cần chính sách đi trước đón đầu Thu hút FDI từ khu vực EU

Với những thành quả đã được trong 30 năm qua và so sánh với các quốc gia trong khu vực, có thể khẳng định Việt Nam đang có kết quả rất tốt trong thu hút FDI. Tuy nhiên dòng vốn này cũng đang bộc lộ nhiều hạn chế, đòi hỏi cần thay đổi cách tiếp cận NĐT dựa trên các lợi thế chiến lược của Việt Nam, thay vì dựa vào tài nguyên, mở rộng thị trường hay lao động giá rẻ như hiện nay.

Tầm nhìn xa, mục tiêu kép

Trong dự thảo Chiến lược FDI giai đoạn 2018-2023, do Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối hợp cùng Ngân hàng Thế giới (WB) thực hiện đã nêu rõ, Chiến lược Phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011-2020 xác định quan điểm cải cách mô hình tăng trưởng của quốc gia và đảm bảo phát triển kinh tế xanh và bền vững. Đặt trong bối cảnh chung đó, định hướng và ưu tiên mới trong thu hút FDI đã xác định cần thúc đẩy FDI theo quy hoạch của các ngành mục tiêu, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, thân thiện với môi trường và tiêu thụ ít năng lượng; phát triển FDI một cách bền vững với trọng tâm là chất lượng và tác động lan toả đối với kinh tế - xã hội, tăng cường kết nối với DN trong nước.

Thu hút FDI thế hệ mới: Cần chính sách đi trước đón đầu
Cần có chính sách phù hợp để phân tán vốn FDI vào các địa phương kém phát triển hơn

Điều này hàm ý rằng, Việt Nam cần tập trung thu hút FDI theo hướng tạo ra mức lương cao hơn thông qua tạo ra sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn; phát triển kỹ năng, chuyển giao công nghệ, nghiên cứu và phát triển trong nước; khuyến khích sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn; tạo cơ hội cho DN địa phương hợp tác với các công ty quốc tế trong vai trò cấu thành chuỗi giá trị toàn cầu, không thay thế NĐT cũng như DNNVV trong nước…

Với các yêu cầu đặt ra như trên, ông Wim Douw, chuyên gia cao cấp về chính sách đầu tư thương mại và cạnh tranh của WB khuyến nghị, chính sách FDI phải chuyển từ bị động mở cửa sang chủ động thu hút. Đồng thời, để thực hiện cùng lúc các mục tiêu đa dạng, chỉ riêng chính sách đối với FDI sẽ không đủ, mà cần có hỗ trợ liên kết kinh tế. Vì vậy cần song hành và bổ sung bằng các chính sách đầu tư, phát triển vùng, thương mại, phát triển và đào tạo kỹ năng cho lực lượng lao động, hỗ trợ năng lực khung và năng lực thể chế.

Để tránh xung đột, chồng chéo, dàn trải

TS. Phan Hữu Thắng, nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài cho rằng, thu hút FDI phải dựa vào việc quy hoạch phát triển các ngành, lĩnh vực, mà đáng tiếc là hiện nay quy hoạch của chúng ta luôn trong tình trạng điều chỉnh, sửa đổi bổ sung và rất tự phát. Ông Thắng lưu ý, mặc dù giai đoạn vừa qua Việt Nam xác định thu hút NĐT nước ngoài để phát triển lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ và nông nghiệp, song kết quả thực tế vẫn chưa cao như mong đợi. Trong khi đó vốn ngoại vào lĩnh vực bất động sản lại phát triển mạnh mặc dù đây không được xác định là lĩnh vực ưu tiên.

Bên cạnh đó, tầm nhìn chiến lược thu hút FDI cũng cần tránh sự xung đột với các chiến lược thu hút đầu tư khác. Ông Thắng lấy ví dụ, hiện nay Quốc hội đang thẩm tra Luật Đơn vị hành chính - Kinh tế đặc biệt, với mục tiêu thành lập 3 đặc khu kinh tế để thu hút các NĐT lớn, nguồn vốn chất lượng ở đẳng cấp cao của quốc tế. Như vậy, chiến lược thu hút FDI song hành với luật này cần được tiến hành như thế nào để không bị chồng chéo, gây ra tình trạng cạnh tranh, dẫm chân nhau ngay giữa chính các địa phương trên cả nước.

Yếu tố khác cần chú ý là bối cảnh thực hiện chiến lược và yếu tố thúc đẩy FDI toàn cầu, trong đó cần tập trung phân tích sâu hơn vào những xu hướng sẽ tác động trong 10 năm tới là sản xuất thông minh, Cách mạng công nghiệp 4.0, các FTA khu vực và toàn cầu… Đây là các xu hướng tác động lớn, mà chính sách xúc tiến đầu tư của Việt Nam còn chưa đủ hiệu quả để đón đầu trong giai đoạn tới.

Các vấn đề khác như đặt trọng tâm vào phát triển cụm công nghiệp, chuỗi giá trị, các hình thức đầu tư mới như đầu tư gián tiếp, hoặc phương thức hợp tác nước ngoài không sử dụng vốn chủ sở hữu… có thể thay thế một phần phương thức đầu tư trực tiếp như hiện nay. Các xu hướng này cần được nhận diện để đặt ra chính sách mới đi kèm nhằm điều chỉnh trong tương lai.

Một vấn đề hạn chế trong thu hút FDI giai đoạn vừa qua và cần tháo gỡ trong tầm nhìn chiến lược thời gian tới chính là tập trung FDI thay vì phân tán đều vào các tỉnh, thành, địa phương. Nghiên cứu của WB cho thấy, trên 70% FDI cho tới hiện tại tập trung ở 11 trong 63 tỉnh của Việt Nam, nơi chỉ có 33% dân số quốc gia. Vậy, cần phân tích sâu hơn về nguyên nhân khiến các tỉnh có thu nhập thấp, có FDI hạn chế, xem về mặt chính sách có gì chưa thuận lợi, bên cạnh các điểm yếu về cơ sở hạ tầng, nguồn nhân lực.

GS-TS. Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội DN đầu tư nước ngoài góp ý, dù Chính phủ đã đưa ra nhiều ưu đãi nhưng rất ít NĐT đến với những tỉnh miền núi phía Bắc, Tây Nguyên, Đồng bằng sông Cửu Long. Theo ông Mại, vấn đề ở đây nằm ở điều kiện kinh tế - xã hội và cần có chính sách cụ thể để những vùng khó khăn phát triển hơn nữa mới thu hút được NĐT.

Cũng cần lưu ý là FDI thế hệ mới xác định sẽ chảy nhiều hơn vào các ngành công nghệ cao, công nghệ xanh… chỉ có khả năng thực hiện ở các thành phố, trung tâm kinh tế lớn do ở đây có khả năng đáp ứng nguồn nhân lực có kỹ năng… Như vậy, chúng ta sẽ giải quyết vấn đề phân tán đầu tư vào các tỉnh có thu nhập thấp như thế nào?

Về cải thiện năng lực thể chế, một số ý kiến nhấn mạnh, cần tách hoạt động xúc tiến đầu tư ra khỏi quản lý nhà nước. Nhìn lại 30 năm qua, thiết chế một cơ quan tập trung cả chức năng xúc tiến đầu tư và quản lý đầu tư chỉ phù hợp trong giai đoạn 15 năm đầu khi nhận thức chung của xã hội về FDI còn chưa rõ, việc xúc tiến đầu tư và quản lý đầu tư của các địa phương còn yếu. Khi điều kiện kinh tế - xã hội đã thay đổi, đáng ra phải phân tách 2 chức năng này từ năm 2005, khi tiến hành phân cấp quản lý đầu tư toàn diện từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư về các địa phương, dựa trên cơ sở Luật Đầu tư năm 2005. Tuy nhiên, thực tế là đến nay sau 30 năm, thể chế này vẫn được áp dụng và đang ngày càng trở nên lạc hậu.

Ngọc Khanh

Tin liên quan

Tin khác

PMI lĩnh vực sản xuất: Động lực phục hồi, sức ép chi phí và vai trò của chính sách tiền tệ

PMI lĩnh vực sản xuất: Động lực phục hồi, sức ép chi phí và vai trò của chính sách tiền tệ

Hoạt động sản xuất của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong 10 tháng đầu năm 2026, thể hiện qua chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) liên tục nằm trên ngưỡng 50 điểm. Tuy nhiên, đằng sau tín hiệu tích cực này là những diễn biến không đồng nhất, với đơn hàng phục hồi, sản lượng mở rộng nhưng việc làm chưa tăng ổn định, trong khi chi phí nguyên liệu, nhiên liệu và vận tải vẫn tạo sức ép lên doanh nghiệp. Trong bối cảnh đó, chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có vai trò quan trọng trong việc duy trì khả năng tiếp cận vốn, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và tạo thêm việc làm.
Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Nâng cao năng lực đón dòng vốn công nghệ cao

Dòng vốn đầu tư quốc tế đang dịch chuyển vào các lĩnh vực công nghệ cao, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo. Các tập đoàn toàn cầu không chỉ quan tâm đến chi phí, ưu đãi mà còn chú trọng năng lực vận hành, trình độ công nghệ và hệ sinh thái cung ứng. Điều này mở ra cơ hội nhưng cũng đặt doanh nghiệp Việt Nam trước yêu cầu nâng cấp năng lực để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

PETROCONs tìm nhà đầu tư khu đất 3.400 m2 tại Tam Đảo

Thông tin từ Tổng công ty Cổ phần Xây lắp Dầu khí Việt Nam (PETROCONS) cho biết, đang tìm nhà đầu tư khu đất rộng 3.400 m2 tại xã Tam Đảo, tỉnh Phú Thọ.
Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet giành cú đúp giải thưởng toàn cầu về quan hệ nhà đầu tư và chiến lược tài chính doanh nghiệp

Vietjet vừa được vinh danh với hai giải thưởng tại World Business Outlook Awards 2026, gồm “Hãng hàng không có hoạt động quan hệ nhà đầu tư tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Investor Relations Airline – Global 2026) và “Chiến lược tài chính doanh nghiệp tốt nhất toàn cầu 2026” (Best Corporate Finance Strategy – Global 2026). Các giải thưởng ghi nhận nỗ lực của hãng trong việc nâng cao chất lượng công bố thông tin với nhà đầu tư và xây dựng chiến lược huy động vốn nhằm hỗ trợ tăng trưởng dài hạn.
Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Hợp tác đầu tư EmbedIT - VNFITE: Lời giải cho bài toán rủi ro và tuân thủ trong kỷ nguyên số hóa tài chính

Khi hành lang pháp lý dần định hình, việc chủ động rà soát hệ thống và chuẩn hóa năng lực vận hành như cách EmbedIT và VNFITE phối hợp triển khai được xem là nền tảng để kiến tạo giá trị dài hạn.
Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ và mua USD giao ngay ghi nhận những kết quả tích cực

Sau khi triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 6 tháng, Ngân hàng Nhà nước đã mở thêm kênh mua USD giao ngay nhằm bổ sung công cụ điều tiết thị trường tiền tệ và ngoại hối. Để làm rõ hiệu quả của các công cụ điều hành này, Phóng viên Thời báo Ngân hàng đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Vũ Mai Chi, Trưởng bộ môn Tiền tệ ngân hàng, Khoa Ngân hàng, Học viện Ngân hàng.
Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Doanh nghiệp trước bài toán tiếp cận và hấp thụ vốn

Trong cơ cấu doanh nghiệp Việt Nam, DNNVV đóng góp khoảng 50% GDP, 30% thu ngân sách nhà nước và tạo việc làm cho hơn 5 triệu lao động, tương đương 45% tổng số việc làm trong khu vực doanh nghiệp. Những con số này cho thấy vai trò quan trọng của DNNVV đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và phát triển kinh tế - xã hội. Vai trò đó càng được khẳng định khi doanh nghiệp, doanh nhân được xác định là lực lượng quan trọng trong xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội đất nước; và kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

'Ba đúng' để vốn ngân hàng tăng cường nội lực cho DNNVV

Bối cảnh hiện nay đặt ra yêu cầu vừa thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, vừa giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Để thực hiện mục tiêu này, NHNN đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp và các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Trong đó, Chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và DNNVV được kỳ vọng tạo thêm động lực cho nền kinh tế. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Phạm Văn Triêm, Chủ tịch Hiệp hội DNNVV TP. Hồ Chí Minh (HCM-SME).
Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Từ hạt gạo ngon nhất thế giới đến cuộc chiến bảo vệ thương hiệu ST25

Hai lần được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới” vào năm 2019 và 2023, ST25 không chỉ khẳng định chất lượng gạo Việt Nam mà còn mở ra hành trình xây dựng thương hiệu trên thị trường quốc tế. Đằng sau thành công ấy là hơn 30 năm nghiên cứu giống lúa, cuộc chiến pháp lý kéo dài 3 năm để bảo vệ thương hiệu và khát vọng nâng cao giá trị hạt gạo, thu nhập cho nông dân Việt Nam.
Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Sửa đổi Luật Bưu chính: Siết chặt bảo vệ dữ liệu cá nhân, hiện đại hóa phương thức quản lý

Trong bối cảnh chuyển đổi số, mỗi bưu gửi đều gắn liền với dữ liệu cá nhân, tình trạng lộ lọt thông tin từ nhãn dán bưu phẩm, đơn hàng đều có thể bị kẻ xấu lợi dụng để lừa đảo đang gây bức xúc lớn trong cử tri. Do vậy, cần thắt chặt quy định bảo vệ thông tin dữ liệu cá nhân và cụ thể hóa lộ trình chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm.